Phản ứng của Việt Nam về tình hình leo thang căng thẳng tại Trung Đông

Ngày 5/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông sẵn sàng gặp gỡ Đại giáo chủ Iran, ông Mojtaba Khamenei, nếu hai bên đạt được thỏa thuận hòa bình.

Theo phóng viên TTXVN đưa tin từ Trung Đông và Bắc Phi, cuộc gặp giữa lực lượng Hamas và các nhà trung gian hòa giải ngừng bắn Gaza tại Ai Cập đã bị hoãn đến ngày 7/6, sau khi lực lượng này yêu cầu Israel chấm dứt những cuộc tấn công đang diễn ra trên lãnh thổ Palestine.

Trong bối cảnh tình hình khu vực diễn biến phức tạp, tác động tiêu cực đến kinh tế toàn cầu, Việt Nam-Kuwait cần tập trung phát huy kết quả và các cơ chế hợp tác hiện có; đồng thời kịp thời mở rộng sang các lĩnh vực mới giàu tiềm năng theo định hướng Lãnh đạo hai nước đề ra, tương xứng với tầm vóc quan hệ Đối tác chiến lược.

Ngày 1/6, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Bộ trưởng Quốc phòng nước này đã chỉ thị Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) tiến hành không kích nhằm vào các mục tiêu của lực lượng Hezbollah tại khu vực Dahiyeh, phía nam thủ đô Beirut của Liban.

Ngày 31/5, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) xác nhận quân đội nước này đã tiến hành các cuộc không kích nhằm vào các cơ sở radar và trung tâm chỉ huy-điều khiển thiết bị bay không người lái (drone) của Iran vào cuối tuần, đánh dấu diễn biến quân sự mới nhất bất chấp các nỗ lực ngoại giao đang được thúc đẩy giữa hai bên.

Ngày 31/5, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã kêu gọi Hoa Kỳ và Iran sớm đạt được một thỏa thuận, cho phép mở lại eo biển Hormuz mà không kèm theo điều kiện và phù hợp với luật pháp quốc tế.

Theo phóng viên TTXVN tại Trung Đông và Bắc Phi, hãng thông tấn chính thức IRNA dẫn tuyên bố từ Bộ Chỉ huy trung tâm Khatam al-Anbiya của quân đội Iran ngày 30/5 khẳng định các lực lượng vũ trang nước này đang thực thi quyền quản lý hoàn toàn Eo biển Hormuz.

Hiện có nhiều thông tin trái chiều về kết quả đàm phán chấm dứt xung đột giữa Mỹ và Iran.

Ngày 28/5, một quan chức Mỹ cho biết các nhà đàm phán nước này và Iran đã đạt được thỏa thuận sơ bộ về việc gia hạn lệnh ngừng bắn thêm 60 ngày và nối lại đàm phán về chương trình hạt nhân của Tehran.

Ngày 27/5, Hải quân thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết, 23 tàu đã đi qua eo biển Hormuz trong vòng 24 giờ qua sau khi được lực lượng này cho phép.

Bất chấp lệnh ngừng bắn có hiệu lực, căng thẳng tiếp tục leo thang giữa quân đội Israel và lực lượng Hezbollah.

Giá dầu mỏ thế giới lao dốc trong phiên giao dịch ngày 27/5 sau khi xuất hiện thông tin Iran có thể khôi phục hoạt động vận tải hàng hải qua eo biển Hormuz theo một thỏa thuận tiềm năng với Mỹ.

Trong thời gian tới, quan hệ Việt Nam- Israel tiếp tục được đẩy mạnh trên cả ba kênh: đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân, trong đó giao lưu nhân dân là nền tảng quan trọng góp phần làm sâu sắc hơn quan hệ hữu nghị và hợp tác giữa hai nước.

Truyền thông Mỹ dẫn lời một quan chức cấp cao cho biết Mỹ và Iran đang soạn thảo khuôn khổ Bản ghi nhớ nhằm gia hạn lệnh ngừng bắn thêm 60 ngày và mở lại eo biển Hormuz.

