Khuyến khích các doanh nghiệp Việt Nam đầu tư sản xuất nông nghiệp, công nghiệp ngay tại Nam Phi

Tại diễn đàn, các doanh nghiệp hai nước đã đánh giá tình hình, môi trường đầu tư kinh doanh mỗi nước, nhận diện rõ những thế mạnh, trình bày những cơ hội hợp tác đầu tư, thương mại, qua đó tăng cường kết nối, hợp tác trên các lĩnh vực.

Phát biểu ý kiến tại diễn đàn, Phó Tổng thống Nam Phi Paul Shipokosa Mashatile nồng nhiệt chào mừng Thủ tướng Phạm Minh Chính và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tới Nam Phi, được chứng kiến tinh thần Ubuntu - tinh thần đoàn kết một nhà, mà Nam Phi rất tự hào. Đây là thời điểm then chốt cho hai cộng đồng doanh nghiệp chúng ta. Việc tổ chức diễn đàn dịp Hội nghị Thượng đỉnh G20 là sự kiện nối tiếp chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam rất thành công của Tổng thống Nam Phi, mở ra chương mới cho quan hệ hợp tác song phương.

Hai Chính phủ đã tái khẳng định cam kết tăng cường hợp tác trên một loạt lĩnh vực từ thương mại, công nghiệp, nông nghiệp, khoa học công nghệ, năng lượng tái tạo, chuyển đổi số. Chuyến thăm này không chỉ tăng cường tình hữu nghị sâu sắc hai nước, mà còn thành công định hình phương hướng hợp tác mới để phát triển những năm tới.

Những năm qua, Nam Phi là đối tác hàng đầu của Việt Nam trong khu vực... Nam Phi đóng vai trò là nền kinh tế đa dạng hóa ở châu Phi, kết nối 1,4 tỷ dân trong một thị trường thống nhất. Khu vực thương mại tự do châu Phi mang lại lợi ích cho hai nước. Tuy nhiên, nhiều cơ hội mà chúng ta chưa tận dụng được.

Chính phủ hai nước đã cam kết tạo môi trường kiến tạo cho đầu tư; tạo điều kiện thuận lợi hóa thương mại, thúc đẩy cơ sở hạ tầng, hỗ trợ tài chính. Nam Phi khuyến khích các doanh nghiệp Việt Nam tìm kiếm các cơ hội đầu tư tại các đặc khu kinh tế của Nam Phi; hoan nghênh các doanh nghiệp Nam Phi đầu tư vào các cụm công nghiệp, khu công nghệ cao của Việt Nam; tăng cường hợp tác giữa Phòng Thương mại và Công nghiệp hai nước.

Diễn đàn không chỉ là vấn đề kinh tế, mà còn là đối tác, tăng trưởng, tăng cường tình đoàn kết, hợp tác Nam-Nam, phát triển bao trùm, đổi mới sáng tạo, phát triển tự cường. Cả hai nước đều ủng hộ chủ nghĩa đa phương, tăng trưởng bền vững.

Là chủ nhà của Hội nghị Thượng đỉnh G20 năm 2025, Nam Phi nhấn mạnh hợp tác giữa các quốc gia mới nổi. Các nhà doanh nghiệp chính là động lực của quá trình này. Vấn đề là cần xây dựng được những nhịp cầu bắc qua biên giới hai nước. Diễn đàn này cần nhận diện các dự án hiệu quả, thúc đẩy liên doanh, kỹ năng công nghiệp hóa để thúc đẩy phát triển bao trùm. Hai Chính phủ sẵn sàng hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp hai nước. Chúng ta cần thúc đẩy mối quan hệ hai nước lên một tầm cao mới.

Phát biểu ý kiến tại diễn đàn, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, mối quan hệ hai nước Việt Nam và Nam Phi gần đây được thúc đẩy rất tích cực, thể hiện qua các chuyến thăm của các Lãnh đạo cấp cao. Đồng thời nhấn mạnh, diễn đàn này để gặp gỡ-kết nối-hành động, ra sản phẩm với tinh thần “Nhà nước kiến tạo, doanh nghiệp tiên phong, công tư đồng hành, đất nước phát triển, nhân dân hạnh phúc, doanh nhân thụ hưởng”.

