Với quyết tâm chính trị cao và hành động quyết liệt, Cà Mau đã thực hiện một “cuộc cách mạng” thực sự trong việc sắp xếp tổ chức, bộ máy, nổi bật là việc tiên phong thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Những kết quả mà Cà Mau đạt được hết sức quan trọng, tạo tiền đề cho sự phát triển bền vững trong giai đoạn mới.
Từ những con số “biết nói”
Dự và chủ trì hội nghị quan trọng nêu trên có các đồng chí: Nguyễn Hồ Hải, Bí thư Tỉnh ủy; Phạm Thành Ngại, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh; Hồ Thanh Thủy, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Ban Tổ chức Tỉnh ủy Cà Mau.
Báo cáo tổng kết tại hội nghị đã chỉ ra những kết quả ấn tượng trên mọi phương diện, thể hiện sự thay đổi sâu sắc trong cấu trúc hệ thống chính trị của tỉnh.
Về sắp xếp, tinh gọn tổ chức, toàn hệ thống đã có sự thay đổi mạnh mẽ. Ở khối Đảng cấp tỉnh, đã giảm 7 cơ quan chuyên trách, tham mưu, giúp việc Tỉnh ủy; giảm 43 phòng, ban bên trong, giảm 4 đơn vị sự nghiệp trực thuộc Tỉnh ủy và kết thúc hoạt động của 22 ban cán sự đảng, đảng đoàn.
Ở khối chính quyền cấp tỉnh, kết quả cũng hết sức nổi bật với việc giảm 26 sở, ban, ngành và tương đương, cùng với đó là giảm 213 tổ chức bên trong như phòng, ban, chi cục…
Đối với Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị-xã hội tỉnh, đã giảm 6 cơ quan và 59 tổ chức bên trong. Những con số này cho thấy một nỗ lực phi thường trong việc giảm đầu mối, khắc phục sự cồng kềnh, chồng chéo chức năng, nhiệm vụ.
Một trong những thành tựu lớn nhất là việc sắp xếp các đơn vị hành chính. Toàn tỉnh đã giảm 101 đơn vị hành chính cấp xã, từ 165 đơn vị (năm 2017) xuống còn 64 đơn vị (bao gồm 9 phường và 55 xã).
Ở cấp cơ sở, tỉnh cũng đã sắp xếp, sáp nhập và giảm được 72 ấp, khóm. Đáng chú ý, đến nay, 100% khóm, ấp trên toàn tỉnh đều có tổ chức đảng (1.395/1.395), và tỷ lệ trưởng khóm, ấp là đảng viên đạt 93,40%, góp phần củng cố vững chắc hệ thống chính trị từ cơ sở.
Đi đôi với sắp xếp tổ chức là tinh giản biên chế. Thực hiện Nghị quyết số 39-NQ/TW của Bộ Chính trị, Cà Mau đã gắn kết chặt chẽ việc tinh giản biên chế với cơ cấu lại và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức. Đến nay, tỉnh đã giảm 8.399 biên chế so với năm 2017, đạt tỷ lệ 17,50%.
Để bảo đảm an sinh cho đội ngũ cán bộ dôi dư sau sắp xếp, tỉnh Cà Mau đã thực hiện nghiêm túc, kịp thời các chế độ, chính sách.
Tính đến ngày 2/10/2025, đã có 2.944 cán bộ, công chức, viên chức có quyết định nghỉ công tác, với tổng kinh phí đã thẩm định và giao dự toán chi trả là 2.707 tỷ đồng cho 2.578 người. Đối với người hoạt động không chuyên trách cấp xã, đã có 675 người nghỉ công tác với tổng số tiền đã chi trả là hơn 142 tỷ đồng.
Bài học kinh nghiệm từ mô hình mới, cách làm hay
Thành công của Cà Mau không chỉ đến từ việc cắt giảm cơ học mà còn từ sự chủ động, mạnh dạn thí điểm các mô hình tổ chức mới và kiêm nhiệm chức danh phù hợp với thực tiễn địa phương.
