Hành lang pháp lý cho quản lý tiền công đức, tài trợ

Mới đây, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 04/2023/TT-BTC hướng dẫn quản lý, thu chi tài chính cho công tác tổ chức lễ hội và tiền công đức, tài trợ cho di tích và hoạt động lễ hội. Đây được coi là văn bản pháp lý quan trọng góp phần quản lý minh bạch tiền công đức, tài trợ nhưng không gây cản trở các hoạt động tôn giáo, tín ngưỡng.
Ảnh: giacngo.vn
Ảnh: giacngo.vn

Giải pháp giúp minh bạch tài chính tiền công đức, lễ hội

Theo số liệu thống kê của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, cả nước hiện nay có gần 9.000 lễ hội, trong đó có khoảng 7.000 lễ hội dân gian truyền thống, gần 1.400 lễ hội tôn giáo, hơn 400 lễ hội lịch sử, cách mạng, ngoài ra có gần 30 lễ hội du nhập từ nước ngoài.

Về di tích, cả nước có trên 10.000 di tích đã được xếp hạng di tích cấp tỉnh, gần 4.000 di tích đã được xếp hạng di tích quốc gia, 123 di tích đã được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt; đồng thời, có hơn 40.000 di tích đã được kiểm kê theo quy định của Luật Di sản văn hóa.

Tuy nhiên, từ lâu chưa có văn bản pháp luật điều chỉnh về quản lý, thu chi đối với lĩnh vực này mà mới chỉ dừng ở công văn hướng dẫn thực hiện, chưa có tác dụng chế tài hiệu quả.

Những năm qua, việc tiếp nhận, quản lý và sử dụng tiền công đức, tài trợ cho di tích và hoạt động lễ hội còn nhiều bất cập, có xu hướng thương mại hóa và lợi dụng tổ chức lễ hội vì mục đích kinh tế; còn để xảy ra tranh chấp ở một số di tích giao cho đơn vị sự nghiệp công lập quản lý, sử dụng, nhất là các khu di tích lịch sử quốc gia, khu di tích quốc gia đặc biệt trong đó có di tích là cơ sở tôn giáo, làm ảnh hưởng đến những giá trị tốt đẹp của tín ngưỡng, tôn giáo.

Việc quản lý di tích và tổ chức lễ hội trong tình hình mới, bị chi phối bởi nhiều yếu tố khác nhau, trong đó có yếu tố kinh tế thị trường, đòi hỏi các vấn đề liên quan đến quyền, lợi ích vật chất cần được quản lý theo hướng minh bạch, rõ ràng, loại bỏ xu hướng chạy theo lợi ích cá nhân, phục vụ lợi ích nhóm.

Các cơ sở tín ngưỡng, tổ chức tôn giáo tự quyết định và chịu trách nhiệm về tiếp nhận, quản lý, sử dụng tiền công đức

Thực tế người dân có nhu cầu rất lớn trong việc đóng góp cho hoạt động lễ hội, bảo vệ và phát huy giá trị di tích. Chúng ta đang ở trong bối cảnh của xã hội số, nền kinh tế số, bên cạnh việc công đức, tài trợ theo hình thức bằng tiền mặt, thì việc công đức, tài trợ theo hình thức chuyển khoản là bình thường, không ảnh hưởng đến hành vi, thói quen công đức của người dân và cũng không cản trở các hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo.

Theo bà Vũ Thị Hải Yến, Phó Vụ trưởng Vụ Hành chính sự nghiệp (Bộ Tài chính), việc ban hành Thông tư số 04/2023/TT-BTC là thực sự cần thiết, tạo hành lang pháp lý để vừa tạo điều kiện cho người dân và các tổ chức tham gia đóng góp phát triển văn hóa đất nước, vừa tạo ra sự tin tưởng, minh bạch trong các hoạt động này, giúp đóng góp tích cực hơn cho việc bảo vệ và phát huy giá trị di tích và lễ hội nói riêng, phát triển văn hóa của đất nước nói chung.

