Xung đột tại Trung Đông: Mỹ và Iran đạt thỏa thuận hòa bình

Iran và Oman đã đạt được đồng thuận về việc khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz sau nhiều tháng gián đoạn. Tuy nhiên, thỏa thuận vẫn cần được Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran phê chuẩn trước khi chính thức có hiệu lực.

Ngày 5/8, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, ông Esmaeil Baghaei cho biết, Iran và Oman đã đạt được tiến triển trong các cuộc đàm phán về việc thiết lập một tuyến đường vận tải thương mại an toàn qua eo biển Hormuz.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei ngày 4/8, cho biết tiến trình đàm phán giữa nước này và Oman về hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz đang diễn ra theo hướng tích cực, tập trung vào việc thiết lập các tuyến hàng hải an toàn cho tàu thuyền.

Ngày 31/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump triệu tập cuộc họp Nội các tại khu nghỉ dưỡng dành cho tổng thống tại Trại David (bang Maryland) để thảo luận các vấn đề an ninh quốc gia, với trọng tâm là diễn biến xung đột với Iran và tình hình tại Dải Gaza.

Ít nhất 33 dân thường đã thiệt mạng trong 2 vụ tấn công riêng rẽ xảy ra ngày 30/7 tại bang Bắc Kordofan của Sudan, trong bối cảnh giao tranh giữa Các lực lượng vũ trang Sudan (SAF) và Lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF) bán quân sự tiếp tục leo thang.

Ngày 30/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đăng tải trên trang mạng xã hội cá nhân Truth Social, cho biết "Hội đồng Hòa bình" đã đạt được một thỏa thuận lịch sử về việc "giải giáp hoàn toàn" Hamas và các nhóm vũ trang khác tại Gaza.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres vừa có chuyến công du được đánh giá là lịch sử và có nhiều ý nghĩa đến Syria.

Ngày 29/7, quân đội Mỹ đã tiến hành các đợt không kích nhằm vào Iran, đánh dấu lần đầu tiên Washington tấn công lãnh thổ Iran trở lại sau gần 1 tuần tạm dừng các hoạt động quân sự để tạo điều kiện cho các nỗ lực ngoại giao.

Việt Nam kiên định ủng hộ quyền chính đáng và bất khả xâm phạm của nhân dân Palestine về tự quyết, cũng như việc Nhà nước Palestine trở thành thành viên đầy đủ của Liên hợp quốc; đồng thời tiếp tục ủng hộ giải pháp hai Nhà nước, hướng tới một nền hòa bình công bằng, toàn diện và lâu dài tại Trung Đông.

Trong cuộc phỏng vấn với Fox News, ông Trump khẳng định, Iran không kiểm soát eo biển Hormuz, song cho rằng Tehran vẫn có khả năng gây gián đoạn hoạt động hàng hải bằng cách rải thủy lôi.

Cuộc gặp diễn ra vào thời điểm then chốt của cuộc chiến đã kéo dài 5 tháng, khi Mỹ đang đứng giữa nỗ lực thúc đẩy hòa bình và khả năng chuyển sang giai đoạn chiến tranh mạnh mẽ hơn.

Ngày 28/7, các nhà trung gian quốc tế cho biết, Mỹ và Iran đang tiến gần bước đột phá nhằm khôi phục Bản ghi nhớ (MoU) được hai bên ký hồi tháng 6.

Báo cáo do Oxfam phối hợp thực hiện cho biết tổng thiệt hại và tổn thất kinh tế ở Gaza ước tính khoảng 57,9 tỷ USD, còn nhu cầu phục hồi và tái thiết ước tính tới 71,4 tỷ USD trong 10 năm tới.

Căng thẳng tại khu vực Biển Đỏ tiếp diễn khi lực lượng Houthi tại Yemen phóng tên lửa nhằm vào lãnh thổ Saudi Arabia và liên quân Arab do Saudi Arabia dẫn đầu không kích nhiều mục tiêu của Houthi. Trước diễn biến nguy hiểm tại khu vực này, Liên hợp quốc và nhiều nước kêu gọi các bên giảm căng thẳng.

