Cháy rừng bùng phát kỷ lục tại Venezuela

Venezuela đang hứng chịu số vụ cháy rừng kỷ lục trong bối cảnh đợt hạn hán do ảnh hưởng biến đổi khí hậu đang tàn phá nhiều khu vực rừng nhiệt đới Amazon rộng lớn.
Quang cảnh một khu rừng bị cháy sau trận cháy rừng ở Công viên quốc gia Henri Pittier, Maracay, Venezuela, ngày 30/3/2024. (Ảnh: Reuters)
Quang cảnh một khu rừng bị cháy sau trận cháy rừng ở Công viên quốc gia Henri Pittier, Maracay, Venezuela, ngày 30/3/2024. (Ảnh: Reuters)

Theo Viện Nghiên cứu vũ trụ quốc gia Brazil (INPE), dữ liệu quan sát từ vệ tinh đã ghi lại hơn 30.200 điểm cháy ở Venezuela từ tháng 1 đến tháng 3 năm nay, bao gồm cả các vụ cháy ở Amazon cũng như các khu rừng và đồng cỏ khác của đất nước. Đây là mức cao nhất trong giai đoạn này kể từ khi dữ liệu bắt đầu được ghi lại vào năm 1999.

Các nhà nghiên cứu cho biết, các đám cháy do tác nhân con người thường nhằm mục đích dọn đất phục vụ sản xuất nông nghiệp đang lan rộng ngoài tầm kiểm soát do nhiệt độ cao và lượng mưa thấp ở miền bắc Nam Mỹ, cũng như hạn chế trong việc lên kế hoạch phòng ngừa.

Giới khoa học cho rằng, hạn hán xuất phát từ ảnh hưởng của do biến đổi khí hậu và El Nino, hiện tượng nóng lên tự nhiên ở phía đông Thái Bình Dương vốn đang gây ảnh hưởng đến các hình thái thời tiết toàn cầu.

Bà Manoela Machado, nhà nghiên cứu lửa tại Đại học Oxford, cho biết trong khi mùa mưa đã giúp giảm áp lực cho khu vực phía nam Amazon thuộc Brazil trong những tháng gần đây, thì các đám cháy ở Venezuela có thể là một dấu hiệu đáng lo ngại cho những gì sắp xảy ra khi mùa khô đến gần.

Nhà nghiên cứu này nói: “Mọi thứ đang chỉ ra rằng chúng ta sẽ chứng kiến ​​những vụ cháy rừng thảm khốc khác - những đám cháy lớn có quy mô lớn và độ cao khổng lồ”.

Các vụ cháy rừng dữ dội nhất trong khu vực thường xảy ra ở Brazil vào tháng 8 và tháng 9 dọc theo rìa phía đông nam của rừng rậm Amazon, nơi nạn phá rừng để lấy đất nông nghiệp diễn ra mạnh mẽ nhất.

Theo đại diện quản lý Công viên quốc gia Henri Pittier ở Venezuela, khoảng 400 lính cứu hỏa đang nỗ lực dập tắt đám cháy rừng lớn bùng phát trong dịp nghỉ lễ Phục sinh cuối tuần qua, vốn đang đe dọa khu bảo tồn bên bờ biển với những khu rừng mây quý hiếm này.

Bộ Môi trường và Tài nguyên Venezuela cho biết, đã triển khai nỗ lực phối hợp bằng trực thăng và thiết bị bổ sung để dập tắt đám cháy ở Henri Pittier, đồng thời tăng cường nỗ lực chữa cháy dọc theo đường cao tốc cắt ngang công viên.