Thực hiện nhiệm vụ được Chính phủ giao tại khoản 6 Điều 19 Nghị định số 110/2018/NĐ-CP ngày 29/8/2018, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 04/2023/TT-BTC ngày 19/01/2023 hướng dẫn quản lý, thu chi tài chính cho công tác tổ chức lễ hội và tiền công đức, tài trợ cho di tích và hoạt động lễ hội; trong đó thể hiện rõ quan điểm tôn trọng và bảo hộ quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của mọi người; bảo đảm để các tôn giáo bình đẳng trước pháp luật; tôn trọng, bảo vệ giá trị văn hóa, đạo đức tốt đẹp của tín ngưỡng, tôn giáo; bảo hộ cơ sở tín ngưỡng, cơ sở tôn giáo và tài sản hợp pháp của cơ sở tín ngưỡng, tổ chức tôn giáo.

Bà Vũ Thị Hải Yến cũng nhấn mạnh, Nhà nước không quản lý tiền công đức, tài trợ cho di tích và hoạt động lễ hội đối với cơ sở tín ngưỡng, tổ chức tôn giáo. Các cơ sở tín ngưỡng, tổ chức tôn giáo tự quyết định và chịu trách nhiệm về tiếp nhận, quản lý, sử dụng tiền công đức, tài trợ cho việc bảo vệ, phát huy giá trị di tích và hoạt động lễ hội (bao gồm cả việc tự quyết định về nội dung chi và mức chi cho hoạt động lễ hội, bảo vệ và phát huy giá trị di tích), bảo đảm phù hợp với quy định của pháp luật.

Các khoản thu, chi tiền công đức, tài trợ cho di tích và hoạt động lễ hội được ghi chép, quản lý an toàn, công khai, minh bạch để tạo niềm tin cũng như phát huy hiệu quả và đem lại lợi ích chung cho toàn thể cộng đồng.

Tại Điều 13 và 14 Thông tư số 04/2023/TT-BTC quy định quản lý, thu chi tiền công đức, tài trợ đối với di tích giao cho đơn vị sự nghiệp công lập, Ban quản lý di tích kiêm nhiệm quản lý, trong đó quy định trích theo tỷ lệ phần trăm (%) trên số thu tiền công đức, tài trợ cho các nội dung sử dụng.

Lý giải việc Thông tư này không quy định cụ thể các mức trích để thống nhất thực hiện, bà Vũ Thị Hải Yến, Phó Vụ trưởng Vụ Hành chính sự nghiệp (Bộ Tài chính) cho biết: Di tích gồm nhiều loại và quy mô khác nhau, thuộc nhiều chủ sở hữu hoặc được giao quản lý, sử dụng khác nhau, ở những vùng miền, dân tộc khác nhau, lễ hội cũng đa dạng không kém. Theo đó, số thu tiền công đức, tài trợ cho di tích và hoạt động lễ hội ở mỗi địa phương, từng di tích không giống nhau; có di tích có nguồn thu công đức, tài trợ lớn, nhiều di tích có nguồn thu công đức, tài trợ thấp, thậm chí không có nguồn thu công đức, tài trợ. Vì vậy, để bảo đảm tính khả thi và phù hợp với thực tế tại địa phương và từng di tích, tại Thông tư số 04/2023/TT-BTC chỉ quy định có tính nguyên tắc, còn mức trích cụ thể để các địa phương tự quyết định.

Bảo vệ và phát huy giá trị di tích

Bà Yến cũng thông tin thêm, theo quy định tại Điều 58 Luật Di sản văn hóa, nguồn tài chính để bảo vệ và phát huy giá trị di tích, bao gồm: Ngân sách nhà nước; các khoản thu từ hoạt động sử dụng và phát huy giá trị di tích (thu phí tham quan); tài trợ và đóng góp của tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài.

Đối với nguồn thu từ hoạt động sử dụng và phát huy giá trị di sản văn hóa (thu phí tham quan) được thực hiện theo quy định của pháp luật về phí và lệ phí. Mức thu phí tham quan di tích do cấp có thẩm quyền quy định; số thu phí được sử dụng một phần nộp ngân sách nhà nước, phần còn lại được để lại cho đơn vị thu phí để trang trải các chi phí hoạt động cung cấp dịch vụ, thu phí.

Đối với số thu phí nộp ngân sách thuộc nguồn thu của ngân sách nhà nước, được sử dụng cho các nhiệm vụ chi theo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước, bao gồm chi cho công tác tu bổ, tôn tạo di tích thông qua các chương trình, dự án như: Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2025 được phê duyệt tại Quyết định số 1719/QĐ-TTg ngày 14/10/2021 của Thủ tướng Chính phủ; Chương trình bảo tồn và phát huy bền vững giá trị di sản văn hóa Việt Nam giai đoạn 2021-2025 được phê duyệt tại Quyết định số 1230/QĐ-TTg ngày 15/7/2021 của Thủ tướng Chính phủ.

