Giá cà-phê thế giới sẽ ra sao sau quyết định thời điểm thực thi EUDR của EU?

Từ đầu năm đến nay, mỗi một động thái thay đổi của EU về việc thi hành quy định EUDR đều đã tác động không nhỏ lên giá cà-phê thế giới và Việt Nam. Trong hai ngày 13-14/11 tới, EU sẽ đưa ra quyết định chính thức về thời điểm thực thi quy định này. Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), dù khả năng nào xảy ra thì vẫn sẽ có hai kịch bản tương ứng cho giá cà-phê trong thời gian sau đó.
Ảnh minh họa. (Nguồn: Reuters)
Ảnh minh họa. (Nguồn: Reuters)

Thị trường cà-phê biến động theo từng bước chuyển của EUDR

Ngày 16/5/2023, Nghị viện châu Âu (EP) đã thông qua Quy định chống phá rừng châu Âu (EUDR). Dự kiến, quy định có hiệu lực kể từ ngày 30/12/2024. Theo đó, cà-phê là 1 trong 7 nhóm mặt hàng bị cấm nhập khẩu vào EU nếu quá trình sản xuất gây mất rừng sau ngày 31/12/2020.

EU hiện là khu vực nhập khẩu cà-phê lớn nhất thế giới, khoảng 33-35% thị phần toàn cầu. Tại Việt Nam, EU là bạn hàng xuất khẩu cà-phê lớn nhất, chiếm khoảng 38% tổng lượng cà-phê xuất khẩu mỗi năm. Do đó, ngay khi EU ban hành quy định mới liên quan đến nhập khẩu cà-phê đã khiến thị trường trong nước và quốc tế dấy lên lo ngại hiện trạng cung-cầu bị thay đổi.

Lo ngại của thị trường đã nhanh chóng phản ánh lên diễn biến giá cà-phê trong năm 2024. Từ những tháng đầu năm, hạn thực hiện EUDR đến gần kết hợp cùng tồn kho châu Âu ở mức thấp lịch sử, các quốc gia thuộc EU đã chạy đua nhập khẩu cà phê nhằm bảo đảm nguồn cung trước ngày 30/12. Áp lực gia tăng khi 2024 cũng là năm sản lượng cà-phê giảm tại nhiều quốc gia sản xuất hàng đầu do phải đối mặt với tình trạng hạn hán kéo dài. Cầu tăng lên trong khi cung giảm xuống, khiến thị trường rơi vào trạng thái mất cân bằng cung-cầu cục bộ. Hơn thế, cung-cầu thay đổi còn thúc đẩy tình trạng đầu cơ trên thị trường cà-phê phái sinh tăng mạnh, góp phần hỗ trợ giá liên tục phá đỉnh.

Tuy nhiên, bước ngoặt xuất hiện từ đầu tháng 10, Ủy ban châu Âu (EC) đã đề xuất hoãn thi hành EUDR thêm một năm và nhanh chóng nhận được đồng thuận từ Hội đồng EU (EUCO). Lúc này, giá cà-phê nhanh chóng phản ứng khi giới đầu cơ không đặt cược vào việc giá sẽ tăng tiếp. Theo ghi nhận từ MXV, giá cà-phê Robusta trên Sở Giao dịch Liên lục địa châu Âu (ICE-EU) đã giảm 10% chỉ trong hai phiên giao dịch khi có thông tin về đề xuất của EC. Đồng thời giá đã hình thành đà giảm trong suốt tháng 10 và đánh mất vùng đỉnh lịch sử.

Tuy nhiên, việc hoãn thời gian thi hành đã nhanh chóng vấp phải sự phản đối từ các tổ chức môi trường. Kết quả cuối cùng về lộ trình EUDR sẽ được EP sẽ bỏ phiếu vào ngày 13-14/11. Trong thời gian này, thị trường đang dồn sự chú ý vào kết quả sau cuộc họp của EP.

