Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống tham nhũng họp phiên thứ 16

Phát biểu ý kiến gợi mở một số vấn đề cần thảo luận và kết luận phiên họp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước biểu dương Cơ quan Thường trực đã trách nhiệm, chuẩn bị công phu, chu đáo, nghiêm túc các tài liệu phục vụ phiên họp.

Đồng chí nhấn mạnh: Cán bộ, đảng viên và nhân dân rất quan tâm và đánh giá cao kết quả phòng, chống tham nhũng (PCTN) thời gian qua. Đó là một trong những yếu tố tạo nên không khí hồ hởi, phấn khởi trong toàn xã hội, củng cố và tăng cường niền tin đối với Đảng và chế độ. Tuy nhiên, vẫn còn tâm lý lo ngại, liệu cuộc đấu tranh này có duy trì được như thế không và mong muốn cần làm mạnh mẽ hơn, quyết liệt hơn.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng, sáu tháng qua, công tác PCTN tiếp tục được đẩy mạnh theo hướng có chiều sâu, cách làm bài bản hơn, đạt kết quả toàn diện, đồng bộ, rõ nét hơn. Một số hạn chế, yếu kém bước đầu được khắc phục; trên nóng, dưới cũng đã dần ấm lên. Việc ngăn chặn tham nhũng vặt, nhũng nhiễu, vòi vĩnh đã có chuyển biến; việc thu hồi tài sản tham nhũng đạt kết quả cao hơn; tình trạng án treo giảm hẳn. Phương pháp, cách làm ngày càng bài bản, nền nếp; làm rõ đến đâu xử lý đến đấy, thận trọng, làm đi làm lại nhiều lần, không để sót tội, nhưng cũng không gây oan cho ai.

Thời gian qua, Trung ương đã ban hành nhiều quy định và cho thấy có tác dụng rất rõ rệt. Mọi việc đều căn cứ vào pháp luật, các quy định của Đảng, không ai có thể lảng tránh; không làm cũng không được, buộc phải làm. Những vấn đề còn ý kiến khác nhau thì đưa ra bàn bạc tập thể, phát huy dân chủ, số ít phải phục tùng số đông. Chúng ta đã có luật và làm theo luật, nhưng khi cần thiết và đòi hỏi của thực tế thì sửa luật, đặt lợi ích của quốc gia, dân tộc lên trên hết; đồng thời cũng phải chống tham nhũng ngay trong cơ quan PCTN,...

Đồng chí Nguyễn Phú Trọng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Trưởng Ban Chỉ đạo chủ trì phiên họp.

Sáu tháng qua, việc điều tra, xử lý các vụ việc, vụ án tiếp tục được đẩy mạnh với quyết tâm cao hơn, quyết liệt hơn; nhiều vụ án được mở rộng điều tra, chứng minh làm rõ bản chất chiếm đoạt, tham nhũng, khởi tố thêm nhiều bị can, trong đó có nhiều trường hợp là cán bộ cấp cao thuộc diện Trung ương quản lý, qua đó tiếp tục khẳng định quan điểm "không có vùng cấm, không có ngoại lệ, bất kể người đó là ai”.

Các cơ quan chức năng, nhất là cơ quan tiến hành tố tụng trong Công an, Quân đội, Viện kiểm sát, Tòa án, Nội chính, cơ quan giám định, định giá tài sản,... đã nỗ lực, phối hợp nhịp nhàng, tập trung chỉ đạo khắc phục nhiều khó khăn, vướng mắc trong công tác giám định, định giá tài sản, cung cấp hồ sơ, tài liệu, đánh giá chứng cứ, xác định tội danh, thu hồi tài sản,... giúp việc xử lý các vụ án, vụ việc có nhiều chuyển biến tích cực, bảo đảm tiến độ theo kế hoạch của Ban Chỉ đạo, có vụ vượt yêu cầu đề ra.

