Bảo tồn nón lá Tày

Nhiều năm trở lại đây, đồng bào dân tộc Tày ở Tuyên Quang đã và đang đẩy mạnh việc bảo tồn những nét văn hóa đặc sắc của dân tộc mình. Cùng với làn điệu Then hay tà áo chàm truyền thống thì nghề làm nón lá, vật phẩm gần gũi với người phụ nữ Tày cũng được quan tâm bảo tồn.

Nghề đan nón Tày đã trở thành một nét đẹp văn hóa truyền thống của người dân xã Tân An (huyện Chiêm Hóa).
Nghề đan nón Tày đã trở thành một nét đẹp văn hóa truyền thống của người dân xã Tân An (huyện Chiêm Hóa).

Chẳng ai biết chiếc nón lá của người phụ nữ dân tộc Tày có từ bao giờ, chỉ biết rằng đời này nối tiếp đời kia, chiếc nón rộng vành ấy vẫn gắn bó mật thiết với người dân cả khi lên nương, ra ruộng hay xuống phiên chợ huyện mỗi tuần. Chiếc nón còn có ý nghĩa quan trọng trong nghi lễ cưới hỏi, nón được trao cho cô gái khi về nhà chồng với mong muốn cô dâu là người con hiếu thảo, một lòng yêu thương chồng con.

Nón lá của người Tày có hai phần, phần ngoài được xếp khéo léo theo hình chóp từ hai tàu lá cọ. Phần bên trong được đan cầu kỳ với các mắt hình lục giác đều. Người đan được các mắt hình lục giác càng nhỏ bao nhiêu thì nón càng đẹp và bền bấy nhiêu. Một dây thổ cẩm được dùng làm quai nón tạo cho chiếc nón có dáng điệu đà đúng miền sơn cước. Chiếc nón của người Tày rất đặc biệt, có hai vành nón, vành trong nhỏ hơn nằm ở khoảng ba phần tư chiếc nón, chóp nón không nhọn như nón của người Kinh.

Bà Ðinh Thị Tình, 56 tuổi, thôn Tân Thịnh, xã Tân An, huyện Chiêm Hóa cho biết, từ khi biết cầm cái cuốc lên nương đã được mẹ dạy đan nón lá. Lá được chọn làm nón phải là loại bánh tẻ, không được già quá cũng không được non quá, khi làm nón mới có độ dai và độ trắng cần thiết. Lá lấy về được hơ qua lửa rồi đem phơi sương từ hai đến ba đêm cho khô và phai hết mầu xanh. Lá càng trắng làm nón càng đẹp. Trong các công đoạn làm nón, chọn lựa lá và làm phẳng lá là công đoạn đòi hỏi nhiều công phu, cẩn thận nhất, chỉ sau việc khâu nón, sơ sảy một chút lá sẽ bị giòn và rất dễ rách.

Có lẽ chính bởi sự tỉ mỉ, kỳ công như vậy mà chiếc nón dân tộc Tày ngày càng ít, người biết làm nón lá chỉ còn các cụ cao tuổi yêu nghề và muốn gìn giữ nét văn hóa của dân tộc. Họ cố bám trụ với nghề và mong muốn truyền lại cho con cháu kỹ thuật đan nón của tổ tiên.

Trước thực trạng nghề làm nón lá của người Tày có nguy cơ bị mai một, huyện Chiêm Hóa đã xây dựng phương án bảo tồn nghề làm nón của người Tày và bảo tồn các nét văn hóa truyền thống của các dân tộc trên địa bàn; chỉ đạo các xã, thị trấn vận động các thôn, bản phục dựng các làng nghề truyền thống, trong đó có nghề đan nón lá; mời những người cao tuổi có tay nghề để truyền dạy cho thế hệ trẻ, tiếp nối truyền thống, lưu giữ bản sắc văn hóa của dân tộc. Giữa những đổi thay của cuộc sống hiện đại, những nét đẹp truyền thống luôn có ý nghĩa đặc biệt, cần được bảo tồn, gìn giữ.

Có thể bạn quan tâm

Đẩy mạnh bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng số cho cán bộ, công chức, viên chức. (Ảnh: baochinhphu.vn)

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu đẩy mạnh bồi dưỡng kỹ năng số

Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Chỉ thị số 14/CT-TTg ngày 22/4/2026 về đẩy mạnh bồi dưỡng và đánh giá kiến thức, kỹ năng số đối với cán bộ, công chức, viên chức. Đây được xác định là một trong những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực khu vực công, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số quốc gia.

