Chuyện Phi đội Quyết Thắng góp phần giải phóng Sài Gòn

NDĐT- Trong Chiến dịch Hồ Chí Minh diễn ra từ ngày 26-4 đến 2-5-1975 giải phóng hoàn toàn miền nam, thống nhất đất nước, chúng ta vẫn nhắc về năm cánh quân với khoảng 20 sư đoàn tiến như vũ bão về giải phóng Sài Gòn. Tuy nhiên, còn một mũi tiến công khác được thành lập cực kỳ khẩn trương trong những ngày cuối của Chiến dịch. Đó chính là Phi đội Quyết Thắng, lực lượng không quân nhân dân đã sử dụng máy bay địch để đánh địch tại sân bay Tân Sơn nhất, góp phần vào thắng lợi của Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.

Đại tá, phi công, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Từ Đễ.
Đại tá, phi công, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Từ Đễ.

Đặc biệt hơn, phi đội đó không phải sử dụng máy bay MIG truyền thống của Liên Xô với rất nhiều phi công xuất sắc đã từng làm các phi công Mỹ kiêng nể, mà sử dụng chính những máy bay A37 của Mỹ, chiến lợi phẩm vừa thu giữ được trong quá trình giải phóng và chiếm giữ các căn cứ của Việt Nam cộng hòa.

Ngày 22-4-1975, một số phi công được lệnh cơ động vào sân bay Đà Nẵng tiếp nhận máy bay A37 thu được của địch để đánh địch. Tính đến chiều 28-4-1975, thời gian từ ngày vào cho đến ngày chiến đấu với loại bay của Mỹ khác hẳn với loại máy bay MIG quen thuộc này chỉ chưa đầy một tuần.

Đại tá, Phi công, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Lục, Phi đội trưởng Phi đội Quyết Thắng bồi hồi nhớ lại: “Đây là mệnh lệnh của Tổ quốc, của nhân dân, chúng tôi xác định như thế. Thời gian học chuyển loại máy bay phải vài tháng cho đến hàng năm, nhưng bọn tôi thực sự lúc cơ động từ miền bắc vào, tiếp cận chủng loại đi đánh trong vòng bảy ngày, còn bay chủng loại chỉ ba ngày rưỡi, nói với phi công các nước là họ không tin, và sự thật là như vậy”.

Phi đội Quyết Thắng gồm bốn phi công giỏi được lựa chọn từ Trung đoàn 923 là phi đội trưởng Nguyễn Văn Lục, phi công Từ Đễ, Hán Văn Quảng và Hoàng Mai Vượng, sau đó bổ sung thêm phi công Nguyễn Thành Trung, bay số 1 dẫn đường và phi công Trần Văn On là phi công Việt Nam cộng hòa bay A37 vừa hàng binh khi ta chiếm giữ Đà Nẵng.

Đại tá, phi công, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Từ Đễ nhớ lại: “Đại tá phi đội trưởng Lục bay rất giỏi, ông Hán Văn Quảng chuyên ném bom trên biển, tôi chuyên đánh đêm bay khí tượng phức tạp, mò mẫm chui lủi, vào đây đánh biển cũng được, mặt đất, trên không đều đánh được cả, cái khó là học về ngôn ngữ, trong buồng lái có nhiều ngôn ngữ chưa quen, chưa quen cấu trúc của Mỹ nhưng tôi bay để tìm cảm giác bay thôi”.

Chiều 27-4, các phi công tập trung tại sân bay Phù Cát để thu thêm một số máy bay của địch bỏ lại, sau đó bay vào hạ cánh ở sân bay Thanh Sơn ở Phan Rang vào sáng 28-4. Lúc 16 giờ 15 phút ngày 28-4, phi đội gồm sáu phi công bay trên năm máy bay A37 đồng loạt hướng về đánh mục tiêu Sân bay Tân Sơn Nhất, tiếng bom rung chuyển cả thành phố. Quân địch bất ngờ, không hiểu máy bay A37 từ đâu tới, địch không kịp phản ứng, 24 máy bay bị phá hủy, hàng trăm sĩ quan binh lính bị thương vong. Quân địch hoang mang và bất ngờ. Đúng 18 giờ 15 phút, toàn bộ phi đội hạ cánh an toàn tại sân bay Thanh Sơn (Phan Rang), không có bất kỳ tổn thất nào.

Đại tá, phi công, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Từ Đễ cho biết thêm: “Kế hoạch lúc đầu là ngày 29 chúng đánh sập các cầu vào Sài Gòn nhưng vì trận này nên các cầu không bị đánh sập quân ta mới tiến vào Sài Gòn. Thứ hai là, trong lịch sử ghi nhận, đúng 18 giờ chấm dứt hoạt động của Bộ Tổng tham mưu nguỵ, rắn mất đầu đó, không ai chỉ huy thì sập thôi. Phòng thủ Sài Gòn tại sao ít lực lượng chống đối như vậy, đồng bằng sông Cửu Long còn nguyên, Quân khu còn nguyên nhưng không động binh vì không ai chỉ huy nữa”.

