Học Bác để thi đua lao động giỏi, năng suất cao

Sáng 19/5, đúng dịp kỷ niệm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại, Diễn đàn "Đoàn viên công đoàn học tập và làm theo Bác, thi đua lao động giỏi, năng suất cao, thu nhập tốt" không chỉ là dịp tưởng nhớ Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại mà còn là nơi hội tụ những câu chuyện, mô hình và giải pháp thể hiện rõ nét vai trò của tổ chức Công đoàn trong dẫn dắt phong trào thi đua yêu nước, biến tư tưởng của Người thành động lực nâng cao năng suất lao động.

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành sự quan tâm sâu sắc cho giai cấp công nhân và tổ chức Công đoàn. Ngay từ năm 1927, trong tác phẩm “Đường Kách mệnh”, Người đã chỉ rõ sứ mệnh của tổ chức Công đoàn trước là để cho công nhân đi lại với nhau cho có cảm tình; hai là để nghiên cứu với nhau; ba là để sửa sang cách sinh hoạt của công nhân cho khá hơn bây giờ; bốn là để giữ gìn lợi quyền cho công nhân; năm là để giúp cho quốc dân, giúp cho thế giới.

Thấm nhuần lời dạy đó, trải qua gần một thế kỷ, Công đoàn Việt Nam không ngừng đổi mới, khẳng định vai trò là trung tâm tập hợp, đoàn kết của giai cấp công nhân. Phó Chủ tịch Thường trực Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Thái Thị Thu Xương cho biết: Một trong những động lực tinh thần quan trọng để tổ chức Công đoàn hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị đó là việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh được triển khai sâu rộng, không chỉ dừng lại ở việc “học tập” mà đã cụ thể bằng cách "làm theo".

Đặc biệt, điểm cốt lõi làm nên giá trị của tổ chức Công đoàn chính là việc chuyển hóa tinh thần học tập Bác thành các phong trào thi đua sáng tạo, trực tiếp tác động đến năng suất lao động.

Vai trò dẫn dắt, khơi nguồn sáng tạo

Vai trò đó được thể hiện rõ nét qua định hướng đổi mới phong trào thi đua. Tại diễn đàn, Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Ân, Chủ tịch Công đoàn Giáo dục Việt Nam nhấn mạnh, trong bối cảnh chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo tác động mạnh mẽ đến việc làm, thi đua chính là "công cụ mạnh nhất để tạo động lực".

Tuy nhiên, Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Ân cho rằng, các phong trào cần thiết phải thay đổi, nên "phát huy" chứ không chỉ "duy trì". Việc Công đoàn Việt Nam nghiên cứu triển khai phong trào "Lao động giỏi, năng suất cao, thu nhập tốt" là một cách tiếp cận mới, mang tính cá nhân hóa, đúng với yêu cầu thời đại, trúng với nhu cầu của người lao động. Khi tổ chức Công đoàn coi trọng năng lực cá nhân, mỗi người lao động sẽ phát huy năng lực cốt lõi nhất của bản thân, từ đó tạo nên những đột phá về năng suất và chất lượng.

Chủ tịch Công đoàn giáo dục Việt Nam cho rằng: Làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách của Bác thật dễ dàng nhưng cũng không hề giản đơn. Với Bác, công đoàn là gần gũi, là sẻ chia đối với mỗi cá nhân người lao động. Khi họ khó khăn thì trao cho họ cơ hội. Khi họ cống hiến thì nâng tầm vị thế xứng đáng.

Từ công đoàn cơ sở, những “con lạch nhỏ” chính là mỗi người lao động trực tiếp và công đoàn phải tìm cách để khơi thông, tạo nguồn cho họ. Đó chính là việc: tạo cho họ cơ hội để họ vững vàng tay nghề, chủ động trong lao động nghề nghiệp (Lao động giỏi);

Bản thân người lao động phải nhận diện được, đo đạc được mức độ cống hiến của cá nhân thông qua năng suất lao động của chính mình cao hay thấp (năng suất cao). Và cũng chính họ phải nhận được thành quả xứng đáng do mình đã cố gắng, nỗ lực tạo ra (thu nhập tốt).

Làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách của Bác thật dễ dàng nhưng cũng không hề giản đơn. Với Bác, công đoàn là gần gũi, là sẻ chia đối với mỗi cá nhân người lao động. Khi họ khó khăn thì trao cho họ cơ hội. Khi họ cống hiến thì nâng tầm vị thế xứng đáng.

Đồng chí Nguyễn Ngọc Ân-Chủ tịch Công đoàn giáo dục Việt Nam

Vai trò ấy càng được minh chứng sống động qua những mô hình thực tiễn tại cơ sở. Là đại diện cho khối doanh nghiệp, ông Nguyễn Quang Toàn, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Gạch Ngói Đất Việt chia sẻ về hành trình gắn kết tư tưởng Hồ Chí Minh với hoạt động sản xuất.

Công đoàn cơ sở tại đây đã cụ thể hóa sự "làm theo" Bác bằng cơ chế trả lương gắn với vị trí việc làm và hiệu quả công việc, khuyến khích sáng kiến cải tiến kỹ thuật. Nhờ đó, thu nhập bình quân của người lao động đạt trên 15 triệu đồng/tháng. Đây là sự vận dụng phù hợp tư tưởng Hồ Chí Minh về công bằng trong phân phối, khuyến khích lao động sáng tạo và tạo động lực phát triển doanh nghiệp.

Sự đồng hành của Công đoàn còn thể hiện qua việc tham mưu cho doanh nghiệp xây dựng "văn hóa lao động trách nhiệm", lấy đổi mới sáng tạo, khoa học-công nghệ làm khâu đột phá, đồng thời chăm lo thực chất đời sống vật chất và tinh thần cho đoàn viên.

Đối với doanh nghiệp sản xuất công nghiệp như Gốm Đất Việt xác định học và làm theo Bác trước hết phải thể hiện bằng trách nhiệm chăm lo người lao động một cách thiết thực và bền vững như: bảo đảm việc làm, cải thiện điều kiện lao động, chăm sóc sức khỏe và xây dựng môi trường làm việc an toàn, nhân văn.

Bên cạnh tiền lương, tiền thưởng, Tổ hợp Gốm Đất Việt luôn quan tâm cải thiện điều kiện làm việc, bảo đảm an toàn lao động và triển khai nhiều chính sách phúc lợi thiết thực như: bữa ăn ca tự chọn, nhà ở công nhân, nhà trẻ miễn phí, chăm sóc sức khỏe định kỳ, hỗ trợ người lao động khó khăn, hoạt động văn hóa-thể thao, tham quan nghỉ dưỡng hằng năm…

Không chỉ dừng lại ở phong trào thi đua tay nghề, Công đoàn còn tiên phong trong việc xây dựng một nền tảng học tập suốt đời cho người lao động. Đây cũng là yếu tố sống còn để tăng năng suất trong kỷ nguyên số. Tiến sĩ Dương Thị Thùy Vân, Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo, Trường đại học Tôn Đức Thắng, chỉ ra thực trạng năng suất lao động Việt Nam còn thấp so với khu vực.

Theo Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO, 2024), năng suất lao động Việt Nam chỉ bằng 22,8% Singapore và 59,6% Thái Lan. Tiến sĩ Vân dẫn chứng, nguyên nhân sâu xa không chỉ là thiếu máy móc hay công nghệ mà là thiếu kỹ năng, thiếu kiến thức cập nhật và thiếu động lực học tập của người lao động.

Trong bối cảnh ấy, tổ chức Công đoàn phải chuyển mình từ tổ chức hành chính phong trào sang "nền tảng học tập và phát triển kỹ năng". Tiến sĩ Dương Thị Thùy Vân gợi mở việc xây dựng "Tủ sách số", mô hình "30 phút học mỗi tuần", phát triển mạng lưới "Đại sứ học tập" ngay tại các công đoàn cơ sở chính là cầu nối để đưa tri thức, kỹ năng số và ứng dụng AI đến gần hơn với công nhân, giúp họ không bị bỏ lại phía sau trong chính doanh nghiệp mình, quê hương mình.