Nhận định về ảnh hưởng của EUDR lên thị trường cà-phê, ông Nguyễn Ngọc Quỳnh, Phó Tổng giám đốc MXV cho rằng, EU là bạn hàng lớn nhất không chỉ của Việt Nam mà còn nhiều quốc gia cung cấp khác trên thế giới. Do đó, bất kỳ chính sách lớn nào đối với các mặt hàng nhập khẩu sẽ tác động ngay tới diễn biến giá. Tuy nhiên, ông Quỳnh nhận định thêm rằng, giá cà-phê biến động mạnh trong thời gian qua cũng còn xuất phát từ sự thay đổi tâm lý giới đầu cơ trên thị trường ở thời điểm trước khi EP thông qua EUDR. Tuy nhiên, quyết định chính thức về EUDR vẫn sẽ ảnh hưởng mạnh lên diễn biến giá cà-phê sau đó.

Giá cà-phê biến động theo các kịch bản EUDR

Chỉ còn gần một tuần nữa, EP sẽ có quyết định chính thức về thời điểm thực thi EUDR. Lúc này, thị trường đang chia thành hai luồng quan điểm. Một bên cho rằng, EU nên tiếp tục thực thi EUDR theo lộ trình ban đầu để bảo đảm cam kết về biến đổi khí hậu (IPCC). Bên còn lại cho rằng, EU nên hoãn thời gian thực hiện quy định chống phá rừng theo đề xuất của EC. Theo MXV, sẽ có hai kịch bản về giá xảy ra sau khi EP chốt được thời điểm EUDR thi hành.

Kịch bản thứ nhất, EU quyết định giữ nguyên lộ trình thực hiện EUDR, bắt đầu từ ngày 30/12/2024. Quyết định này sẽ nhận được sự ủng hộ từ các tổ chức bảo vệ môi trường nhưng là rào cản lớn đối với dòng chảy cà-phê hiện tại. Các quốc gia sản xuất cà-phê trên thế giới chưa thể đáp ứng hoàn toàn yêu cầu của EUDR trong khi các nước nhập khẩu phải chạy đua tìm nguồn hàng để bảo đảm bài toán tiêu thụ. Như vậy, thị trường sẽ xuất hiện hai phản ứng.

Trong ngắn hạn, các quốc gia nhập khẩu đẩy mạnh mua hàng trong những tháng còn lại của năm 2024, khiến cầu về cà-phê trên thị trường tăng vọt. Trong khi đó, nguồn cung trên thị trường khó có thể đáp ứng mức tăng nhu cầu đột xuất, đặc biệt khi Việt Nam mới bắt đầu hoạt động thu hoạch cà-phê vụ 2024-2025. Điều này gây tình trạng cung nhỏ hơn cầu, từ đó tạo thành hỗ trợ quan trọng đối với giá cà-phê trong hai tháng cuối năm. Về dài hạn, các quốc gia xuất khẩu không thể cung ứng cho bạn hàng lớn như EU sẽ phải đi tìm bạn hàng mới. Tương tự, các quốc gia nhập khẩu cũng phải tìm các nguồn hàng mới bảo đảm yêu cầu để phục vụ tiêu thụ. Như vậy, thị trường cần một khoảng thời gian để cung-cầu trở về trạng thái ổn định.

Kịch bản thứ hai, EU quyết định lùi thời gian thực hiện EUDR, khả năng cao là 12 tháng như đề xuất từ Ủy ban châu Âu (EC). Quyết định này sẽ nhận được sự đồng thuận từ các đơn vị nằm trong chuỗi cung ứng cà-phê thay vì các tổ chức môi trường. Với kịch bản này, các quốc gia sản xuất có thêm thời gian để đáp ứng đầy đủ quy chuẩn mới. Đồng thời, các nước nhập khẩu tại EU cũng không cần ồ ạt nhập trong cuối 2024. Cung-cầu cà-phê trên thị trường tạm thời ổn định, cùng với sự bổ sung nguồn cung từ cà-phê thu hoạch trong niên vụ 2024-2025 của Việt Nam, giá cà-phê thế giới khả năng cao chỉ neo dưới 4.700 USD/tấn. Tương tự, giá cà-phê nội địa cũng sẽ chỉ dao động trong khoảng 100.000-110.000 đồng/kg.