Đã kết thúc xác minh, giải quyết 24 vụ việc; mở rộng điều tra, khởi tố mới năm vụ án, phục hồi điều tra bốn vụ án, khởi tố thêm 26 bị can; kết thúc điều tra ba vụ án/19 bị can, ban hành cáo trạng truy tố sáu vụ án/27 bị can; xét xử sơ thẩm chín vụ án/21 bị cáo, xét xử phúc thẩm 10 vụ án/149 bị cáo.
Đặc biệt là đã xét xử kịp thời, nghiêm minh bốn vụ án nghiêm trọng, phức tạp, dư luận xã hội quan tâm: (1) Vụ án “Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản” xảy ra tại Vinashin; (2) Vụ án "Sử dụng mạng internet thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản, Tổ chức đánh bạc, đánh bạc... ” xảy ra tại Phú Thọ và một số địa phương; (3) Vụ án "Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản, Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng, Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng” xảy ra tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đông Á, TP Hồ Chí Minh (DAB); (4) Vụ án “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ; Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng" xảy ra tại Đà Nẵng và một số tỉnh, thành phố; mở rộng điều tra, làm rõ hành vi đưa, nhận hối lộ trong vụ án xảy ra tại Tổng Công ty Viễn thông Mobifone, các vụ án liên quan đến Phan Văn Anh Vũ, Đinh Ngọc Hệ; khởi tố điều tra vụ án xảy ra tại dự án cải tạo và mở rộng sản xuất giai đoạn 2 - Công ty Gang thép Thái Nguyên,... Tạm giữ, kê biên tài sản, phong tỏa tài khoản, ngăn chặn giao dịch, chuyển nhượng tài sản liên quan các vụ án thuộc diện Ban Chỉ đạo theo dõi, chỉ đạo với giá trị tài sản hơn 10.000 tỷ đồng.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, công tác phát hiện, xử lý tham nhũng ở các địa phương có nhiều tiến bộ, khắc phục dần tình trạng “trên nóng, dưới lạnh” trong PCTN; tình trạng nhũng nhiễu, gây phiền hà cho người dân, doanh nghiệp trong giải quyết công việc, “tham nhũng vặt" được quan tâm chỉ đạo, tạo chuyển biến bước đầu trong nhận thức và hành động của cán bộ, đảng viên. Sáu tháng đầu năm, các địa phương đã khởi tố 176 vụ án/425 bị can về các tội tham nhũng, chức vụ (tăng 13,5% về vụ và 32,8% về số bị can so với cùng kỳ năm 2018). Thủ tướng Chính phủ đã ban hành và tổ chức Hội nghị toàn quốc triển khai Chỉ thị 10/CT-TTg, ngày 22-4-2019 về tăng cường xử lý, ngăn chặn có hiệu quả tình trạng nhũng nhiễu, gây phiền hà cho người dân, doanh nghiệp trong giải quyết công việc.

Công tác kiểm tra, thanh tra, kiểm toán tiếp tục được chỉ đạo đẩy mạnh, xử lý nghiêm minh, kịp thời các tổ chức đảng, đảng viên sai phạm, siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong Đảng, củng cố thêm niềm tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân. Từ đầu năm đến nay, cấp ủy, ủy ban kiểm tra các cấp đã thi hành kỷ luật 123 tổ chức đảng và 7.923 đảng viên; trong đó có 256 đảng viên bị kỷ luật do có hành vi tham nhũng, cố ý làm trái (tăng 21 trường hợp so với cùng kỳ năm 2018). Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã kỷ luật đối với một tổ chức đảng, 13 đảng viên thuộc diện Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý, cả đương chức và đã nghỉ hưu. Từ đầu nhiệm kỳ đến nay, hơn 70 cán bộ, đảng viên thuộc diện Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý, bị thi hành kỷ luật đảng và xử lý hình sự. Cơ quan thanh tra, kiểm toán kiến nghị thu hồi, xử lý 61.392 tỷ đồng và 142 ha đất; kiến nghị xử lý kỷ luật hành chính 692 tập thể và nhiều cá nhân; chuyển cơ quan điều tra xem xét xử lý 46 vụ, 73 đối tượng. Thanh tra Chính phủ tập trung thanh tra, ban hành kết luận thanh tra các dự án, vụ việc theo Kế hoạch của Ban Chỉ đạo.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng với các đại biểu tại phiên họp.