Bộ Tài chính

Có thể bạn quan tâm

Chỉ số MXV-Index.

MXV-Index tăng phiên thứ 10 liên tiếp, duy trì trên vùng cao kỷ lục 2.900 điểm

Bất chấp áp lực lạm phát và việc Fed duy trì lãi suất ở mức cao, dòng tiền đầu tư vẫn chảy về thị trường hàng hóa. Lực mua chiếm ưu thế, kéo giá bạch kim bật tăng mạnh, tiến sát mốc 2.000 USD/ounce sau chuỗi 5 phiên giảm, trong khi giá cao su duy trì đà đi lên nhờ tác động từ dầu mỏ và nhu cầu xe năng lượng mới. 

Ảnh minh họa.

Chứng khoán ngày 29/4: VN-Index giảm gần 22 điểm, khối ngoại bán mạnh VIC

Phiên giao dịch ngày 29/4, sắc đỏ bao trùm thị trường chứng khoán Việt Nam. Nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn ghi nhận áp lực bán mạnh mẽ khiến các chỉ số chính giảm sâu. Ngành bất động sản có mức giảm mạnh nhất thị trường với 3,41% chủ yếu đến từ mã VIC, VHM, BCM. Chốt phiên, VN-Index giảm 21,74 điểm, xuống mức 1.854,1 điểm.

[Infographic] Thị trường chứng khoán ngày 28/4: VN-Index tăng lên 1.875,84 điểm với mức độ phân hóa mạnh

[Infographic] Thị trường chứng khoán ngày 28/4: VN-Index tăng lên 1.875,84 điểm với mức độ phân hóa mạnh

Dưới ảnh hưởng của các cổ phiếu đầu ngành bất động sản, VN-Index tiếp tục tăng điểm. Kết phiên 28/4, VN-Index tăng 22,55 điểm (+1,22%) lên mức 1.875,84 điểm, với kỳ vọng quay trở lại vùng đỉnh cũ quanh 1.900 điểm. Độ rộng trên HoSE tiêu cực với 210 mã giảm giá, 107 mã tăng giá và 52 mã giữ giá tham chiếu.

Toàn cảnh Đại hội đồng cổ đông LPBank năm 2026.

LPBank thông qua chiến lược lập ngân hàng con tại Trung tâm tài chính quốc tế, chia cổ tức 30% tiền mặt

Ngày 28/4, Ngân hàng thương mại cổ phần Lộc Phát Việt Nam (LPBank) tổ chức thành công Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026. Với sự đồng thuận cao, Đại hội đã thông qua toàn bộ các tờ trình quan trọng, đánh dấu bước ngoặt chiến lược trong việc mở rộng quy mô quốc tế và khẳng định vị thế định chế tài chính hàng đầu.

Chỉ số MXV-Index.

MXV-Index duy trì trên mốc 2.800 điểm phiên thứ 6 liên tiếp

Thị trường hàng hóa nguyên liệu trong phiên đầu tuần tiếp tục chịu chi phối bởi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông. Lo ngại gián đoạn nguồn cung đã đẩy giá năng lượng đi lên, đồng thời lan sang nhóm nông sản thông qua nhu cầu nhiên liệu sinh học, giúp lực mua duy trì trên diện rộng. 

Điểm giao dịch Ngân hàng Chính sách xã hội Thái Nguyên.

Dòng chảy tín dụng chính sách nơi trung du miền núi Thái Nguyên

Tỉnh Thái Nguyên sau hợp nhất không chỉ có diện tích hơn 8.300 km2 và dân số vượt 1,68 triệu người, mà còn tạo sức bật cực tăng trưởng mới, đặc biệt ghi dấu ấn rõ nét trong việc bảo đảm an sinh xã hội, cải thiện đời sống nhân dân, thu hẹp dần khoảng cách chênh lệch về mức sống giữa các khu vực.

Toàn cảnh hội thảo.