Nỗ lực ứng phó cháy rừng ở Công viên quốc gia Henri Pittier, Maracay, Venezuela, ngày 29/3/2024. (Ảnh: Reuters)

Nỗ lực ứng phó cháy rừng ở Công viên quốc gia Henri Pittier, Maracay, Venezuela, ngày 29/3/2024. (Ảnh: Reuters)

Theo dữ liệu từ NASA, tại khu vực rừng Amazon xa hơn về phía nam thuộc Venezuela, có 5.690 đám cháy đang bùng phát tính đến cuối tháng 3, chiếm hơn một nửa tổng số đám cháy đang diễn ra trên toàn bộ khu vực Amazon thuộc lãnh thổ 9 quốc gia trong vùng.

Các đám cháy cũng đang bao quanh thành phố Guayana, trung tâm đô thị lớn nhất của Venezuela ở Amazon. Tại thị trấn Uverito gần đó, truyền thông địa phương đưa tin, chính quyền đã sơ tán 315 gia đình do lo ngại nguy cơ hỏa hoạn.

Thời tiết nóng và khô hơn đang góp phần thúc đẩy các đám cháy rừng ở Venezuela, làm bùng phát thêm các đám cháy xuyên biên giới ở bang Roraima của Brazil và đe dọa các khu bảo tồn bản địa.

Ông Michael Coe, Giám đốc chương trình vùng nhiệt đới tại Trung tâm Nghiên cứu khí hậu Woodwell có trụ sở tại Mỹ, cho biết Venezuela và Roraima đang chứng kiến lượng mưa chỉ ở mức từ 10% đến 25% so với mức trung bình trong 30-90 ngày qua.

Theo các chuyên gia, khu vực này đang trong một vòng luẩn quẩn, trong đó biến đổi khí hậu góp phần tạo ra tình trạng khô và nóng, khiến các đám cháy trở nên tồi tệ hơn, đồng thời những đám cháy lại giải phóng khí nhà kính khiến biến đổi khí hậu càng thêm trầm trọng.

Hỏa hoạn thường không xảy ra một cách tự nhiên ở các khu rừng nhiệt đới ẩm ướt, mà chính con người đã gây ra phần lớn các vụ cháy rừng trong quá trình phá rừng làm trang trại và chăn nuôi, như một thông lệ đã có từ lâu đời.

Hạn hán ở Amazon đã làm đảo lộn cuộc sống ở khu rừng nhiệt đới lớn nhất thế giới kể từ năm ngoái, khiến mực nước sông xuống mức thấp kỷ lục, ảnh hưởng đến loài cá heo bản địa có nguy cơ tuyệt chủng và làm gián đoạn các chuyến tàu chở thực phẩm và thuốc men đến hàng chục thành phố trong khu vực.

Bà Machado cho biết, mặc dù có nhiều thông tin về quan sát các vụ cháy và cảnh báo rủi ro khí hậu, các chính phủ trong khu vực cần đưa ra những phản ứng mạnh mẽ hơn để ngăn chặn và xử lý các đám cháy rừng.

Bà khuyến nghị nên cấm đốt lửa trong mùa khô và thực hiện các biện pháp ứng phó khẩn trương hơn để ngăn chặn các đám cháy trước khi vượt quá tầm kiểm soát.

Có thể bạn quan tâm

Phó Cục trưởng Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai Nguyễn Văn Tiến phát biểu tại lớp tập huấn.

Tích hợp kiến thức phòng, chống thiên tai, thích ứng biến đổi khí hậu vào học đường

Giáo dục được xem là giải pháp bền vững và hiệu quả trong công tác phòng, chống thiên tai. Việc lồng ghép nội dung giáo dục phòng, chống thiên tai và biến đổi khí hậu vào các môn học sẽ giúp học sinh hình thành kỹ năng ứng phó, nâng cao ý thức bảo vệ bản thân, gia đình và cộng đồng trước các rủi ro thiên tai.

Nhà máy xay xát bơm trấu xuống ghe không che chắn khiến bụi bay vào nhà dân.