Nhân lên sức mạnh, lan tỏa từ cơ sở

Sức mạnh của tổ chức Công đoàn còn được nhân lên từ thực tiễn triển khai ở các địa phương lớn. Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Hà Nội Nguyễn Huy Khánh, cho biết: Công đoàn Thủ đô đưa việc học và làm theo Bác đến gần hơn với đoàn viên bằng những hình thức trực quan, linh hoạt, dễ tiếp cận. Từ sinh hoạt Công đoàn, sinh hoạt dưới cờ đến không gian số, mạng xã hội, các diễn đàn đối thoại…, nội dung học Bác được chuyển tải sinh động, thiết thực, phù hợp với đời sống công nhân lao động.

Từ đó, nhiều cách làm sáng tạo như video ngắn, infographic, tọa đàm “Học Bác từ những việc làm hằng ngày”, diễn đàn “Công nhân làm theo lời Bác” đã giúp đoàn viên nhận thức rõ: học Bác không phải điều gì lớn lao, mà bắt đầu từ những việc làm cụ thể hằng ngày như nâng cao năng suất lao động, chấp hành kỷ luật, tiết kiệm, trách nhiệm và ứng xử văn minh.

Điều quan trọng, việc học và làm theo Bác đã được tổ chức công đoàn Thủ đô chuyển hóa thành các phong trào: "Sáng kiến, sáng tạo", "Ôn lý thuyết, luyện tay nghề". Chỉ trong 5 năm, hơn 154 nghìn lượt công nhân Thủ đô đã đạt danh hiệu "Công nhân giỏi".

Tương tự, Liên đoàn Lao động Thành phố Hồ Chí Minh với gần 2.000 "Không gian văn hóa Hồ Chí Minh" đã khẳng định việc gắn học Bác với thi đua sản xuất là con đường đúng đắn để nâng cao năng suất.

Qua 5 năm triển khai thực hiện Kết luận số 01-KL/TW, các cấp Công đoàn Thành phố Hồ Chí Minh biểu dương hơn 9.700 tập thể, hơn 49.000 cá nhân tiêu biểu; nhân rộng hơn 444.000 mô hình, sáng kiến, giải pháp hiệu quả trong lao động sản xuất và hoạt động Công đoàn.

Điều đáng trân trọng là ngày càng xuất hiện nhiều gương điển hình là công nhân trực tiếp sản xuất với những sáng kiến nhỏ nhưng mang lại giá trị lớn cho doanh nghiệp; nhiều cán bộ công đoàn tận tụy, sâu sát cơ sở; nhiều mô hình chăm lo người lao động mang tính nhân văn sâu sắc.

Thực tiễn, phong trào thật sự lan tỏa, và có chiều sâu ở cấp Công đoàn cơ sở và hơn hết, ở đó mỗi cán bộ công đoàn cơ sở phải là những người thấm nhuần tư tưởng "lấy dân làm gốc" của Bác.

Câu chuyện của chị Nguyễn Thị Quỳnh Anh, Chủ tịch Công đoàn cơ sở Công ty TNHH IKO Thompson Việt Nam (Hải Phòng), là một minh chứng xúc động. Từ bài học "lắng nghe" của Bác, chị đã cùng Ban Chấp hành Công đoàn kiên trì mở các kênh đối thoại, giải quyết 18 kiến nghị của người lao động về tiền lương, phúc lợi.

Việc người lao động được lắng nghe và tôn trọng đã giúp doanh nghiệp FDI này nhiều năm liền không xảy ra tranh chấp lao động, 100% công nhân được tăng lương đều đặn. Điều đó cho thấy, khi cán bộ Công đoàn thật sự "sát cơ sở, gần công nhân", hiểu được nỗi lo của họ trong từng khu trọ, từng chuyền sản xuất, thì niềm tin vào tổ chức sẽ được củng cố, tạo tiền đề cho mọi phong trào thi đua sáng tạo và tăng năng suất lao động.