Thủ tướng nêu rõ, hai nước có quan hệ chính trị hết sức tốt đẹp: cùng có quá trình đấu tranh giải phóng dân tộc, thể hiện khát vọng tự do. Chúng ta đã từng đứng bên cạnh nhau trong quá trình này, thì không có lý do gì lại không đứng cạnh nhau để phát triển nhanh và bền vững. Từ nền tảng chính trị vững chắc phải đưa ra được sản phẩm hợp tác kinh tế, đầu tư, thương mại hiệu quả trên tinh thần cân bằng. Do đó, Thủ tướng kêu gọi cộng đồng doanh nghiệp hai nước tăng cường đầu tư, đoàn kết, hợp tác, hỗ trợ giúp đỡ lẫn nhau để “cùng thắng, cùng phát triển, cùng hưởng niềm hạnh phúc”.

Thủ tướng cho biết, Việt Nam đang thực hiện 2 mục tiêu chiến lược 100 năm trong bối cảnh hết sức khó khăn. Muốn đạt 2 mục tiêu này, năm nay, Việt Nam phải đạt mức tăng trưởng kinh tế 8% trở lên, những năm tiếp theo phải đạt tăng trưởng 2 con số để đạt mục tiêu năm 2045 là nước phát triển có thu nhập cao.

Thủ tướng chia sẻ, nông nghiệp giúp Việt Nam thoát nghèo; công nghiệp giúp Việt Nam tiếp cận thu nhập trung bình cao. Từ nay đến năm 2045, Việt Nam xác định dựa vào khoa học công nghệ để đưa đất nước trở thành nước phát triển có thu nhập cao. Trong quá trình đó, Việt Nam cũng học tập Nam Phi rất nhiều kinh nghiệm.

Để đạt được mục tiêu này, Việt Nam đang nỗ lực thực hiện 3 đột phá chiến lược gồm đột phá về thể chế, đột phá về cơ sở hạ tầng, đột phá về nguồn nhân lực chất lượng cao; chính sách thông thoáng, hạ tầng thông suốt, con người và quản lý thông minh. Trong thời điểm hiện nay, Việt Nam ưu tiên ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế; thị trường lao động đáp ứng yêu cầu chuyển đổi; thúc đẩy tăng trưởng...

Thủ tướng cho biết, tình hình thế giới và trong nước hiện nay có rất nhiều khó khăn, nhưng Việt Nam phải đẩy mạnh tăng trưởng, trong đó phải điều hành rất khéo léo, hài hòa giữa chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa. Việt Nam vẫn còn dư địa để phát triển chính sách tài khóa. Do đó, Việt Nam cần phải phát triển thị trường vốn.

Về đầu tư, Thủ tướng kêu gọi doanh nghiệp Việt Nam đầu tư sản xuất nông nghiệp tại Nam Phi như lúa gạo, các sản phẩm Nam Phi đang phải nhập khẩu để đáp ứng nhu cầu của Nam Phi, đồng thời xuất khẩu sang nước thứ ba. Tiếp đó là phát triển năng lượng, trong đó có năng lượng tái tạo. Trong lĩnh vực này, các tập đoàn của Việt Nam như Petrovietnam, EVN có nhiều thế mạnh, có thể hợp tác đầu tư ở Nam Phi. Các doanh nghiệp Việt Nam cũng có kinh nghiệm và có thể đầu tư phát triển hệ thống logistics.

Về cân bằng thương mại, Thủ tướng cho rằng cần phải tăng cường xuất khẩu các sản phẩm của Nam Phi sang Việt Nam, tiến tới ký hiệp định FTA hai nước. Thủ tướng mong Nam Phi đầu tư vào các lĩnh vực thuộc động lực tăng trưởng mới như đổi mới sáng tạo, kinh tế xanh, kinh tế sáng tạo…; tăng cường các sản phẩm chế biến với tinh thần khai thác tối đa tiềm năng khác biệt, cơ hội nổi trội, lợi thế cạnh tranh, cơ chế hợp tác chặt chẽ... chúng ta sẽ biến tiềm năng thiên nhiên thành các sản phẩm cụ thể, đóng góp cho sự phát triển của mỗi nước.

Về các cơ chế hợp tác, Thủ tướng cho rằng cần nâng cấp Ủy ban liên Chính phủ do Bộ trưởng Ngoại giao hai nước điều phối để tạo thuận lợi hơn trong thúc đẩy hợp tác; các doanh nghiệp cũng cần thành lập các tổ công tác để đẩy mạnh việc giao lưu, tìm kiếm các cơ hội.