Hành trình mới trong giám sát, phản biện xã hội của tổ chức công đoàn

Ngày 12/12/2013, Bộ Chính trị có Quyết định số 217-QĐ/TW về việc ban hành quy chế giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đoàn thể chính trị-xã hội. Đây là một cơ chế phát huy quyền làm chủ của người dân, đặc biệt là vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị-xã hội.
Ảnh minh họa: Đại diện lãnh đạo Liên đoàn Lao động tỉnh Hà Nam và thành phố Phủ Lý trao kinh phí hỗ trợ xây "Mái ấm Công đoàn". (Ảnh: ĐÀO PHƯƠNG)
Ảnh minh họa: Đại diện lãnh đạo Liên đoàn Lao động tỉnh Hà Nam và thành phố Phủ Lý trao kinh phí hỗ trợ xây "Mái ấm Công đoàn". (Ảnh: ĐÀO PHƯƠNG)

10 năm qua, tổ chức công đoàn cùng Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức đã tiến hành các hoạt động giám sát và phản biện xã hội, nhằm làm tốt nhiệm vụ đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đoàn viên, người lao động.

Tổ chức công đoàn đã tập trung giám sát, phản biện xã hội về các lĩnh vực có liên quan đoàn viên, người lao động như: Thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở, tiền lương, thu nhập, hợp đồng lao động, thỏa ước lao động tập thể, vệ sinh an toàn lao động, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp; giám sát việc người sử dụng lao động thực hiện nâng lương định kỳ, đột xuất và thực hiện quy định về điều chỉnh lương tối thiểu vùng theo quy định của pháp luật.

Qua giám sát, các cấp công đoàn đã phản ánh được tâm tư, nguyện vọng, đời sống, lao động, việc làm của công nhân, viên chức, lao động và thực tế hoạt động, sản xuất, kinh doanh của các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp tới các cấp, các ngành, góp phần hoàn thiện chính sách, cũng như phát hiện những bất cập trong tổ chức thực thi, đề xuất sửa đổi nhiều chính sách, pháp luật.

Sau 10 năm triển khai Quyết định số 217 còn có những bất cập, hạn chế. Đó là: hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về giám sát chưa nhiều; việc triển khai thực hiện Quyết định số 217 còn gặp nhiều khó khăn, hiệu quả thấp, nhất là tại các doanh nghiệp khu vực ngoài nhà nước. Nhận thức về ý nghĩa, tầm quan trọng của việc thực hiện Quyết định số 217 của một số cấp ủy, người đứng đầu cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp còn hạn chế dẫn đến chưa quan tâm, sâu sát, thường xuyên.

Một số liên đoàn lao động tỉnh không được chính quyền hỗ trợ kinh phí giám sát, phản biện xã hội. Hiệu quả giám sát, phản biện chưa đáp ứng yêu cầu mong muốn, chưa có đầu mối xử lý kết quả giám sát. Nguyên nhân là việc thực hiện giám sát, phản biện phụ thuộc nhiều vào ý kiến của đối tượng phản biện, giám sát; trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của cán bộ công đoàn chưa tương xứng nhiệm vụ, còn tình trạng nể nang trong quá trình giám sát, phản biện.

Luật Công đoàn (sửa đổi) vừa được Quốc hội khóa XV thông qua tại kỳ họp thứ 8, với một số điểm mới cơ bản, trong đó có bổ sung quyền giám sát, phản biện xã hội, đánh dấu một giai đoạn mới, hành trình mới về công tác giám sát, phản biện khi nội dung của Quyết định số 217 đã được thể chế hóa trong luật, là bước đệm quan trọng để tổ chức công đoàn phát triển mạnh mẽ hơn trong thời gian tới. Điểm mới này giúp công đoàn tăng hiệu quả kiểm tra, giám sát thực thi pháp luật lao động, phát hiện và ngăn chặn kịp thời các hành vi vi phạm, bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động.

Để làm tốt hơn nữa công tác này, tổ chức Công đoàn Việt Nam rất cần sự quan tâm, giúp đỡ của cấp ủy, chính quyền, các cấp, các ngành trong hoàn thiện quy định về việc tổ chức cuộc giám sát đối với từng loại hình cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp.

Điều đó cũng giúp chỉ đạo cấp ủy các địa phương ban hành chủ trương, cơ chế chính sách, tạo điều kiện để công đoàn và các tổ chức chính trị-xã hội thực hiện tốt hoạt động giám sát và phản biện xã hội, tham gia xây dựng Đảng, chính quyền; xây dựng chế tài xử lý tổ chức, cá nhân cố ý không thực hiện kết luận giám sát của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị-xã hội. Các cấp ủy đảng cần có sự chỉ đạo gắn kết quả kiến nghị sau thời gian giám sát, phản biện xã hội với đánh giá xếp loại người đứng đầu để phân loại thi đua người đứng đầu cơ quan, đơn vị được giám sát; bên cạnh đó quan tâm bồi dưỡng kỹ năng giám sát, phản biện xã hội cho cán bộ công đoàn.