Hoàn thiện chính sách tín dụng cho nông nghiệp số, nông nghiệp xanh

Trong bối cảnh chuyển đổi số và chuyển đổi xanh đang trở thành trục phát triển chủ đạo của nền kinh tế, bài toán tín dụng cho khu vực nông nghiệp, nông thôn không còn dừng lại ở quy mô vốn, mà đặt ra yêu cầu cao hơn về chất lượng dòng vốn, cơ chế phân bổ và khả năng dẫn dắt chuyển đổi.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 24/4: VN-Index mất hơn 17 điểm trước áp lực từ nhóm bất động sản

Phiên giao dịch ngày 24/4, sắc đỏ bao trùm thị trường chứng khoán Việt Nam. Thanh khoản toàn thị trường giảm sâu, tổng giá trị giao dịch chỉ đạt hơn 21.139 tỷ đồng. Áp lực điều chỉnh mạnh tại nhóm bất động sản cùng diễn biến bán ròng của khối ngoại đã kéo VN-Index giảm 17,07 điểm, xuống mức 1.853,29 điểm khi kết thúc phiên.

[Infographic] Chứng khoán ngày 23/4: Thanh khoản thị trường tăng mạnh, khối lượng giao dịch tăng 69,6% so phiên trước

[Infographic] Chứng khoán ngày 23/4: Thanh khoản thị trường tăng mạnh, khối lượng giao dịch tăng 69,6% so phiên trước

Kết phiên giao dịch ngày 23/4, VN-Index tăng hơn 13 điểm lên mức 1.870,36 điểm, với kỳ vọng quay trở lại vùng đỉnh cũ quanh 1.900 điểm. Độ rộng trên HoSE tiếp tục tiêu cực với 208 mã giảm giá, 104 mã tăng giá và 60 mã giữ giá tham chiếu. Thanh khoản thị trường tăng mạnh, khối lượng giao dịch tăng 69,6% so phiên trước.

Lễ ký hợp tác giữa Công ty TNHH MTV Đường sắt đô thị số 1 và Ngân hàng Techcombank.

Thúc đẩy chuyển đổi số trong giao thông công cộng tại thành phố Hồ Chí Minh

Ngân hàng thương mại cổ phần Kỹ Thương Việt Nam (Techcombank) và Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên Đường sắt đô thị số 1 (HURC1) vừa ký thỏa thuận hợp tác chiến lược, mở ra bước tiến mới trong việc đưa tài chính số vào giao thông công cộng, góp phần kiến tạo hệ sinh thái đô thị thông minh, hiện đại và bền vững.

Ảnh minh họa.

Thanh khoản tăng mạnh, VN-Index duy trì đà tăng

Phiên giao dịch ngày 23/4, thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp tục duy trì xu hướng tích cực khi dòng tiền cải thiện rõ rệt, giúp VN-Index tăng hơn 13 điểm. Dù vậy, áp lực bán ròng mạnh của nhà đầu tư nước ngoài, tập trung tại các mã như FPT, ACB và VHM, vẫn tạo sức ép lên nhiều nhóm cổ phiếu lớn.

Chính thức triển khai dịch vụ thanh toán QR Việt Nam-Hàn Quốc.

Triển khai thanh toán QR xuyên biên giới Việt Nam-Hàn Quốc

Trong bối cảnh thanh toán số xuyên biên giới đang trở thành xu hướng tất yếu của hội nhập tài chính, đặc biệt tại khu vực châu Á, Việt Nam tiếp tục ghi nhận một bước tiến mới với việc chính thức triển khai dịch vụ thanh toán QR xuyên biên giới với Hàn Quốc - một trong những đối tác kinh tế, du lịch quan trọng hàng đầu.

[Infographic] Chứng khoán ngày 22/4: VN-Index tăng 23,82 điểm, thanh khoản thị trường giảm

[Infographic] Chứng khoán ngày 22/4: VN-Index tăng 23,82 điểm, thanh khoản thị trường giảm

Kết phiên giao dịch 22/4, VN-Index tăng 23,82 điểm, lên 1.857,3 điểm. Độ rộng trên HoSE nghiêng về tiêu cực với 194 mã giảm giá, 111 mã tăng giá, 66 mã giữ giá tham chiếu. Thanh khoản thị trường giảm, khối lượng giao dịch giảm 25,2% so phiên trước. Xu hướng ngắn hạn, VN-Index tăng trưởng trên vùng hỗ trợ quanh 1.820 điểm.