Thời cơ cởi bỏ “chiếc lồng” gia công
Đầu năm 2023, ông Trần Văn Viển thành lập Filum, xây dựng nền tảng quản trị trải nghiệm khách hàng Filum CX Platform với công nghệ cốt lõi là AI tạo sinh (GenAI). Giải pháp này cho phép lắng nghe, phân tích và phản hồi tức thì trên mọi điểm chạm - từ đánh giá, phản hồi trên mạng xã hội cho tới các kênh tin nhắn và tổng đài.
Sau hơn hai năm phát triển và thử nghiệm, Filum đã thu hút hơn 1 triệu USD vốn đầu tư để bắt đầu mở rộng ra các thị trường ở khu vực Đông Nam Á như Thái Lan, Indonesia, Malaysia và Philippines. Nổi bật hơn, giải pháp GenAI của Filum được khách hàng đánh giá cao nhờ khả năng vượt trội so với các mô hình quản lý hệ thống vốn phổ biến từ Ấn Độ.
Cũng giống như Filum đang tìm kiếm lối đi riêng để vươn mình ra thế giới, Digityze Asia lại quyết tâm dành tới gần 10 năm kiên trì phát triển Hệ thống hoạch định nguồn lực doanh nghiệp (ERP) theo tiêu chuẩn quản trị Mỹ và Nhật Bản. Đây là quá trình xây dựng, triển khai và tùy chỉnh một hệ thống phần mềm tích hợp để quản lý và tối ưu hóa tất cả các hoạt động kinh doanh cốt lõi của doanh nghiệp, từ tài chính, nhân sự, sản xuất đến bán hàng và chuỗi cung ứng, trên một nền tảng duy nhất.
Sau thời gian dài thử nghiệm và cải tiến, công ty sẽ ra mắt nền tảng SaaS Collabe XP trong quý IV năm 2025, với mục tiêu mang đến giải pháp quản lý doanh nghiệp toàn diện. Đây là mô hình phân phối phần mềm dựa trên điện toán đám mây, trong đó nhà cung cấp tạo ra và duy trì một phần mềm chạy trên nền web, và khách hàng có thể truy cập từ xa thông qua internet sau khi trả một khoản phí đăng ký định kỳ.
Lý giải về quyết định này, CEO của Digityze Asia, ông Đoàn Thái Kiên khẳng định: Thời điểm để chúng ta tạo ra những sản phẩm chuyên nghiệp đã đến. Không chỉ doanh nghiệp nước ngoài, mà cả doanh nghiệp trong nước cũng đang đòi hỏi những công cụ công nghệ giúp quản trị bài bản hơn.
Với đội ngũ từ 10 đến 15 kỹ sư, Digityze Asia đã vận hành trực tiếp cho khách hàng quốc tế, cung cấp dịch vụ đa dạng từ thuê bao, các gói phần mềm chuyên biệt cho đến on-premise (dạng phần mềm được mua lại thông qua giấy phép vĩnh viễn), và đã ký kết những hợp đồng trị giá từ 1-3 triệu USD. Vì thế, sự kiện ra mắt SaaS Collabe XP được kỳ vọng sẽ cung cấp thêm lựa chọn mới cho các doanh nghiệp tại thị trường Việt Nam và quốc tế đang trong giai đoạn mở rộng và chuyên nghiệp hóa hoạt động.
Nghị quyết số 57-NQ/TW mang đến tín hiệu rất đáng kỳ vọng. Sau nhiều năm làm gia công các phần mềm nước ngoài, chúng tôi cũng xác định phải làm sản phẩm riêng của mình. Đây là thời điểm chín muồi để các kỹ sư Việt Nam xuất khẩu công nghệ ra thị trường quốc tế.
CEO Filum Trần Văn Viển
Cần sớm thể chế hóa các chính sách hỗ trợ
Những câu chuyện thực tế của Filum và Digityze Asia cho thấy: Doanh nghiệp công nghệ Việt Nam hoàn toàn có thể thoát khỏi vai trò gia công phần mềm đơn thuần để trở thành những nhà sáng tạo sản phẩm độc lập, có giá trị gia tăng cao và sức cạnh tranh quốc tế. Filum chọn hướng đi nhanh với GenAI và đã thương mại hóa ra Đông Nam Á, trong khi SaaS Collabe XP là kết quả của gần một thập kỷ kiên trì phát triển ERP theo chuẩn quốc tế của Digityze Asia.
