Đam mê các loại nấm
Anh Trần Tài sinh năm 1991 tại thôn Tân Bình (xã Kim Long, TP Hồ Chí Minh) và hiện đang là Giám đốc Công ty Nấm sinh học Việt Nam Vinabiomush. Thời sinh viên, anh theo học ngành Công nghệ sinh học, sau đó học lên bậc thạc sĩ cùng chuyên ngành. Ngay từ khi ngồi trên giảng đường, anh đã đam mê trồng và nghiên cứu các loại dược liệu, trong đó có nấm. "Tôi không chấp nhận tư duy “làm nông vất vả và nghèo” nên bắt đầu hành trình học hỏi, nghiên cứu và ứng dụng công nghệ vào sản xuất nông nghiệp. Tôi dần tìm ra hướng đi riêng đó là phát triển nông nghiệp công nghệ cao, tập trung vào các sản phẩm giá trị như nấm dược liệu, đặc biệt là đông trùng hạ thảo", anh Tài cho biết.
Năm 2018, anh Tài thành lập Công ty Vinabiomush, hoạt động trong lĩnh vực sản xuất nấm ăn, nấm linh chi và đông trùng hạ thảo theo hướng ứng dụng công nghệ cao. Ban đầu công việc không mấy suôn sẻ do thiếu kinh nghiệm và vốn. Sau đó, anh Tài chuyển toàn bộ mô hình về quê, rồi sang Nhật Bản tham quan, học hỏi kinh nghiệm trồng nấm của nước bạn. "Nấm đông trùng hạ thảo chứa nhiều dưỡng chất tốt cho sức khỏe giúp bảo vệ tim mạch, chống viêm, ngăn ngừa ung thư. Vì vậy, tôi tin rằng, nếu trồng được loại có chất lượng tốt sẽ thành công", anh Tài chia sẻ.
Phần lớn các mô hình trồng nấm ở nước ta vẫn nuôi trồng theo kiểu truyền thống, chưa áp dụng phổ biến công nghệ cao. Vì vậy, anh Tài quyết tâm áp dụng công nghệ, tự động hóa để kiểm soát chất lượng. Anh Tài đã tách riêng từng phòng trong mô hình, như phòng vô trùng, phòng cấy nấm, phòng lạnh, phòng nuôi, khu chế biến thành phẩm và ba lớp không khí tách biệt. Từ đó, nấm đông trùng hạ thảo của Vinabiomush được nuôi trong môi trường vô trùng hoàn toàn, bảo đảm an toàn vệ sinh tuyệt đối. "Cơ chất chính của nấm là gạo lứt, sử dụng bột dinh dưỡng hữu cơ trộn lòng đỏ trứng gà, bột đậu nành làm sinh khối cho nấm phát triển hoàn toàn tự nhiên", anh Tài cho biết.
Đa dạng sản phẩm từ nấm
Miệt mài và kiên trì, anh Tài đã đưa ra thị trường nhiều sản phẩm đạt tiêu chuẩn OCOP, được khách hàng đón nhận và đánh giá cao, trong đó có thể kể đến mật ong, trà túi lọc, sữa chua, nấm đông trùng hạ thảo tươi. Quy trình sản xuất của Vinabiomush được anh giám sát chặt chẽ từ khâu nguyên liệu đầu vào đến sản xuất, sơ chế, chế biến, đóng gói bảo quản. Đặc biệt, anh nói không với hóa chất, chất phụ gia, chất bảo quản và dùng những phương pháp an toàn để giữ được chất lượng sản phẩm cũng như thời gian sử dụng lâu dài.
Anh Tài cho biết, có hai phương pháp sấy nấm là sấy lạnh âm 17 độ C và sau đó làm phương pháp thăng hoa lên 42 độ C, nấm sẽ khô lại. Phương pháp thứ hai là những cây nấm nhỏ hơn sẽ được sấy nhiệt bão hòa để tạo ra những dòng sản phẩm khác như nước giải khát, trà túi lọc. "Khi đỉnh đầu của nấm nở ra, chúng ta có thể thu hoạch phần trên, còn phần đế sấy nhiệt bão hòa và sau đó có thể sử dụng làm bột dinh dưỡng, ngâm rượu, làm bánh. Do trồng hữu cơ, nên chúng tôi tận dụng được hầu hết giá trị của từng cây nấm", anh Tài cho biết.
Hiện nay, mỗi tháng anh Tài mở một khóa đào tạo về công nghệ sản xuất, tư vấn chuyên môn và hỗ trợ các bạn trẻ khởi nghiệp. Trong thời gian tới, Vinabiomush sẽ tiếp tục đầu tư, nâng cấp trang thiết bị hiện đại và cho ra đời những sản phẩm mới, hướng đến xuất khẩu ra thị trường quốc tế. Vinabiomush hiện nay có hai sản phẩm được công nhận OCOP 4 sao là nấm được sấy thăng hoa và trà túi lọc nấm đông trùng hạ thảo.
Với những nỗ lực khởi nghiệp, anh Trần Tài được tặng Giải thưởng Lương Định Của năm 2025, Giải thưởng Lý Tự Trọng năm 2026 của Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh và danh hiệu Công dân trẻ tiêu biểu TP Hồ Chí Minh năm 2025 cùng nhiều ghi nhận khác.
Mang ý tưởng khởi nghiệp đến với cuộc thi Thanh niên nông thôn khởi nghiệp 2025 do Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tổ chức, anh Tài xuất sắc giành Giải nhì. Qua cuộc thi, anh cho biết, những nỗ lực của bản thân được ghi nhận xứng đáng, đồng thời mang được tinh thần khởi nghiệp đến thanh niên nông thôn cả nước chính là phần thưởng giá trị nhất.