Nhiều quy định của Đảng, pháp luật Nhà nước liên quan đến PCTN được xây dựng, ban hành, nhất là các quy định về chế độ kiểm tra, giám sát công tác cán bộ; về trách nhiệm của người đứng đầu cấp ủy trong việc tiếp dân, đối thoại trực tiếp với dân; về tăng cường xử lý, ngăn chặn có hiệu quả tình trạng nhũng nhiễu, gây phiền hà cho người dân, doanh nghiệp trong giải quyết công việc; về thi hành Luật PCTN, Luật Tố cáo... Chỉ đạo các cơ quan chức năng xây dựng, hoàn thiện các dự án: Luật Kiểm toán Nhà nước, Luật Cán bộ, công chức, Luật Viên chức, Luật Giám định tư pháp, ... theo Kế hoạch của Ban Chỉ đạo.

Vai trò của báo chí, Mặt trận Tổ quốc và nhân dân trong PCTN tiếp tục được phát huy mạnh mẽ hơn. Các cơ quan chức năng kịp thời cung cấp, công khai thông tin về kết quả kiểm tra, thanh tra, kiểm toán, xử lý các vụ án, vụ việc về tham nhũng; các cơ quan truyền thông, báo chí có nhiều tin, bài phản ánh những vấn đề bức xúc, nổi cộm, nhân dân quan tâm; đấu tranh với những biểu hiện tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, nhất là tình trạng “tham nhũng vặt”; góp phần quan trọng vào kết quả công tác PCTN.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, Thường trực Ban Chỉ đạo, các Thành viên, Cơ quan Thường trực của Ban Chỉ đạo hoạt động rất tích cực, trách nhiệm, nền nếp, hiệu quả; các cơ quan chức năng phối hợp nhịp nhàng, trách nhiệm cao, thực hiện nghiêm túc, có hiệu quả cơ chế giao ban, hội ý đối với các đồng chí Thường trực Ban Chỉ đạo được phân công chỉ đạo vụ án, vụ việc. Các Thành viên Ban Chỉ đạo chủ động, tích cực kiểm tra, giám sát, đôn đốc công tác PCTN tại các địa bàn, lĩnh vực được phân công theo dõi, phụ trách. Cơ quan Thường trực của Ban Chỉ đạo quyết liệt hơn trong tham mưu chỉ đạo xử lý các vụ án, vụ việc thuộc diện Ban Chỉ đạo theo dõi, chỉ đạo; các cơ quan của Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Mặt trận Tổ quốc có nhiều nỗ lực, cố gắng, phối hợp nhịp nhàng hơn, bài bản hơn, thực hiện nghiêm túc chỉ đạo của Ban Chỉ đạo, Thường trực Ban Chỉ đạo.

Tuy nhiên, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng chỉ rõ, một số hạn chế, như khâu giám định còn yếu, công tác PCTN ở địa phương có chuyển biến nhưng chưa đều. Ban Chỉ đạo cần tăng cường chỉ đạo, khắc phục điểm yếu này, qua đó nắm và đánh giá cán bộ chính xác hơn.

Về nhiệm vụ trọng tâm những tháng cuối năm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, cần tiếp tục đẩy mạnh, kiên trì, thường xuyên, liên tục với quyết tâm cao hơn, mạnh mẽ hơn, đạt được nhiều kết quả hơn trong PCTN, góp phần chuẩn bị tốt cho đại hội đảng bộ các cấp, tiến tới Đại hội XIII của Đảng. Không có chuyện dừng lại và không thể dừng, phải quyết tâm cao hơn, đây là yêu cầu của Đảng, của nhân dân.