Nhân chứng lịch sử ở xã Hưng Nguyên Nam nói chuyện về ngày Đại thắng 30/4 hào hùng.

Hưng Nguyên Nam: Viết tiếp câu chuyện hòa bình trên quê hương cách mạng

Nửa thế kỷ sau Đại thắng mùa Xuân 1975, ký ức chiến tranh trên quê hương Hưng Nguyên Nam (Nghệ An) vẫn được gìn giữ như mạch nguồn bồi đắp niềm tự hào dân tộc, hun đúc lý tưởng cho thế hệ trẻ, đồng thời trở thành động lực để địa phương vững bước phát triển trong thời kỳ mới.

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc và Đoàn công tác Trung ương tham dự Chương trình.

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc thăm tặng quà tại Quảng Ninh

Nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4) và Quốc tế Lao động (1/5), Đoàn công tác Trung ương do đồng chí Phạm Gia Túc, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ đã đến thăm, tặng quà các gia đình chính sách, công nhân, lao động có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh.

Lãnh đạo thành phố Đông Hưng tặng hoa chào mừng Đoàn đại biểu các xã, phường tỉnh Quảng Ninh sang dự kỷ niệm 30 năm Ngày thành lập thành phố Đông Hưng.

Tăng cường quan hệ hợp tác hữu nghị biên giới Quảng Ninh (Việt Nam) và Quảng Tây (Trung Quốc)

Ngày 29/4, Đoàn đại biểu các xã, phường tỉnh Quảng Ninh (Việt Nam) gồm Móng Cái 1, Móng Cái 2, Móng Cái 3 và xã Hải Sơn do đồng chí Hồ Quang Huy, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân phường Móng Cái 1 làm Trưởng đoàn đã tham dự chương trình kỷ niệm 30 năm Ngày thành lập thành phố Đông Hưng, Trung Quốc 29/4 (1996-2026).

Một góc Di tích lịch sử quốc gia Trận Giồng Bốm (thuộc xã Phong Thạnh, tỉnh Cà Mau) ngày nay nhìn từ trên cao.

80 năm Trận Giồng Bốm: Tri ân quá khứ, kiến thiết tương lai

Sáng 30/4, trong không khí hào hùng của những ngày tháng Tư lịch sử, tỉnh Cà Mau đã tổ chức trọng thể Lễ kỷ niệm 80 năm Trận Giồng Bốm (1946-2026). Đây là một trong những sự kiện có ý nghĩa chính trị, lịch sử sâu sắc, cũng là một trong nhiều hoạt động thiết thực chào mừng 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước.

Thành phố Hồ Chí Minh năng động, phát triển.

Một điểm đến an toàn, một Thành phố đáng sống

51 năm sau ngày đại thắng, Thành phố Hồ Chí Minh đã chuyển mình mạnh mẽ, khẳng định là siêu đô thị năng động, đầu tàu kinh tế của cả nước. Với tư duy đổi mới và quản trị nhân văn, Thành phố không chỉ bứt phá về hạ tầng, tài chính mà còn bồi đắp giá trị nghĩa tình sâu sắc, khẳng định là điểm đến an toàn, một Thành phố đáng sống.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam triển khai nhiều hoạt động ý nghĩa nhân dịp 30/4 và 1/5

Các hoạt động thiết thực nhân dịp kỷ niệm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước và Ngày Quốc tế Lao động thể hiện tinh thần trách nhiệm, sự tích cực, chủ động của lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam trong việc tham gia xây dựng môi trường hòa bình, ổn định và phát triển bền vững tại Nam Sudan.

Việt Nam và Nhật Bản tăng cường hợp tác y tế. (Ảnh ĐẠI SỨ QUÁN NHẬT BẢN TẠI VIỆT NAM)

Viết tiếp câu chuyện của tình hữu nghị

Trên hành trình hơn 50 năm đồng hành và vun đắp quan hệ ngoại giao, Việt Nam và Nhật Bản đã đạt được nhiều bước tiến tích cực, sâu rộng trong hợp tác song phương. Những thành tựu này chính là nền tảng quan trọng để hai nước tiếp tục kiến tạo tương lai hợp tác lâu dài và bền vững.