Giá trị sáng kiến, mức độ đóng góp của người lao động làm thước đo

Phó Chủ tịch Thường trực Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Thái Thu Xương nhấn mạnh: Thực hiện lời dạy của Người về bài học "lấy dân là gốc”, cán bộ cần "trọng dân, gần dân, hiểu dân, học dân và có trách nhiệm với nhân dân” để từ đó xây dựng phong cách người cán bộ Công đoàn luôn "sát cơ sở, gần công nhân".

Đội ngũ cán bộ Công đoàn phải trở thành những "đại sứ" mang tư tưởng của Bác đến gần hơn với công nhân, người lao động. Từ đó xây dựng niềm tin: Khi công nhân, người lao động thấy cán bộ Công đoàn xuất hiện lúc họ khó khăn nhất, sẽ đặt trọn niềm tin vào điểm tựa vững chắc của mình đó là tổ chức Công đoàn.

Phó Chủ tịch Thường trực Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Thái Thu Xương

Đó là, cán bộ công đoàn phải nghe được tiếng nói của công nhân ngay tại xưởng sản xuất, hiểu được nỗi lo của họ trong từng khu trọ để tham mưu kịp thời những chính sách thiết thực về tiền lương, nhà ở và phúc lợi.

Với tinh thần ấy, đội ngũ cán bộ Công đoàn phải trở thành những "đại sứ" mang tư tưởng của Bác đến gần hơn với công nhân, người lao động. Từ đó xây dựng niềm tin: Khi công nhân, người lao động thấy cán bộ Công đoàn xuất hiện lúc họ khó khăn nhất, sẽ đặt trọn niềm tin vào điểm tựa vững chắc của mình đó là tổ chức Công đoàn.

Thời gian tới, các cấp công đoàn cần tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, hướng trọng tâm về cơ sở, đặc biệt chú trọng khu vực doanh nghiệp ngoài nhà nước; tiếp tục phát động và tổ chức các phong trào thi đua yêu nước thiết thực, thu hút đông đảo người lao động đóng góp trí lực, sức lực cho sự phát triển của ngành, địa phương và đất nước.

Dự và phát biểu chỉ đạo tại diễn đàn, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Đinh Thị Mai đề nghị các cấp công đoàn tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục sâu rộng về tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, làm cho việc học tập và làm theo Bác thật sự trở thành nền tảng tinh thần, động lực phát triển và giá trị văn hóa trong mỗi cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp.

Thi đua thật sự phải trở thành động lực phát triển; khen thưởng thật sự là sự ghi nhận, động viên, lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong lao động, sản xuất và công tác. Chú trọng gắn năng suất lao động với thu nhập, phúc lợi, điều kiện làm việc và cơ hội phát triển của người lao động.

Trong đó, cần cụ thể hóa việc thực hành tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh trong các phong trào thi đua, gắn chặt với nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, nâng cao năng suất lao động và chất lượng nguồn nhân lực.

Các cấp công đoàn cần tạo môi trường để mỗi đoàn viên, người lao động phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, ứng dụng khoa học-công nghệ, chuyển đổi số, nâng cao tay nghề và bản lĩnh nghề nghiệp, đồng thời, phát hiện, bồi dưỡng, tôn vinh và nhân rộng các điển hình tiên tiến, công nhân lao động tiêu biểu, “thợ giỏi”, lao động sáng tạo.

Đồng chí Đinh Thị Mai nhấn mạnh: Thi đua thật sự phải trở thành động lực phát triển; khen thưởng thật sự là sự ghi nhận, động viên, lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong lao động, sản xuất và công tác. Chú trọng gắn năng suất lao động với thu nhập, phúc lợi, điều kiện làm việc và cơ hội phát triển của người lao động.