Nông dân ứng dụng công nghệ trồng các sản phẩm sạch
Ngày 27/6/2012, Tỉnh ủy ban hành Nghị quyết 09-NQ/ TU về “Phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao tỉnh An Giang giai đoạn 2012-2020, tầm nhìn đến 2030”; Hội đồng nhân dân tỉnh cũng ban hành Nghị quyết 332/2020/NQ-HĐND quy định chính sách khuyến khích đầu tư phát triển nông nghiệp công nghệ cao giai đoạn 2020-2025. Những chính sách này đã tạo nền tảng để tái cấu trúc lại nền nông nghiệp theo hướng hiện đại, xanh, bền vững.
Tính đến tháng 4/2025, toàn tỉnh đã cấp 515 mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu sang các thị trường như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, EU, Mỹ, Australia, New Zealand… với tổng diện tích hơn 15.649 ha; trong đó, có 383 mã số vùng trồng dành cho cây ăn trái, chủ yếu là xoài, chuối, nhãn, sầu riêng, những mặt hàng xuất khẩu chủ lực của tỉnh.
Từ định hướng của tỉnh, nhiều nông dân ở An Giang đã mạnh dạn chuyển đổi mô hình sản xuất, hướng đến sản phẩm sạch, chất lượng cao. Chị Châu Thị Nương, một trong những nông dân tiên phong, đã đầu tư hai trang trại trồng nấm theo mô hình kết hợp năng lượng tái tạo và nông nghiệp tuần hoàn. Các trang trại có diện tích tổng cộng 6 ha, được lắp đặt hệ thống mái nhà bằng pin năng lượng mặt trời, vừa tạo nguồn điện, vừa tạo môi trường mát mẻ cho nấm phát triển. Mô hình này cho hiệu quả vượt trội: 1.000 bịch phôi nấm cho thu hoạch 2,5 đến 3 tấn, cao hơn nhiều so với trồng nấm truyền thống. Mỗi năm, trang trại của chị Nương cung ứng ra thị trường hơn 20 tấn các loại nấm như nấm mối đen, nấm linh chi, nấm bào ngư và đông trùng hạ thảo.
Đến nông trại “Ếch ộp” của Trương Thành Đạt ở khóm Mỹ Phú, phường Long Xuyên cũng là một điển hình đáng ghi nhận. Tốt nghiệp Trường đại học An Giang, ngành nông nghiệp năm 2017, thay vì làm việc tại Thành phố Hồ Chí Minh, anh Đạt trở về quê hương, thuê 5.000 m² đất để mở nông trại “Ếch ộp”. Tên gọi thú vị này phản ánh đúng tinh thần của mô hình: Khuyến khích thiên địch như ếch, nhái, chim trời… cư trú tại nông trại để tiêu diệt sâu bệnh, thay thế hoàn toàn thuốc bảo vệ thực vật. Từ một nông trại nhỏ, đến nay, anh Đạt đã hợp tác với nông dân trên địa bàn trồng hơn 9 ha rau củ quả và lúa hữu cơ, đồng thời mở cửa hàng tiêu thụ sản phẩm do nhóm sản xuất và kiểm soát chất lượng. Mỗi tháng, nông trại cung ứng ra thị trường hơn 2 tấn rau củ sạch.
Hướng đến phát triển nông nghiệp theo hướng sạch, hữu cơ
Không chỉ tập trung vào năng suất, nhiều nông dân đã chuyển dịch sang mô hình trồng trọt ứng dụng công nghệ tưới hiện đại, tiết kiệm chi phí sản xuất và tăng giá trị sản phẩm.
Mô hình của ông Nguyễn Văn Phương (xã Tây Phú) là một thí dụ. Năm 2020, ông chuyển 2 ha đất trồng lúa sang trồng nhãn, được cán bộ nông nghiệp hướng dẫn áp dụng hệ thống tưới phun tiết kiệm điều khiển từ xa. Nhờ vậy, ông giảm 80% chi phí nhiên liệu, 30% phân bón, hơn 25% thuốc bảo vệ thực vật; năng suất tăng từ 6 lên hơn 8 tấn/ha trong vụ thu hoạch năm 2025. Tương tự, anh Cao Văn Minh (xã Vĩnh Hanh) lắp đặt hệ thống tưới phun tự động điều khiển bằng điện thoại cho hơn 2 ha sầu riêng. Sau hơn một năm ứng dụng, anh nhận thấy cây phát triển tốt, tiết kiệm nước, giảm chi phí nhân công và hấp thu dinh dưỡng hiệu quả hơn.
Ông Lê Hữu Toàn, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết tỉnh đã triển khai nhiều mô hình sản xuất tuần hoàn, hữu cơ hiệu quả như: Lúa-cá ở Châu Phú; rau an toàn theo chuỗi giá trị tại Thoại Sơn; tôm sinh thái-lúa hữu cơ ở các xã vùng U Minh Thượng; nuôi cá nước ngọt tự nhiên tại vùng đệm Vườn quốc gia U Minh Thượng. Trong giai đoạn 2025-2030, tỉnh định hướng giảm dần diện tích lúa kém hiệu quả, thay bằng các ngành hàng giá trị cao như rau quả, cây ăn trái, thủy sản hữu cơ. Công nghệ cao, cơ giới hóa, chuyển đổi số, tiêu chuẩn hóa vùng trồng, truy xuất nguồn gốc và gắn kết thị trường quốc tế sẽ là nền tảng phát triển.
Song song với sản xuất, An Giang chú trọng xây dựng thương hiệu nông sản uy tín, hướng tới mô hình kinh tế nông nghiệp tích hợp đa giá trị. Mục tiêu đến năm 2050 là trở thành trung tâm chế biến nông sản chất lượng cao và đầu mối thương mại nông sản của ASEAN. Trong chiến lược này, nông nghiệp hữu cơ giữ vai trò hạt nhân, vừa thân thiện với môi trường, vừa tạo giá trị gia tăng. Với sản phẩm chất lượng cao, minh bạch nguồn gốc và đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế, nông nghiệp hữu cơ được xem là chìa khóa mở rộng thị trường xuất khẩu, nâng cao vị thế và thu nhập cho nông dân.