Tỉnh đã triển khai thí điểm kiêm nhiệm 9 chức danh lãnh đạo, quản lý, tiêu biểu như: mô hình Trưởng Ban Dân vận đồng thời là Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, được triển khai đồng bộ ở 16/16 đơn vị cấp huyện (trước đây). Tương tự, 16/16 đơn vị cấp huyện (cũ) thực hiện mô hình Trưởng ban Tuyên giáo đồng thời là Giám đốc Trung tâm chính trị.
Quá trình thực hiện cũng cho thấy sự linh hoạt, vừa làm vừa rút kinh nghiệm. Điển hình là việc hợp nhất một số Sở, như: Thông tin và Truyền thông với Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Sau thời gian thí điểm đã cho thấy, một số tồn tại do chưa có sự đồng bộ từ Trung ương, nên Cà Mau đã quyết định tổ chức lại để bảo đảm hoạt động hiệu quả hơn.
Qua 8 năm triển khai, Cà Mau đã đúc kết nhiều bài học kinh nghiệm quý báu. Trước hết, đó là vai trò quyết định của công tác tuyên truyền, quán triệt để tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động trong toàn hệ thống chính trị, nhất là người đứng đầu.
Thứ hai, việc triển khai phải có lộ trình, trọng tâm, trọng điểm, phân công nhiệm vụ cụ thể và thường xuyên kiểm tra, giám sát.
Thứ ba, người đứng đầu phải phát huy tinh thần trách nhiệm, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc.
Thứ tư, cần xây dựng phương án tổng thể, toàn diện với quyết tâm chính trị cao. Cuối cùng là phải có cơ chế, chính sách hợp lý, kịp thời để giải quyết chế độ cho các đối tượng bị ảnh hưởng.
Tiếp tục hoàn thiện bộ máy, đáp ứng yêu cầu mới
Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, đồng chí Nguyễn Hồ Hải, Bí thư Tỉnh ủy Cà Mau, đã ghi nhận và biểu dương những nỗ lực, kết quả mà các cấp, các ngành trong tỉnh đã đạt được, đồng thời đánh giá cao sự hy sinh lợi ích riêng của một bộ phận cán bộ đã tình nguyện nghỉ hưu trước tuổi, nghỉ thôi việc để góp phần vào thành công chung.
Nhìn về tương lai, Bí thư Tỉnh ủy nhấn mạnh, việc đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy là công việc lâu dài, đòi hỏi sự kiên trì và quyết tâm lớn.
Đồng chí chỉ ra năm nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm cần tập trung thực hiện trong thời gian tới. Trong đó, tiếp tục khẳng định chủ trương Ban Thường vụ Tỉnh ủy trực tiếp lãnh đạo, quản lý tổ chức bộ máy và biên chế. Tiếp tục rà soát, kiện toàn tổ chức theo hướng tinh gọn, rõ chức năng, không chồng chéo, kiên quyết sáp nhập hoặc giải thể các tổ chức hoạt động kém hiệu quả.
Đặc biệt, đồng chí yêu cầu gắn sắp xếp tổ chức với tinh giản biên chế và cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, bảo đảm chuyên nghiệp, có phẩm chất, năng lực, uy tín; phải đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm soát quyền lực; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số.
Song song đó, phải quan tâm công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, nhất là chuyên môn sâu về khoa học công nghệ, chuyển đổi số, và có cơ chế thu hút, trọng dụng nhân tài.
Cuối cùng, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát để kịp thời tháo gỡ khó khăn, nhân rộng mô hình hay, đồng thời xử lý nghiêm những cá nhân, tổ chức không thực hiện hoặc lợi dụng việc sắp xếp để trục lợi.
Với những kết quả đã đạt được và định hướng rõ ràng cho tương lai, có thể khẳng định, Cà Mau đã thực hiện thành công Nghị quyết 18, không chỉ tạo ra một bộ máy tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả hơn mà còn củng cố niềm tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng, tạo động lực mạnh mẽ cho sự phát triển toàn diện của tỉnh trong kỷ nguyên mới.
