“Cơn sốt” giá bạc đến từ nhiều lực đẩy
Thoát khỏi vùng giá 20-30 USD/ounce kéo dài nhiều năm, bạc đã bứt phá ngoạn mục trong năm 2025 với mức tăng tới 97%. Chỉ trong hai phiên 28/11 và 1/12, theo dữ liệu của Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), giá bạc lại cộng thêm 10%, lên mức đỉnh lịch sử 59,32 USD/ounce.
Tại thời điểm này, Bank of America dự báo bạc có thể vượt 65 USD/ounce vào năm 2026 - mức giá mà đầu năm nay, khi bạc mới dao động quanh 32 USD/ounce, gần như chẳng ai dám hình dung.
Câu chuyện giá bạc bắt đầu nóng lên khi Mỹ điều chỉnh chính sách thương mại. Việc Washington áp thuế lên thép, nhôm và đồng lập tức đặt ra câu hỏi “Bạc có phải là cái tên tiếp theo?”. Nỗi lo này khiến doanh nghiệp và nhà đầu tư tích trữ ồ ạt. Theo Trung tâm Thương mại quốc tế (ITC), Mỹ đã nhập khẩu tới 5.100 tấn bạc chưa gia công trong 8 tháng đầu năm, tăng 73% so cùng kỳ - một con số đủ lớn để thấy đây không phải biến động ngẫu nhiên.
Dòng bạc chảy mạnh vào Mỹ kéo theo hệ quả trực tiếp tại London - Trung tâm giao dịch bạc lớn nhất thế giới. Tồn kho liên tục nằm ở mức thấp kỷ lục, dưới 800 triệu ounce suốt 9 tháng. Giá London nhiều lúc cao hơn New York, kích thích giới thương nhân chuyển hàng về London để ăn chênh lệch, vô tình làm thị trường thêm thiếu cung và đẩy giá vượt mốc 53 USD/ounce ngay từ tháng 10.
Căng thẳng chính sách tiếp tục khi Mỹ đưa bạc vào danh mục khoáng sản trọng yếu. Chỉ một thay đổi trong phân loại đã khiến thị trường đánh giá nguy cơ kiểm soát thương mại, thậm chí thuế, đã tiến thêm một bước. Giá bạc bật tăng hơn 5% trong phiên công bố, kéo theo một làn sóng vốn tài chính mạnh nhất kể từ 2020.
Theo Silver Institute, lượng bạc do các quỹ nắm giữ tăng 18% trong năm nay, tương đương 187 triệu ounce. Riêng iShares Silver Trust nâng lượng nắm giữ lên 15.800 tấn - mức cao nhất kể từ 2022. Khi vốn tài chính chồng lên tình trạng khan hiếm vật chất, thị trường bước vào trạng thái nhạy cảm, nơi mỗi nhịp tăng lại củng cố kỳ vọng tăng tiếp theo.
Tại châu Á, Trung Quốc bất ngờ đẩy mạnh xuất khẩu bạc, với riêng tháng 10 đạt 652,8 tấn - mức kỷ lục, kéo tồn kho SHFE xuống mức thấp nhất gần một thập kỷ. Điều này chứng tỏ thiếu cung không chỉ là câu chuyện của Mỹ hay London, mà đã trở thành hiện tượng mang tính hệ thống. Tại Việt Nam, lượng nhập khẩu giảm khiến nhiều cửa hàng hạn chế mua vào hoặc yêu cầu đặt cọc, phản ánh tác động lan tỏa ngay đến thị trường nội địa.
Những phân tích này cho thấy giá bạc không tăng nhờ một cú hích đơn lẻ, mà vì nhiều lực đẩy đồng thời - từ chính sách, thương mại, dòng vốn đến thiếu hụt vật chất. Chính sự cộng hưởng này đã đưa bạc vào chu kỳ tăng giá mạnh, khi mọi vùng kháng cự bị phá vỡ trong thời gian ngắn.
Thị trường đang “khát” bạc là câu chuyện dài hạn
Theo ông Dương Đức Quang - Phó Tổng Giám đốc MXV, điều đáng lo ngại nhất hiện nay không chỉ là tốc độ tăng giá chóng mặt của bạc, mà còn là nguyên nhân sâu xa của đà tăng chưa được giải quyết. Số liệu mới nhất từ Viện Bạc cho thấy năm 2025 là năm thứ năm liên tiếp thị trường bị thâm hụt, với mức 3.659 tấn. Tình trạng này không còn là hiện tượng tạm thời, mà đã trở thành vấn đề cốt lõi, khiến nguồn cung toàn cầu bị siết chặt. Khi nhu cầu công nghiệp tăng, các nhà đầu tư đua tích trữ và dòng vốn tài chính dồn vào, lượng bạc vật chất trên thị trường càng trở nên hạn chế, mở ra dư địa để giá tiếp tục lên cao.
Các số liệu từ LSEG cho thấy tồn kho bạc tại hệ thống kho COMEX tăng gần 50% so với cùng kỳ, đạt 14.200 tấn cuối tháng 11. Mức tăng này gần tương đương lượng bạc Mỹ nhập khẩu trong 8 tháng đầu năm, cho thấy Mỹ có thể đang “hút” một lượng lớn bạc từ thị trường quốc tế và chuyển thẳng vào kho lưu ký như chiến lược phòng vệ trước chính sách thương mại cứng rắn. Tuy nhiên, ngay cả mức tồn kho này cũng chỉ tương đương nhu cầu một năm của Mỹ. Nếu Washington mở rộng kiểm soát thương mại, tình trạng thiếu cung có thể kéo dài nhiều năm, gây sức ép tăng giá mang tính chu kỳ.
Về nhu cầu, các ngành công nghiệp như xe điện, pin mặt trời, thiết bị bán dẫn đều tiêu thụ lượng bạc lớn. Mỹ hiện phải nhập khoảng 65% nhu cầu nội địa, tương đương 4.200 tấn mỗi năm. Khả năng giảm cầu gần như không xảy ra, bất chấp biến động vĩ mô hay chính sách tiền tệ.
Trong khi đó, thị trường châu Á, đặc biệt là Trung Quốc, ghi nhận dấu hiệu thiếu hụt rõ rệt. Tồn kho SHFE xuống mức thấp nhất gần một thập kỷ, phản ánh căng thẳng cung-cầu vật chất thực, không chỉ là phản ứng của dòng vốn đầu cơ hay ETF. Khi thiếu hụt ở cả hai đầu thị trường - Mỹ gom hàng, Trung Quốc giảm tồn kho thì thị trường bạc gần như mất thăng bằng vì nguồn cung vật chất không theo kịp nhu cầu.
Tâm lý FOMO lan rộng không chỉ trong giới đầu cơ mà còn tác động lên nhà sản xuất công nghiệp, buộc họ đặt mua sớm, ký hợp đồng dài hạn hoặc tăng dự trữ. Thêm vào đó, khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) được dự báo sẽ hạ lãi suất năm 2026, chi phí giữ bạc giảm, càng khiến thị trường thêm “nóng”.
Có thể nói rằng, đà tăng của bạc hiện nay phản ánh sự kết hợp của khan hiếm vật chất, chính sách thương mại, dòng vốn tài chính và nhu cầu công nghiệp bền vững. Tồn kho thấp tại Thượng Hải và hoạt động tích trữ tại Mỹ tiếp tục siết nguồn cung, trong khi tâm lý FOMO có thể thúc đẩy giá thêm một nhịp. Khả năng giá hạ nhiệt nhanh là thấp và thị trường có thể sẽ tiếp tục ghi nhận các mức đỉnh mới trong thời gian tới.
