Đây là kết quả rất đáng khích lệ, cho thấy sự quyết tâm vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và các cơ sở nghiên cứu, đào tạo trong tỉnh.
Tuy nhiên, theo thứ hạng, Vĩnh Long vẫn còn thấp so với tiềm năng và thế mạnh của tỉnh, cần phải tập trung nâng cao các chỉ số phản ánh năng lực nội sinh, liên quan trực tiếp đến chất lượng nguồn nhân lực, môi trường kinh doanh, điều kiện phát triển doanh nghiệp và mức độ chuyển đổi số trong nền hành chính công.
Nhằm nhận diện đúng điểm mạnh, điểm yếu và đề xuất nhiệm vụ, giải pháp cải thiện PII, tỉnh Vĩnh Long vừa tổ chức Hội thảo “Phân tích kết quả, đề xuất nhiệm vụ, giải pháp cải thiện, nâng cao Bộ chỉ số đổi mới sáng tạo tỉnh Vĩnh Long”.
Hội thảo tập trung phân tích sâu vào các chỉ số, nhất là những chỉ số còn hạn chế; trao đổi kinh nghiệm, đề xuất các giải pháp có tính thực tiễn, tính khả thi và tính bền vững để đưa chỉ số PII của tỉnh cải thiện mạnh mẽ trong năm 2026 và giai đoạn tiếp theo.
Bộ chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương là công cụ quan trọng, cung cấp căn cứ khoa học và thực tiễn để mỗi địa phương nhìn nhận rõ ràng hơn mô hình tăng trưởng của mình dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. PII không chỉ phản ánh chất lượng điều hành, năng lực đổi mới sáng tạo mà còn giúp các nhà đầu tư, tổ chức quốc tế đánh giá tiềm năng và xu hướng phát triển của địa phương.
Trong chỉ số PII năm 2025 của tỉnh, có 5 chỉ số thành phần là điểm mạnh gồm: Chính sách thúc đẩy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo phục vụ phát triển kinh tế-xã hội; cạnh tranh bình đẳng; đơn đăng ký chỉ dẫn địa lý/10.000 dân; chính sách hỗ trợ doanh nghiệp; số sản phẩm OCOP 4 sao trở lên/10.000 dân.
Tỉnh còn 5 chỉ số thành phần có điểm thấp là: Học sinh đạt giải kỳ thi học sinh giỏi quốc gia trung học phổ thông; quản trị điện tử; tín dụng cho khu vực tư nhân/1.000 lao động; mật độ doanh nghiệp/1.000 dân; tỷ lệ lao động từ 15 tuổi trở lên đã qua đào tạo (%).
Đây là các chỉ số phản ánh năng lực nội sinh, liên quan trực tiếp đến chất lượng nguồn nhân lực, môi trường kinh doanh, điều kiện phát triển doanh nghiệp và mức độ chuyển đổi số trong nền hành chính công. Việc cải thiện các chỉ số nêu trên đòi hỏi sự chung sức của toàn hệ thống chính trị, cơ sở giáo dục, doanh nghiệp và chính quyền địa phương.
Phó Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ đổi mới sáng tạo, Cục đổi mới sáng tạo (Bộ Khoa học và Công nghệ) Nguyễn Võ Hưng cho biết: Kết quả PII 2025 cho thấy, các địa phương cần có các giải pháp cải thiện đối với các trụ cột hiện có kết quả còn kém như: “Vốn con người , nghiên cứu và phát triển”, “Trình độ phát triển của doanh nghiệp”, “Sản phẩm tri thức, sáng tạo và công nghệ”.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phan Thị Bích Nguyệt, Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng: Tỉnh Vĩnh Long nên tiếp tục phát huy lợi thế về tính năng động của chính quyền địa phương, cạnh tranh bình đẳng trong môi trường doanh nghiệp, hạ tầng số, quản trị môi trường và phát huy thế mạnh về sản xuất nông nghiệp, sản xuất các nông sản mang tính đặc trưng riêng để thực hiện OCOP.
Bên cạnh điểm mạnh cần duy trì, Vĩnh Long có những hạn chế cần khắc phục để nâng cao chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương. Điển hình phải kể đến số lượng nhân lực nghiên cứu và phát triển còn ít, chưa có nhiều nhân lực có chuyên môn sâu, chi cho giáo dục và đào tạo bình quân trên một người đi học thấp, tỷ lệ lao động từ 15 tuổi trở lên đã qua đào tạo chiếm số lượng nhỏ, số lượng đơn đăng ký nhãn hiệu và tỷ lệ doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong tổng số doanh nghiệp mới thành lập vẫn còn thấp...
Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Vĩnh Long Nguyễn Thanh Tuấn chia sẻ: Chỉ số học sinh giỏi là một thước đo quan trọng, thể hiện chất lượng giáo dục mũi nhọn (Đánh giá năng lực của đội ngũ giáo viên, chương trình bồi dưỡng và chiến lược phát triển tài năng của đơn vị); Nguồn nhân lực (Phản ánh tiềm năng về nguồn nhân lực chất lượng cao, có năng khiếu đặc biệt trong các lĩnh vực khoa học và xã hội); Uy tín giáo dục (Góp phần khẳng định thương hiệu và uy tín của các trường trung học phổ thông chuyên, và ngành giáo dục của một tỉnh/ thành phố trên toàn quốc).
Để nâng cao chỉ số học sinh giỏi, ngành giáo dục và đào tạo tỉnh Vĩnh Long đã đưa ra nhiều giải pháp cụ thể như theo dõi, phát hiện và bồi dưỡng sớm học sinh có năng khiếu và tư chất từ các cấp học dưới bằng cách, tổ chức các kỳ thi tuyển chọn nghiêm túc, khách quan.
Lựa chọn, phân công các giáo viên có chuyên môn vững vàng, giàu kinh nghiệm, tâm huyết và có trách nhiệm cao để trực tiếp bồi dưỡng. Đầu tư, trang bị đầy đủ cơ sở vật chất, trang thiết bị: phòng học, phòng thí nghiệm, thư viện, tài liệu tham khảo…
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long Nguyễn Quỳnh Thiện chia sẻ: Vĩnh Long đã và đang nỗ lực đổi mới phương thức quản lý, từng bước xây dựng chính quyền số, kinh tế số và xã hội số; chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang phục vụ người dân và kiến tạo phát triển.
Trong tiến trình ấy, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo luôn được xác định là một trong những động lực then chốt, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế.