Nhận định về khả năng ra quyết định của EU, theo ông Quỳnh, các kịch bản đều có thể xảy ra nhưng EU sẽ nghiêng về khả năng gia hạn thời gian bắt đầu thực hiện quy định EUDR. Bởi dẫu sao khối này vẫn cần xem xét đến việc bảo đảm tình hình nguồn cung nội bộ. Đặc biệt trong bối cảnh thị trường đang thiên hướng thâm hụt nguồn cung. Hơn nữa, việc xanh hóa thị trường hay bảo đảm các vấn đề về môi trường bao gồm những lộ trình dài hạn, dù không thực hiện ngay nhưng vẫn là xu hướng tất yếu.

Ngay từ khi có thông báo vào năm 2023, các nhà sản xuất, doanh nghiệp và chính phủ Việt Nam đã chủ động và tích cực chuẩn bị cho việc đáp ứng quy chuẩn EUDR của châu Âu. Sự chủ động, thích ứng nhanh chóng này cần tiếp tục phát huy mạnh mẽ hơn trong thời gian tới, nhằm bảo đảm việc chuẩn hóa ở mức cao nhất theo các tiêu chuẩn mới và sẵn sàng đáp ứng theo bất cứ kịch bản nào.

Có thể bạn quan tâm

Ảnh minh họa.

Giá vàng ngày 14/3: Vàng miếng, vàng nhẫn tiếp đà "lao dốc", giảm thêm 2,2 triệu đồng/lượng

Giá vàng thế giới hôm nay, 14/3, tiếp tục giảm trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lo ngại lạm phát gia tăng, giao dịch ở mức 5.017,7 USD/ounce. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đồng loạt giảm theo giá thế giới, niêm yết lần lượt ở mức 182,6 triệu đồng/lượng và 182,3 triệu đồng/lượng.

Ảnh minh họa: FXEmpire

Sáng 13/3, giá bạc đảo chiều tăng nhẹ

Sáng 13/3, giá bạc thế giới đảo chiều tăng nhẹ lên mức giao dịch quanh ngưỡng 85,189 USD/ounce so mốc 84,45 USD/ounce ghi nhận vào phiên giao dịch sáng hôm trước. Diễn biến này đã kéo theo sự phục hồi của thị trường bạc trong nước. 

Ảnh minh họa: THÀNH ĐẠT

Xăng E5RON92 tiếp tục giảm hơn 400 đồng/lít

Sau khi giảm mạnh vào kỳ điều hành ngày hôm qua, hôm nay, 12/3, giá bán lẻ xăng RON92 và dầu mazut tiếp tục giảm. Trong khi đó, giá bán các mặt hàng xăng dầu còn lại đã quay đầu tăng. Giá bán mới được áp dụng từ 22 giờ ngày 12/3.

Đại diện Lãnh đạo OCB và Thuế Thành phố Hồ Chí Minh thực hiện ký kết tại buổi lễ.

OCB hỗ trợ hộ kinh doanh đáp ứng chính sách mới tại 29 cơ sở Thuế Thành phố Hồ Chí Minh

Ngày 12/3/2026, Thuế Thành phố Hồ Chí Minh và ngân hàng Phương Đông (OCB) đã ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác nhằm tạo ra những giải pháp hỗ trợ hộ kinh doanh một cách toàn diện, từ tư vấn tuân thủ quy định thuế mới tại 29 điểm cơ sở trực thuộc Thuế Thành phố Hồ Chí Minh đến các giải pháp thanh toán số hiệu quả.