Thời gian tới có nhiều việc phải làm, nhất là chuẩn bị đại hội đảng bộ các cấp, cho nên cần chọn một số việc để làm và làm cho thật tốt; đồng thời phải chuyển quyết tâm, tinh thần ấy đến các cấp. Tăng cường công tác kiểm tra và đã kiểm tra phải tạo được chuyển biến; kiểm tra phải nỗ lực, phát hiện được yếu kém, vấn đề cần chấn chỉnh, phải quyết tâm và liêm chính, vô tư, khách quan; làm tập trung, quyết liệt, nhất là đối với các vụ việc đang làm cần có kế hoạch, thời gian hoàn thành cụ thể.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, nhân dịp chuẩn bị đại hội đảng bộ các cấp, trong quá trình kiểm tra, chỉ đạo cần phối hợp, tạo điều kiện cho các cấp ủy hoàn thành tốt các chương trình công tác, đặc biệt là công tác nhân sự. Tuyệt đối không để lọt vào cấp ủy khóa mới những cán bộ suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, tham nhũng, chạy chức, chạy quyền, hoặc những người chờ đợi tình hình khác đi, làm chiếu lệ. Đồng chí đề nghị các cơ quan chức năng, như kiểm tra, thanh tra, tòa án, kiểm toán,…. vào cuộc đồng bộ và quyết liệt hơn. Lấy “xây” là cơ bản, “chống” phải quyết liệt và rất quan trọng. Đại hội Đảng là dịp để lựa chọn, sàng lọc, củng cố đội ngũ cán bộ. Không sợ thiếu cán bộ, bởi không thiếu cán bộ tâm huyết với Đảng, trách nhiệm với dân với đất nước. Không sợ mất uy tín; chỉ không làm, không xử lý cán bộ vi phạm mới tự đánh mất uy tín của mình.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đồng ý tập trung vào một số nhiệm vụ cụ thể sau đây: Chỉ đạo xử lý, ngăn chặn có hiệu quả tình trạng “tham nhũng vặt”; tạo chuyển biến mạnh mẽ, đồng bộ hơn nữa trong công tác PCTN ở các bộ, ngành, địa phương, cơ sở; kiên quyết loại khỏi bộ máy của Đảng, Nhà nước nói chung, các cơ quan PCTN nói riêng những cán bộ hư hỏng, tham nhũng. Chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ xây dựng, hoàn thiện thể chế về quản lý kinh tế - xã hội và PCTN theo chương trình của Ban Chỉ đạo. Chỉ đạo khẩn trương hoàn thành kết luận thanh tra Dự án mở rộng Nhà máy Đạm Hà Bắc; thanh tra chuyên đề về quản lý, sử dụng quỹ bảo hiểm y tế, mua sắm thuốc chữa bệnh và trang thiết bị y tế; kiểm toán hoạt động xây dựng và quản lý, sử dụng vốn đầu tư Dự án Nhà máy nhiên liệu sinh học Ethanol Bình Phước và Dự án Nhà máy Đạm Ninh Bình. Tập trung chỉ đạo kết thúc điều tra 28 vụ án, ban hành cáo trạng truy tố 23 vụ án, xét xử sơ thẩm 25 vụ án, xét xử phúc thẩm bốn vụ án, kết thúc xác minh, giải quyết 28 vụ việc thuộc diện Ban Chỉ đạo theo dõi, chỉ đạo, nhất là hoàn thành xét xử sơ thẩm tám vụ án trọng điểm trong năm 2019 theo đúng kế hoạch của Ban Chỉ đạo.

Triển khai thực hiện có hiệu quả Kế hoạch kiểm tra, giám sát năm 2019 của Ban Chỉ đạo. Tiếp tục đẩy mạnh, nâng cao hiệu quả công tác thông tin, tuyên truyền, giáo dục về PCTN; phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức thành viên, báo chí và nhân dân trong đấu tranh PCTN; hoàn thành các Đề án theo Chương trình công tác của Ban Chỉ đạo; báo cáo nghiên cứu, đề xuất một số chủ trương, định hướng lớn về công tác PCTN để phục vụ xây dựng dự thảo Văn kiện Đại hội XIII của Đảng.

Tại Phiên họp, Ban Chỉ đạo thống nhất kết thúc theo dõi, chỉ đạo sáu vụ án, 10 vụ việc đã kết thúc việc giải quyết theo quy định của pháp luật; bổ sung vụ án vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí xảy ra tại Tổng công ty Nông nghiệp Sài Gòn (SAGRI) vào diện Ban Chỉ đạo theo dõi, chỉ đạo; báo cáo kết quả kiểm tra chuyên đề công tác thu hồi tài sản thất thoát, chiếm đoạt trong các vụ án hình sự về tham nhũng, kinh tế; cho ý kiến vào Đề án sửa đổi, bổ sung Quy định số 163-QĐ/TW ngày 1-2-2013 của Bộ Chính trị về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, chế độ làm việc, quan hệ công tác của Ban Chỉ đạo để hoàn thiện, trình Bộ Chính trị.