Tổng Liên đoàn Lao động cũng cần tiếp tục chỉ đạo Liên đoàn Lao động tỉnh, thành, công đoàn ngành, công đoàn tổng công ty xây dựng kế hoạch giám sát của địa phương, ngành, đơn vị đối với những chính sách pháp luật có nội dung liên quan quyền, lợi ích của người lao động như: Tiền lương, thu nhập, đào tạo nghề, thi đua khen thưởng, các dự án nhà ở, hạ tầng kỹ thuật, thiết chế văn hóa cho người lao động làm việc tại khu công nghiệp; gắn công tác chuyên môn với công tác phản biện xã hội; lựa chọn cán bộ có năng lực tham gia đoàn giám sát, làm tốt công tác hậu giám sát. Vấn đề cần quan tâm nữa là tổ chức thực hiện, cách thức thực hiện phải bảo đảm giám sát trong bối cảnh hoạt động bình thường của doanh nghiệp, không gây khó khăn, ảnh hưởng sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Có thể bạn quan tâm

[Video] Thời sự 24h ngày 21/8/2026: Nhà nước bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân khi giao dịch đất đai

[Video] Thời sự 24h ngày 21/8/2026: Nhà nước bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân khi giao dịch đất đai

Bản tin cập nhật những vấn đề thời sự nổi bật: Quốc hội thảo luận ở hội trường về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024; Chính thức trình Quốc hội giảm 30% thuế cho cá nhân, doanh nghiệp doanh thu không quá 10 tỷ đồng; Chuyến bay đặc biệt chở hơn 7.000 mẫu hài cốt liệt sĩ từ TP Hồ Chí Minh ra Hà Nội giám định ADN.

Các đại biểu thanh niên chụp ảnh lưu niệm tại khu vực tượng Bác Hồ trong khuôn viên Đại học Quảng Tây. (Ảnh: HỮU HƯNG)

Thanh niên Việt-Trung theo dấu chân Bác Hồ, kế tục sự nghiệp hai Đảng, hai nước

Chương trình giao lưu thanh niên với chủ đề “Trở thành thế hệ kế thừa sự nghiệp hai Đảng, hai nước Việt Nam-Trung Quốc” diễn ra sáng 21/8 tại thành phố Nam Ninh, Quảng Tây, đã chính thức khởi đầu "Hành trình Đỏ" dành cho thanh niên Việt Nam sang Trung Quốc nghiên cứu và học tập năm 2026 với chủ đề “Theo dấu chân Bác Hồ”.

Tập đoàn Đường sắt quốc gia Việt Nam gặp gỡ, tri ân các nhân chứng lịch sử, các gia đình có 4, 5 thế hệ gắn bó với ngành. (Ảnh: NHẬT MINH)

Gặp gỡ, tri ân những chứng nhân lịch sử ngành đường sắt

Người Đường sắt có quyền tự hào về lịch sử lâu đời với nhiều di sản, có Tổng Bí thư Lê Duẩn từng là người Đường sắt, có đội bóng riêng với nhiều cầu thủ nổi tiếng, có những bản nhạc, tác phẩm văn chương lừng danh và đặc biệt là nhiều gia đình có 4-5 thế hệ cùng làm nghề, điều hiếm ngành nào có được.

Chuyến bay đặc biệt vận chuyển hơn 7.000 mẫu hài cốt liệt sĩ từ Sân bay Tân Sơn Nhất (Thành phố Hồ Chí Minh) hạ cánh xuống Sân bay Gia Lâm (Hà Nội). (Ảnh: THẾ ĐẠI)

Hà Nội đón 7.104 mẫu hài cốt liệt sĩ vận chuyển từ Thành phố Hồ Chí Minh bằng chuyên cơ ra phục vụ giám định ADN

Sau hành trình đặc biệt, vào lúc 11 giờ 30 phút ngày 21/8, chuyên cơ CASA-295 đưa mẫu sinh phẩm liệt sĩ từ Thành phố Hồ Chí Minh đã hạ cánh an toàn xuống sân bay quân sự Gia Lâm, Hà Nội. Bộ Tư lệnh Quân chủng Phòng không–Không quân đã tổ chức trọng thể Lễ đón 7.104 mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ.

Lãnh đạo phường Móng Cái 1, Quảng Ninh (Việt Nam) chào đón đồng chí Tăng Duy Khang, Bí thư Thành ủy Đông Hưng (Trung Quốc). (Ảnh: Quang Thọ)

Đoàn đại biểu Thành ủy, Chính quyền nhân dân thành phố Đông Hưng (Trung Quốc) chúc mừng Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

Ngày 21/8, tại phường Móng Cái 1, tỉnh Quảng Ninh (Việt Nam), Đoàn đại biểu Thành ủy, Chính quyền nhân dân thành phố Đông Hưng (Trung Quốc) do đồng chí Tăng Duy Khang, Bí thư Thành ủy Đông Hưng làm Trưởng đoàn đã sang thăm và chúc mừng 81 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945-2/9/2026).

Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng phát biểu giải trình. (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường: Nhà nước bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân khi giao dịch đất đai

Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng cho rằng công chứng trong giao dịch đất đai chỉ là một thủ tục, không nhất thiết phải quy định trong Luật Đất đai. Nội dung này đã được đưa vào dự thảo Nghị định, đồng thời Nhà nước vẫn phải bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất trong các giao dịch dân sự.