Ngày 26/7, Iran cho biết, nước này và Oman đã đạt được một số tiến triển trong các cuộc đàm phán liên quan hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz, tuy nhiên Tehran không nêu rõ có chấp nhận đề xuất hiện đang được đưa ra hay không.

Houthi tuyên bố phóng tên lửa nhằm vào Saudi Arabia, trong khi liên quân do Riyadh dẫn đầu tiến hành các cuộc không kích nhằm vào nhiều mục tiêu của Houthi ở Yemen khiến căng thẳng khu vực gia tăng.

Vụ va chạm thảm khốc giữa hai xe buýt trên tuyến cao tốc nối Deir ez-Zor và Damascus của Syria đã khiến hàng chục người thiệt mạng và bị thương nặng vào ngày 25/7.

Phát biểu bên lề cuộc họp Hội đồng Ngoại trưởng SCO tại Kyrgyzstan, Ngoại trưởng Araghchi nhấn mạnh rào cản đối với tiến trình đàm phán hòa bình chính là “cách tiếp cận của phía Mỹ".

Bất đồng trong Quốc hội Mỹ bộc lộ rõ liên quan xung đột với Iran, khi Hạ viện ngày 23/7 thông qua một nghị quyết về hạn chế quyền của tổng thống trong việc phát động các hoạt động quân sự chống Iran mà không có sự chấp thuận của Quốc hội, còn Thượng viện cùng ngày lại bác bỏ một nghị quyết tương tự.

Ngày 23/7, Đại diện cấp cao của Liên minh châu Âu (EU) về chính sách đối ngoại, bà Kaja Kallas, đã yêu cầu lực lượng Houthi ở Yemen ngừng các cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền di chuyển trên Biển Đỏ sau khi có 2 tàu của Saudi Arabia bị lực lượng này tấn công.

Trong bối cảnh giao tranh ở Trung Đông tiếp tục leo thang nghiêm trọng, các nỗ lực ngoại giao đang được khẩn trương thúc đẩy, Bộ trưởng Nội vụ Iran Eskandar Momeni và Tổng Tham mưu trưởng Quân đội Pakistan Asim Munir đã nhất trí tăng cường phối hợp nhằm bảo đảm an ninh khu vực.

Trong vòng 2 tuần qua đã ghi nhận hơn 9.000 ca mắc tại hơn 130 cơ sở y tế trên toàn Dải Gaza, số liệu mới nhất cho thấy gần 9.300 trường hợp mắc bệnh, trong đó hơn một nửa tập trung tại Khan Yunis.

Liên hợp quốc bày tỏ quan ngại sâu sắc trước nguy cơ căng thẳng leo thang trên tuyến hàng hải ở Biển Đỏ sau lời đe dọa phong tỏa của lực lượng Houthi ở Yemen nhằm vào Saudi Arabia, đồng thời kêu gọi tất cả các bên kiềm chế, giải quyết bất đồng thông qua đối thoại và ngoại giao.

Phóng viên TTXVN tại Trung Đông dẫn nguồn báo “Times of Israel” ngày 20/7 cho biết, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf đánh giá, các động thái quân sự của Mỹ chứng tỏ Washington không quan tâm đến việc chấm dứt leo thang căng thẳng gần đây với Tehran.

Ngày 20/7, tình hình Trung Đông gia tăng căng thẳng khi Iran mở rộng các cuộc tấn công đáp trả nhằm vào mục tiêu của Mỹ và đồng minh trong khu vực.

Mỹ vừa tiến hành các cuộc không kích mới nhằm vào Iran sau khi ghi nhận một số binh sĩ thiệt mạng đầu tiên kể từ khi xung đột giữa hai bên tái diễn.

Ngày 19/7, quân đội Mỹ tiến hành các cuộc không kích nhằm vào nhiều mục tiêu của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), đánh dấu bước leo thang mới trong căng thẳng giữa hai nước sau khi thỏa thuận ngừng bắn tạm thời đổ vỡ.

Washington xác nhận 2 binh sĩ thiệt mạng trong vụ tấn công của Iran tại Jordan, đồng thời điều thêm tiêm kích tới Trung Đông khi giao tranh kéo dài sang ngày thứ bảy và chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.