Ngày 15/12, Thanh tra tỉnh An Giang cho biết, đơn vị công bố Kết luận số 08-KL/TTT thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật trong quản lý, sử dụng đất tại tuyến đường T2-1 (khu vực đê bao Đồng Hòa) đối với Ủy ban nhân dân xã Hòa Điền.
Năm 2001, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Kiên Giang (cũ) thực hiện chủ trương đào kênh đê bao để quy hoạch vùng nuôi thủy sản và vùng trồng lúa. Sau khi đào kênh đê bao, hình thành tuyến đường T2-1 thuộc ấp Cảng, xã Hòa Điền, có chiều dài khoảng 5km. Cũng từ đây, tại tuyến đường này xảy ra tình trạng nhiều người dân chiếm đất, tự ý phân lô, bán nền và xây dựng nhà trên đất Nhà nước quản lý.
Quá trình xác minh cho thấy, Ủy ban nhân dân xã Hòa Điền xét chọn đối tượng được thuê đất không thực hiện công khai. Đáng chú ý, 10 trường hợp được thuê đất đều là Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy và công chức địa chính xã. Sau đó, các cá nhân này nhờ người thân (vợ, anh ruột, chị ruột, anh rể, chị vợ, cháu) đứng tên trong hồ sơ xin thuê đất, gây bức xúc dư luận.
Thanh tra cũng chỉ ra Ủy ban nhân dân huyện Kiên Lương (cũ) cho thuê đất không bảo đảm về điều kiện, trình tự, thủ tục theo quy định. Cụ thể, huyện không kiểm tra thực địa trước khi lập hồ sơ cho thuê, dẫn đến không phát hiện 5 trường hợp đã sử dụng đất, xây dựng nhà ở trước thời điểm được cho thuê…
Ngoài ra, sau khi có quyết định cho thuê đất, 10 cá nhân đã đầu tư san lấp mặt bằng, trồng bạch đàn. Tuy nhiên, trong số này có 5 trường hợp tự ý chia nhỏ diện tích, chuyển nhượng thành quả lao động cho người khác bằng giấy tay, số tiền hơn 1 tỷ đồng. Có nhiều trường hợp đã cất nhà, xây dựng công trình khác trên đất. Sau khi nhận chuyển nhượng thành quả lao động, các cá nhân này tiếp tục chia nhỏ diện tích, chuyển nhượng thành quả lao động (bằng giấy tay) cho rất nhiều người khác qua nhiều trung gian với tổng số tiền hơn 4,1 tỷ đồng.
Theo cơ quan thanh tra, việc 5 cá nhân sử dụng đất không đúng mục đích được Nhà nước cho thuê, không sử dụng, làm giấy tay chuyển nhượng thành quả lao động và chuyển giao quyền sử dụng cho người khác là những hành vi bị nghiêm cấm theo quy định tại khoản 3, khoản 4 Điều 12 Luật Đất đai năm 2013 (nay là khoản 7 Điều 11 Luật Đất đai năm 2024); vi phạm nguyên tắc sử dụng đất theo quy định tại khoản 3 Điều 6 Luật Đất đai năm 2013 (nay là khoản 4 Điều 5 Luật Đất đai năm 2024). Nhận thức việc sử dụng đất của mình không đúng quy định pháp luật, 5 cá nhân này có đơn tự nguyện trả lại đất.
Kết luận của Thanh tra tỉnh An Giang nêu rõ Ủy ban nhân dân xã Hòa Điền không kiểm tra thường xuyên trong thời gian dài nên không phát hiện, ngăn chặn, xử lý kịp thời các trường hợp xây dựng nhà trên đất Nhà nước quản lý. Việc làm này để lại nhiều hậu quả, gây mất an ninh trật tự tại địa phương.
Thanh tra tỉnh xác định trách nhiệm đối với những vi phạm, hạn chế nêu trên thuộc về tập thể lãnh đạo Ủy ban nhân dân huyện Kiên Lương (từ năm 2015 đến khi thực hiện chính quyền địa phương hai cấp); lãnh đạo Phòng Tài nguyên và Môi trường, Phòng Nông nghiệp và Môi trường huyện Kiên Lương (cũ); Ủy ban nhân dân xã Hòa Điền.
Trách nhiệm cá nhân thuộc về Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Kiên Lương, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Kiên Lương phụ trách về quản lý đất đai, Trưởng phòng Tài nguyên và Môi trường, Trưởng phòng Nông nghiệp và Môi trường (giai đoạn từ năm 2015 đến khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp). Cùng với đó là Chủ tịch, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Hòa Điền; công chức địa chính xã Hòa Điền (giai đoạn từ năm 2014 đến khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp)…
Về hướng xử lý, Thanh tra tỉnh An Giang đề nghị Ủy ban nhân dân xã Hòa Điền rà soát, làm rõ nguồn gốc và thu hồi toàn bộ diện tích đất đã cho thuê của 5 trường hợp tự nguyện trả lại. Đối với 23 trường hợp đang sử dụng đất, xây dựng nhà ở phù hợp với quy hoạch, nếu đủ điều kiện, xã xem xét giao đất có thu tiền sử dụng đất theo quy định…
Ngoài ra, Thanh tra tỉnh đề nghị Ban Tổ chức Tỉnh ủy An Giang kiểm điểm xác định trách nhiệm đối với ông Lê Thanh Hưởng, Bí thư Đảng ủy xã Hòa Điền (trong thời gian giữ các chức vụ Phó Chủ tịch, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Kiên Lương) liên quan đến các vi phạm, hạn chế nêu trên.
Sở Nội vụ tỉnh An Giang căn cứ quy định pháp luật về cán bộ, công chức tham mưu Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh tổ chức kiểm điểm xác định trách nhiệm đối với ông Võ Quang Phúc, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Hòa Điền (trong thời gian giữ chức Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Kiên Lương cũ); ông Phạm Văn Đặng, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Kiên Lương (trong thời gian giữ chức Phó Trưởng phòng, Trưởng Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Kiên Lương, Phòng Nông nghiệp và Môi trường Kiên Lương cũ, từ tháng 3 đến 6/2025).
Đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang căn cứ quy định pháp luật về cán bộ, công chức tổ chức kiểm điểm xác định trách nhiệm đối với ông Trần Minh Sang, Giám đốc Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh An Giang (trong thời gian giữ chức vụ Trưởng Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Kiên Lương giai đoạn từ tháng 3/2014 đến tháng 6/2021) đối với những hạn chế, vi phạm nêu trên.
Ngoài ra, Thanh tra tỉnh An Giang đề nghị tổ chức kiểm điểm rút kinh nghiệm; kiểm điểm xác định trách nhiệm; kiểm điểm có hình thức kỷ luật đối với nhiều cán bộ có liên quan.
