Vươn lên trở thành cực tăng trưởng mới của vùng Bắc Trung Bộ

Nội dung làm việc về kết quả triển khai thực hiện các nghị quyết, kết luận của Trung ương và một số nhiệm vụ trọng tâm về phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm quốc phòng an ninh trên địa bàn hai tỉnh.

Dự hội nghị có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng: Lê Minh Hưng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương; Phan Đình Trạc, Trưởng ban Nội chính Trung ương; Nguyễn Duy Ngọc, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương; Nguyễn Trọng Nghĩa, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; Đỗ Văn Chiến, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Nguyễn Xuân Thắng, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; Đại tướng Phan Văn Giang, Bộ trưởng Quốc phòng; Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Công an.

Cùng dự còn có các đồng chí: Lê Hoài Trung, Bí thư Trung ương Đảng, Chánh Văn phòng Trung ương Đảng; Trần Hồng Hà, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ; các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng, lãnh đạo các ban, bộ, ngành, cơ quan Trung ương, lãnh đạo Quân khu 4 và lãnh đạo các tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị.

Theo báo cáo tại hội nghị, nhiệm kỳ 2020–2025, mặc dù quy mô kinh tế của hai tỉnh còn khiêm tốn so với mặt bằng chung cả nước, nhưng với quyết tâm, nỗ lực không ngừng, hai địa phương đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện, tạo nền tảng vững chắc để bước vào giai đoạn phát triển mới sau hợp nhất.

Quảng Bình có bước chuyển rõ nét trong định hình mô hình tăng trưởng theo hướng bền vững; định hướng phát triển xanh, kinh tế tuần hoàn và kinh tế số từng bước được cụ thể hóa thành chiến lược và hành động. 6 tháng đầu năm 2025, tăng trưởng kinh tế ước đạt 7,74% (cao hơn kịch bản đề ra); tổng thu ngân sách Nhà nước ước thực hiện hơn 4.200 tỷ, đạt 64,5% dự toán Trung ương giao. Du lịch phục hồi mạnh mẽ. Công tác cải cách hành chính và chuyển đổi số được chỉ đạo quyết liệt, triển khai bài bản, từng bước tạo đột phá về môi trường đầu tư, hiệu quả quản lý và chất lượng phục vụ nhân dân.

Quảng Trị đã nắm bắt thời cơ để thúc đẩy các ngành kinh tế động lực, nhất là công nghiệp năng lượng. Các khu kinh tế ven biển, cửa khẩu quốc tế và vùng nông nghiệp công nghệ cao đang mở ra không gian phát triển mới. 6 tháng đầu năm 2025, tăng trưởng kinh tế ước đạt 7,16%; giải ngân vốn kế hoạch đầu tư công ước đạt 1.245 tỷ đồng. Các chương trình trọng tâm, dự án động lực đã được tập trung chỉ đạo quyết liệt, khẩn trương và tạo được sự chuyển biến tích cực. Lĩnh vực văn hóa, xã hội được đầu tư thỏa đáng; đời sống nhân dân tiếp tục được cải thiện rõ rệt.

Hai tỉnh chủ động phối hợp chặt chẽ trong công tác quy hoạch, liên kết phát triển vùng, đẩy mạnh hợp tác quốc tế, hợp tác công-tư, khơi thông và huy động hiệu quả các nguồn lực phát triển; chuẩn bị nghiêm túc, bài bản về tư tưởng, tổ chức và pháp lý để sẵn sàng vận hành mô hình đơn vị hành chính cấp tỉnh mới.

Sau hợp nhất, tỉnh mới có 78 đơn vị hành chính cấp xã (69 xã, 8 phường, 1 đặc khu) , giảm 186 đơn vị hành chính cấp xã so với hiện nay (đạt 70,5%). Sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Quảng Trị (mới) sẽ lãnh đạo, chỉ đạo các đảng bộ trực thuộc Tỉnh ủy, các đảng bộ cấp xã tiến hành đại hội theo quy định tại Chỉ thị số 45-CT/TW…

Sau khi nghe các địa phương báo cáo và ý kiến trao đổi của lãnh đạo các ban, bộ, ngành, Tổng Bí thư Tô Lâm đánh giá cao nỗ lực và kết quả mà hai tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị đạt được trong thời gian qua, đồng thời khẳng định, việc hợp nhất hai tỉnh được Trung ương cân nhắc kỹ lưỡng, thể hiện tầm nhìn dài hạn. Tỉnh mới có điều kiện định hình mô hình phát triển kinh tế mở, hiện đại, gắn với các trục hành lang kinh tế đông-tây, bắc-nam; tận dụng tối đa lợi thế không gian ven biển, cảng nước sâu, cảng hàng không, cửa khẩu quốc tế, từ đó phấn đấu trở thành cực tăng trưởng mới của khu vực và cả nước.