Sớm giải quyết dứt điểm tình trạng ô nhiễm bụi cám ở các nhà máy xay xát

Hiện nay, hàng trăm hộ dân sinh sống dọc tuyến kênh Thốt Nốt, thuộc địa bàn xã Cờ Đỏ, thành phố Cần Thơ đang phải gánh chịu tình trạng ô nhiễm bụi cám và tiếng ồn nghiêm trọng từ các nhà máy xay xát lúa gạo. Tình trạng này đã kéo dài nhiều năm và chính quyền địa phương đã vào cuộc, nhưng giải pháp xử lý vẫn chưa triệt để.

Lực lượng kiểm lâm thuộc Ban Quản lý rừng phòng hộ Krông Pha (xã Lâm Sơn, tỉnh Khánh Hòa) cùng các tổ bảo vệ rừng đi kiểm tra các vùng rừng khộp do đơn vị quản lý đang có nguy cơ cháy cao trong mùa khô. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa phòng, chống cháy rừng mùa khô

Nắng tháng 5 như đổ lửa lên nhiều khu rừng ở phía nam tỉnh Khánh Hòa. Từng lớp thực bì của những cánh rừng khộp mùa thay lá đang khô giòn dưới cơn gió nóng rát… tạo nên một “kho chứa nhiên liệu ngầm” khổng lồ, chỉ chờ một tia lửa nhỏ cũng có thể bùng phát thành hỏa hoạn.

Rác thải tồn động, ùn ứ tại cụm công nghiệp Thạch Kim (Lộc Hà).

Sớm xử lý dứt điểm tình trạng rác thải tồn đọng

Từ nhiều tháng nay, hàng trăm tấn rác thải sinh hoạt ở Hà Tĩnh đang bị ùn ứ, gây ô nhiễm môi trường, tác động xấu đến sức khỏe của người dân. Tỉnh Hà Tĩnh cần có giải pháp căn cơ, nỗ lực tháo gỡ vướng mắc, triển khai công nghệ hiện đại, phân loại rác tại nguồn, đẩy nhanh tiến độ các công trình xử lý rác thải sinh hoạt.

Bản đồ chấn tâm trận động đất có độ lớn 4.0 xảy ra tại xã Mường Hung, tỉnh Sơn La. (Ảnh: Viện Các khoa học Trái đất)

Động đất mạnh 4.0 xảy ra tại xã Mường Hung, Sơn La

Theo Trung tâm Báo tin và cảnh báo sóng thần (Viện Các khoa học Trái đất, Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam), một trận động đất có độ lớn 4.0 vừa xảy ra ở xã Mường Hung, tỉnh Sơn La. Cấp độ rủi ro thiên tai là 0.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 10/5/2026: Bắc Bộ tiếp diễn mưa dông, Nam Bộ nắng nóng diện rộng, chiều tối có mưa

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 10/5/2026: Bắc Bộ tiếp diễn mưa dông, Nam Bộ nắng nóng diện rộng, chiều tối có mưa

Trong đêm nay và ngày mai, Bắc Bộ tiếp tục xuất hiện mưa rào và dông do tác động kết hợp của không khí lạnh suy yếu và vùng hội tụ gió trên cao. Trong khi đó, miền Trung duy trì trạng thái ngày nắng, chiều tối có mưa cục bộ; còn Nam Bộ tiếp diễn nắng nóng, có mưa dông cuối ngày.

[Video] Hơn 50.000 ha rừng tại Cà Mau có nguy cơ cháy cao

[Video] Hơn 50.000 ha rừng tại Cà Mau có nguy cơ cháy cao

Trước tình trạng nắng nóng kéo dài, diện tích rừng khô hạn có nguy cơ xảy ra cháy cao, Ban Chỉ huy phòng cháy, chữa cháy rừng tỉnh Cà Mau đề nghị các chủ rừng, địa phương, các đơn vị có liên quan tăng cường thực hiện các biện pháp bảo đảm an toàn về phòng cháy, chữa cháy rừng mùa khô năm 2025-2026.