Ngày 24/5, hãng thông tấn bán chính thức Fars của Iran tiết lộ một phần nội dung dự thảo thỏa thuận tiềm năng giữa nước này và Mỹ liên quan cam kết của hai bên về việc sẽ không tấn công nhau trong mọi hoàn cảnh.

Ngày 24/5, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tái khẳng định lập trường của Mỹ về việc Iran “không bao giờ được sở hữu vũ khí hạt nhân”, đồng thời cho biết hai bên đang tiến hành đàm phán theo hướng Iran cần chấp nhận cũng như tuân thủ các điều khoản liên quan.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết một thỏa thuận hiện đã được thương thuyết phần lớn, các nội dung cuối cùng vẫn đang được tiếp tục thảo luận, khẳng định việc mở lại eo biển Hormuz sẽ là một phần của thỏa thuận.

Cuộc tấn công diễn ra vài giờ sau các cuộc không kích vào đêm trước nhằm vào miền nam và miền đông của Liban, trong đó có cuộc tấn công làm hư hại nghiêm trọng bệnh viện Hiram.

Đại sứ quán Việt Nam tại Israel đang tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng sở tại và theo dõi sát tình hình để có các biện pháp bảo hộ công dân đối với Tiêu Nguyễn Bảo Ngọc – công dân Việt Nam tham gia đoàn tàu của tổ chức Global Sumud Flotilla hướng tới Dải Gaza và bị lực lượng chức năng Israel bắt giữ.

Các Bộ trưởng Tài chính G7 ngày 19/5 kêu gọi nhanh chóng mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz và phản đối việc áp dụng bất kỳ khoản phí lưu thông nào tại tuyến hàng hải chiến lược này, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tiếp tục đẩy giá năng lượng tăng mạnh và làm gia tăng lo ngại đối với kinh tế toàn cầu.

Tổng thống Mỹ Trump cho biết đã hủy kế hoạch tấn công Iran dự kiến diễn ra ngày 19/5 sau khi lãnh đạo Qatar, Saudi Arabia, UAE kêu gọi tạm hoãn để tạo cơ hội cho các cuộc đàm phán ngoại giao tiếp tục.

Ngày 18/5, theo hãng thông tấn bán chính thức Tasnim, cơ quan an ninh cấp cao nhất của Iran - Hội đồng An ninh quốc gia tối cao - thông báo thành lập một cơ quan mới nhằm quản lý eo biển này - tuyến hàng hải mà Tehran trên thực tế đã phong tỏa và có kế hoạch thu phí các tàu thuyền đi qua.

Mỹ và Iran ngày 17/5 tiếp tục phát đi các thông điệp cứng rắn liên quan tiến trình đàm phán giảm căng thẳng. Iran tuyên bố sẵn sàng ứng phó với mọi hành động gây hấn mới, trong bối cảnh Washington được cho là đang xem xét thêm các phương án gây sức ép đối với Tehran.

Chính phủ Israel đã nhất trí thông qua đề xuất của Thủ tướng Benjamin Netanyahu về kế hoạch công tác sơ bộ cho Cơ quan Trí tuệ nhân tạo (AI) quốc gia trực thuộc Văn phòng Thủ tướng, được xem là bước đi quan trọng hướng tới triển khai chương trình AI quốc gia toàn diện trong thời gian tới.

Lệnh ngừng bắn giữa Israel và Liban vốn hết hiệu lực vào hôm nay 17/5 sẽ được gia hạn 45 ngày.

Quốc hội Iraq ngày 14/5 đã phê chuẩn nội các của Thủ tướng mới Ali al-Zaidi, chấm dứt nhiều tháng bế tắc chính trị sau cuộc bầu cử hồi tháng 11 năm ngoái.

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright ngày 13/5 nhận định Iran đang ở “rất gần” khả năng phát triển vũ khí hạt nhân.

Eo biển Hormuz ghi nhận thêm hoạt động vận tải hàng hải sau thời gian lưu thông hạn chế do căng thẳng tại Trung Đông và các biện pháp kiểm soát hàng hải liên quan.