Những thành công này không tự nhiên đến mà đòi hỏi chiến lược đầu tư và phát triển công nghệ lâu dài. Do đó, các doanh nghiệp vẫn kỳ vọng Nghị quyết số 57- NQ/TW sớm đi vào đời sống thực tế, bằng những chính sách cụ thể, cơ chế hỗ trợ rõ ràng, cùng môi trường kinh doanh thuận lợi.
Theo ông Kiên, Việt Nam có cơ hội thay đổi vị thế từ xưởng gia công thành quốc gia xuất khẩu công nghệ. Điều cần thiết bây giờ là phải cung cấp thêm các hỗ trợ cụ thể cho doanh nghiệp xuất khẩu công nghệ, nhằm tạo điều kiện tích lũy nguồn lực và tái đầu tư sản phẩm, từ đó tham dự vào làn sóng phát triển kinh tế số của đất nước.
Ông Trần Văn Viển tin rằng, để có thể đạt được những mục tiêu phát triển công nghiệp công nghệ, Việt Nam có thể học hỏi kinh nghiệm từ các quốc gia đã thành công, trong đó Singapore là minh chứng rõ ràng. Quốc đảo này xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp công nghệ toàn diện, kết hợp vốn mồi của nhà nước, chính sách đồng đầu tư với quỹ tư nhân, cùng các gói hỗ trợ (bao gồm tài chính, cố vấn, hạ tầng và mở rộng thị trường quốc tế).
Thí dụ, thông qua chương trình các gói hỗ trợ Startup, SG Founder cung cấp vốn mồi khoảng 30.000 SGD (tương đương 615 triệu đồng) cho doanh nhân mới, trong khi Startup SG Tech tài trợ tới 500.000 SGD (tương đương khoảng 10,2 tỷ đồng) cho giai đoạn thử nghiệm và thương mại hóa công nghệ. Nhờ đó, Singapore đã trở thành điểm sáng thu hút hàng nghìn startup công nghệ và đưa sản phẩm nội địa vươn ra toàn cầu.
Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, những quốc gia thành công đều bắt đầu bằng việc tạo ra hệ sinh thái khởi nghiệp công nghệ với sự đồng hành sát sao của nhà nước. Hàn Quốc cũng là trường hợp điển hình. Chính phủ nước này không chỉ hỗ trợ vốn và chính sách tài chính, mà còn khởi xướng “Kế hoạch khởi nghiệp toàn diện Hàn Quốc”, tạo động lực cho doanh nghiệp vừa và nhỏ tham gia mạnh mẽ vào đổi mới sáng tạo. Nhờ đó, hệ sinh thái khởi nghiệp tại Thủ đô Seoul bùng nổ, góp phần đưa Hàn Quốc từ một nền kinh tế dựa vào sản xuất gia công trở thành trung tâm xuất khẩu công nghệ và dịch vụ số.
Những bước đi của Filum và Digityze Asia là hai thí dụ tiêu biểu cho khát vọng của cộng đồng doanh nghiệp công nghệ Việt Nam. Từ những khởi đầu khiêm tốn, sau quá trình kiên trì tích lũy, các doanh nghiệp dần phát triển đến thời điểm sẵn sàng vươn mình tới thị trường Đông Nam Á và thế giới.
Rõ ràng, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị được coi là bước ngoặt, mở ra cơ hội cho doanh nghiệp công nghệ trong nước. Thế nhưng, để biến cơ hội thành sức mạnh thật sự, Nghị quyết cần phải được cụ thể hóa bằng những chương trình hỗ trợ thiết thực về vốn mồi, hạ tầng, thị trường và khung pháp lý. Chỉ khi đó, các doanh nghiệp Việt mới có thể vươn xa hơn, trở thành lực lượng xuất khẩu công nghệ, góp phần đưa đất nước bước vào kỷ nguyên kinh tế số một cách chủ động và bền vững.