Còn Đại tá Nguyễn Văn Lục, Phi đội trưởng Phi đội Quyết Thắng, chia sẻ, chiều 28-4, tấn công vào Tân Sơn Nhất vào 5 giờ chiều thì ngày hôm sau, tất cả các vị trí còn có thể hạ cánh được bằng máy bay trực thăng thì tất cả máy bay đều kéo vào để di tản các cố vấn quân sự Mỹ, cũng như quan chức chóp bu ngụy quân, ngụy quyền Sài Gòn rời khỏi Thành phố. Trận đánh của Phi đội Quyết Thắng có ý nghĩa rất lớn trong việc tác động tinh thần quân Mỹ - ngụy để chúng ta tiến vào Sài Gòn nhanh và giữ được Sài Gòn, mặc dù chỉ có năm máy bay, nhưng nhiều người nói đây là mũi tiến công thứ sáu từ trên không đánh xuống do Quân chủng Phòng không - Không quân thực hiện.

Mũi tiến công thứ sáu tấn công từ trên trời xuống, oanh kích bất ngờ vào sân bay Tân Sơn Nhất do lực lượng không quân chỉ huy đã làm thay đổi những tính toán của Mỹ. Các cố vấn quân sự phải di tản tháo chạy khỏi Sài Gòn vào chiều ngày hôm sau. Điều này tạo sự hỗn loạn trên chiến trường, địch hoang mang và suy sụp, giúp năm cánh quân còn lại tấn công chiếm Sài Gòn thuận lợi và ít đổ máu hơn.

Chiến dịch Điện Biên phủ trên không 12 ngày đêm lịch sử của bộ đội phòng không - không quân đã buộc Mỹ rút khỏi Việt Nam. Và bằng trận đánh quan trọng này, lực lượng không không quân góp một phần quan trọng giải phóng miền nam, theo đúng lời của Chủ tịch Hồ Chí Minh: "Đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào", ghi thêm một trang sử vàng vào truyền thống anh hùng của Không quân nhân dân Việt Nam.

Có thể bạn quan tâm

Bí thư Đảng ủy Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại hội nghị. (Ảnh: DUY LINH)

Đảng bộ Quốc hội vận hành thông suốt, kỷ cương, hiệu quả trong mô hình mới

Chiều 29/6, tại Nhà Quốc hội, đồng chí Trần Thanh Mẫn, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội chủ trì Hội nghị lần thứ 5, Ban Chấp hành Đảng bộ Quốc hội nhiệm kỳ 2025-2030, tập trung xem xét nhiều nội dung có ý nghĩa rất quan trọng đối với công tác lãnh đạo của Đảng bộ trong năm 2026 và cả nhiệm kỳ.

Đồng chí Trần Sỹ Thanh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương dự và phát biểu ý kiến chỉ đạo hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm 2026. (Ảnh: DUY LINH)

Công tác kiểm tra, giám sát phải đồng hành, góp phần khơi thông nguồn lực phát triển

Chiều 29/6, tại Hà Nội, Ủy ban Kiểm tra Trung ương tổ chức Hội nghị sơ kết công tác kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật của Đảng 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026. Đồng chí Trần Sỹ Thanh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương dự và phát biểu ý kiến chỉ đạo.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì làm việc với Đảng ủy Chính phủ và các cơ quan về công tác phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu từ nay đến hết năm 2026. (Ảnh: ĐĂNG KHOA)

[Ảnh] Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm làm việc với Đảng ủy Chính phủ về công tác phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu

Chiều 29/6, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chủ trì làm việc với Đảng ủy Chính phủ và các cơ quan về công tác phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu từ nay đến hết năm 2026.

Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú và các đồng chí lãnh đạo chủ trì hội nghị. (Ảnh: DUY LINH)

[Ảnh] Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú dự Hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm của Ban Chỉ đạo 35 Trung ương

Sáng 29/6, tại Hà Nội, Ban Chỉ đạo 35 Trung ương tổ chức Hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm. Đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư, Trưởng Ban Chỉ đạo 35 Trung ương dự và chủ trì hội nghị.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm với lãnh đạo Bộ Quốc phòng và Bộ Tư lệnh Pháo binh-Tên lửa tại lễ kỷ niệm. (Ảnh: ĐĂNG KHOA)

[Ảnh] Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Bộ đội Pháo binh-Tên lửa

Sáng 29/6, tại Hà Nội, Đảng ủy Bộ Tư lệnh Pháo binh-Tên lửa tổ chức Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Bộ đội Pháo binh-Tên lửa (29/6/1946-29/6/2026) và đón nhận Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Nhất. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Bí thư Quân ủy Trung ương dự và phát biểu tại lễ kỷ niệm.

Chiến sĩ mới Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Sơn La đọc “Mười lời thề danh dự” của quân nhân trong Quân đội nhân dân Việt Nam tại lễ tuyên thệ.

Thiêng liêng lời tuyên thệ

Dưới Quân kỳ Quyết thắng tung bay trong nắng vàng tháng 6, tiếng hô “Xin thề” của các chiến sĩ mới trong toàn Lực lượng vũ trang Quân khu 2 đồng thanh vang lên mạnh mẽ, dứt khoát. Lễ tuyên thệ chiến sĩ mới năm 2026 tại các đơn vị được tổ chức trong không khí rất trang nghiêm, ý nghĩa.