Giới thiệu các chính sách thuế mới và hỗ trợ quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp, thu nhập cá nhân năm 2025

Giới thiệu các chính sách thuế mới và hỗ trợ quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp, thu nhập cá nhân năm 2025

Ngày 11/3, Chi cục Thuế doanh nghiệp lớn tổ chức Hội nghị “Giới thiệu các chính sách thuế mới và hỗ trợ quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp, thu nhập cá nhân năm 2025” với sự tham dự trực tiếp của đại diện 85 doanh nghiệp và trực tuyến của 634 đại diện các doanh nghiệp, tập đoàn trên cả nước.

Ảnh: THÀNH ĐẠT

Mỗi lít xăng RON95-III tăng hơn 2.000 đồng, dầu hỏa giảm hơn 2.700 đồng/lít

Bộ Công thương đã ban hành văn bản hỏa tốc số 1545/BCT-TTTN gửi các thương nhân đầu mối và phân phối xăng dầu về việc điều hành kinh doanh xăng dầu. Theo đó, ngoại trừ dầu hỏa giảm hơn 2.700 đồng/lít, giá bán lẻ các mặt hàng xăng dầu tiếp tục tăng. Áp dụng giá bán mới từ thời điểm 23 giờ 45 phút ngày 10/3. 

Thị trường năng lượng ‘bùng nổ’, MXV-Index vượt 2.800 điểm

Thị trường năng lượng ‘bùng nổ’, MXV-Index vượt 2.800 điểm

Giá dầu thô thế giới đang áp sát ngưỡng 100 USD/thùng khi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông tiếp tục leo thang. Làn sóng tăng của thị trường năng lượng nhanh chóng lan sang dầu cọ, khi mặt hàng nhiên liệu sinh học này vừa hưởng lợi từ nhu cầu thay thế dầu mỏ, vừa được hỗ trợ từ lo ngại thiếu hụt nguồn cung tại Malaysia.

Sàn giao dịch hàng hóa Việt Nam: Từng bước hình thành “trung tâm định giá” cho nông sản và nguyên liệu.

Sàn giao dịch hàng hóa Việt Nam: Từng bước hình thành “trung tâm định giá” cho nông sản và nguyên liệu

Tại Việt Nam, sau nhiều năm hình thành và từng bước hoàn thiện, thị trường giao dịch hàng hóa đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với kỳ vọng trở thành công cụ quan trọng giúp doanh nghiệp quản trị rủi ro, nâng cao giá trị xuất khẩu và kết nối sâu hơn với các trung tâm tài chính quốc tế.

(Ảnh: NGỌC BÍCH)

Giá vàng ngày 9/3: Vàng miếng, vàng nhẫn giảm liên tiếp, "bốc hơi" gần 2 triệu đồng sáng đầu tuần

Giá vàng thế giới hôm nay (9/3) giảm mạnh xuống giao dịch ở mức 5.086 USD/ounce trong bối cảnh đồng USD mạnh lên, giá dầu thô tăng vọt và thị trường chứng khoán toàn cầu “đỏ lửa” do ảnh hưởng bởi căng thẳng ở khu vực Trung Đông. Trong nước, giá vàng miếng, vàng nhẫn giảm theo giá thế giới bán ra ở mức 183,1 triệu đồng/lượng.

[Infographic] Biến động giá xăng dầu 6 năm qua

[Infographic] Biến động giá xăng dầu 6 năm qua

Giá xăng dầu trong nước 6 năm qua phản ánh mối liên hệ chặt chẽ giữa thị trường năng lượng trong nước với xu hướng của thị trường dầu mỏ toàn cầu. Diễn biến giá xăng dầu trong nước đầu tháng 3/2026 cho thấy thị trường đang trải qua một đợt biến động mạnh, tương tự giai đoạn nổ ra xung đột Nga-Ukraine vào tháng 2/2022.