Quảng Bình có thế mạnh về kinh tế xanh, du lịch sinh thái và mạo hiểm, công nghiệp sạch và chuyển đổi số; Quảng Trị nổi bật với công nghiệp năng lượng tái tạo, điện khí, logistics và chế biến nông lâm thủy sản. Hợp nhất hai tỉnh sẽ tạo điều kiện hình thành các chuỗi giá trị liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ, tận dụng hiệu quả hạ tầng cảng biển nước sâu Hòn La, Mỹ Thủy, các khu kinh tế ven biển và vùng nguyên liệu dọc hành lang đông-tây. Các vành đai nông nghiệp công nghệ cao, khu công nghiệp, đô thị sinh thái có thể được quy hoạch tổng thể và đồng bộ hơn, bảo đảm tính liên vùng và bền vững…

Để khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế nêu trên, Tổng Bí thư đề nghị khẩn trương hoàn tất việc sắp xếp tổ chức bộ máy theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, tuân thủ nghiêm túc Nghị quyết số 60-NQ/TW và Kết luận số 150-KL/TW. Tiến hành hợp nhất các cơ quan Đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, đoàn thể, đơn vị sự nghiệp từ tỉnh đến cơ sở đồng bộ, công khai, minh bạch; tránh tâm lý chủ quan, đơn giản hóa và những xáo trộn không cần thiết. Trong công tác cán bộ, đặt phẩm chất, năng lực, hiệu quả làm việc làm tiêu chí hàng đầu; kiên quyết không để xuất hiện tư tưởng cục bộ, lợi ích nhóm hay chia rẽ nội bộ; chuẩn bị đội ngũ cán bộ kế cận có tư duy đổi mới, am hiểu quản trị hiện đại và mô hình chính quyền hai cấp.

Tỉnh mới chủ động rà soát lại toàn bộ hệ thống quy hoạch, tổ chức không gian phát triển theo hướng tích hợp, liên kết vùng và phát huy lợi thế bổ sung giữa hai địa phương cũ. Tổ chức thực hiện quyết liệt Nghị quyết số 26-NQ/TW về phát triển vùng Bắc Trung Bộ và duyên hải Trung Bộ; xác định rõ các trục phát triển: ven biển-cảng biển-đô thị; trung du-công nghiệp-dịch vụ; miền núi-nông nghiệp-du lịch sinh thái. Đồng Hới cần được quy hoạch, đầu tư bài bản để trở thành trung tâm hành chính-chính trị-điều hành-dịch vụ công, là hạt nhân phát triển gắn với năng lực quản trị hiện đại.

Tỉnh sở hữu mạng lưới hạ tầng quy mô lớn là điều kiện lý tưởng để phát triển các trung tâm logistics, công nghiệp phụ trợ, trung chuyển hàng hóa và năng lượng tái tạo. Bờ biển dài gần 200km cần được quy hoạch thành các cụm du lịch trọng điểm, có sức cạnh tranh quốc tế. Phải tận dụng tối đa thế mạnh này để đột phá về thu ngân sách, giải quyết việc làm, thu hút đầu tư bền vững. Đầu tư có trọng tâm, trọng điểm vào hạ tầng thiết yếu, dịch vụ xã hội cơ bản tại vùng sâu, vùng xa.

Nhấn mạnh tỉnh Quảng Trị mới có địa bàn rộng, địa hình đa dạng, dân cư phân bố không đồng đều, Tổng Bí thư yêu cầu tỉnh rà soát lại toàn bộ hệ thống thể chế, chính sách, quy hoạch để tích hợp thống nhất, minh bạch, tạo hành lang pháp lý ổn định, hấp dẫn và phù hợp với định hướng thể chế phát triển vùng theo Nghị quyết số 66-NQ/TW. Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; đổi mới cơ chế phối hợp giữa các cấp, các ngành, giữa trung tâm tỉnh với các địa bàn vùng xa. Đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện nhằm khắc phục tình trạng địa bàn phân tán; ưu tiên số hóa các ngành kinh tế chủ lực.

Đầu tư xây dựng trung tâm đổi mới sáng tạo liên kết với các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp tại Huế, Đà Nẵng, Hà Nội và TP Hồ Chí Minh; xây dựng chương trình đào tạo theo đơn đặt hàng; có cơ chế đặc thù hỗ trợ thanh niên vùng sâu, vùng xa, đồng bào dân tộc thiểu số tiếp cận giáo dục nghề. Chủ động hội nhập kinh tế quốc tế, phát huy tối đa lợi thế vị trí cửa ngõ hành lang kinh tế đông-tây.

Tổng Bí thư đề nghị chuẩn bị chu đáo, tổ chức thành công đại hội Đảng bộ tỉnh mới. Trong xây dựng văn kiện đại hội, Ban Thường vụ Tỉnh ủy mới tiến hành tổng kết toàn diện và sâu sắc quá trình hợp nhất, những vấn đề đặt ra trong điều hành, tổ chức bộ máy, quy hoạch phát triển, kết nối hạ tầng, phân bổ nguồn lực, công tác cán bộ, từ đó xác định rõ mô hình phát triển phù hợp.

Tỉnh cần chủ động nắm chắc tình hình cơ sở, các địa bàn có yếu tố dân tộc, tôn giáo, biên giới; nâng cao năng lực phân tích, dự báo, phối hợp xử lý tình huống, tuyệt đối không để xảy ra sơ hở, bị động, bất ngờ trong quá trình tổ chức lại bộ máy, nhất là tại các địa bàn trọng yếu, khu vực đang có dự án đầu tư lớn hoặc dễ bị tác động bởi thông tin xấu, độc. Bảo đảm quốc phòng-an ninh vững chắc; giữ gìn trật tự, an toàn xã hội tại các khu kinh tế ven biển, các cửa khẩu.

Công tác tuyên truyền, vận động cần được tăng cường, lan tỏa thông tin chính thống, tạo sự đồng thuận, củng cố niềm tin, phát huy sức mạnh đoàn kết để việc hợp nhất trở thành đòn bẩy chiến lược đưa Quảng Trị vươn lên trở thành cực tăng trưởng mới của vùng Bắc Trung Bộ.

* Trước đó, Tổng Bí thư Tô Lâm và Đoàn công tác Trung ương đã đến dâng hoa, dâng hương tại Đền thờ Bác Hồ và các Anh hùng liệt sĩ tỉnh Quảng Bình.