Diện tích được cấp sổ tăng hay giảm?
Theo phản ánh của ông Phạm Ngọc Xuân (phường Nam Sơn, quận Kiến An, TP Hải Phòng), ngày 2/11/1999, UBND thành phố ban hành Quyết định số 1930/QĐ-UB (gọi tắt là Quyết định 1930) về việc giao đất cho nhân dân làm nhà ở tại khu Đầm Triều, phường Quán Trữ, quận Kiến An, kèm danh sách các hộ được giao đất làm nhà ở (đợt 1). Bà Trần Thị Cậy (vợ ông Xuân) được giao thửa đất thuộc lô số 50, diện tích 67,5 m².
Ngày 6/3/2003, UBND quận Kiến An cấp GCNQSDĐ, hay còn gọi là “sổ đỏ” số V636242 cho hộ bà Trần Thị Cậy, số vào sổ: 00069QSDĐ/Q1-QT, diện tích 99,96 m². Theo ông Xuân, sở dĩ diện tích được cấp sổ của gia đình ông tăng thêm 32,46 m² so diện tích đất được giao là do thành phố đã điều chỉnh trích lục mặt bằng lô đất theo bản đồ địa chính, để phù hợp thiết kế đường giao thông. Trong 80 hộ được giao đất, ngoài hộ ông Xuân, còn nhiều hộ khác cũng được điều chỉnh diện tích. Sau khi được giao đất và cấp “sổ đỏ”, vợ chồng ông đã thực hiện đủ nghĩa vụ tài chính với Nhà nước.
Ngày 10/5/2007, UBND quận Kiến An ban hành Quyết định số 372/QĐ-UBND về việc thu hồi GCNQSDĐ đối với bà Trần Thị Cậy, vì “hồ sơ cấp GCNQSDĐ không đầy đủ thủ tục theo quy định: Phiếu thu tiền sử dụng đất do UBND phường Quán Trữ cấp là bản photo bị tẩy xóa, sửa chữa”; đồng thời do hộ ông Xuân xảy ra tranh chấp lô đất với một cá nhân khác.
Ngày 5/8/2022, TAND quận Kiến An ban hành “Quyết định công nhận kết quả hòa giải thành”, theo đó yêu cầu cá nhân tranh chấp trả lại bản chính phiếu thu ngân sách xã đối với lô số 50 “để bà Trần Thị Cậy hoàn tất thủ tục xin cấp (cấp trở lại) GCNQSDĐ theo quy định của pháp luật”.
Từ đó đến nay, vợ chồng ông Xuân, bà Cậy nhiều lần làm thủ tục xin “cấp trở lại” GCNQSDĐ cho lô đất 99,96 m² tại khu Đầm Triều. Tuy nhiên các cơ quan chức năng cho rằng, căn cứ theo Quyết định 1930, diện tích đủ điều kiện được cấp GCNQSDĐ chỉ là 67,5 m², phần còn lại không đủ cơ sở cấp sổ, do không rà soát thấy văn bản nào về việc điều chỉnh Quyết định 1930. Vướng mắc này dẫn đến việc ông Xuân gửi đơn thư kéo dài lên các cấp có thẩm quyền từ phường, quận đến thành phố.
Ông Xuân dẫn ra các văn bản của UBND phường Quán Trữ, chẳng hạn văn bản “xác nhận về nguồn gốc, diễn biến quá trình quản lý và sử dụng đất đối với thửa đất lô số 50” ban hành cuối tháng 11/2022, trong đó nêu rõ: “Ngày 20/12/2002, UBND phường Quán Trữ cấp trích lục mặt bằng lô đất theo bản đồ địa chính (trích đo - đã chỉnh lý), tỷ lệ 1/500 giao cho bà Trần Thị Cậy, lô số 50, diện tích 99,96 m²”.
Trong bản xác nhận hoàn thành nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước để đề nghị cấp GCNQSDĐ, UBND phường Quán Trữ xác nhận gia đình bà Trần Thị Cậy được UBND thành phố giao đất theo Quyết định 1930/QĐ-UB ngày 2/11/1999 tại khu vực Đầm Triều, vị trí lô đất số 50, diện tích 99,96 m².
Hay trong văn bản ngày 4/10/2023 gửi chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai quận Kiến An, UBND phường Quán Trữ tiếp tục xác nhận “Diện tích sử dụng hiện trạng (theo đo vẽ mới) của bà Trần Thị Cậy và chồng là ông Phạm Ngọc Xuân là 99,96 m² thuộc thửa đất lô số 50, tờ bản đồ số 23(306591-9-b)”.
Bất cập từ công tác quản lý, lưu trữ hồ sơ
Ông Bùi Đức Cường, Trưởng phòng Tài nguyên và Môi trường (TN&MT) quận Kiến An cho biết, trong sự việc của gia đình ông Xuân - bà Cậy, các cơ quan chuyên môn “gặp nhiều lúng túng”, ban hành nhiều văn bản trả lời chưa chính xác “dẫn đến người dân hiểu lầm”. Với trường hợp GCNQSDĐ đã bị thu hồi của hộ ông Xuân, quy trình đúng hiện tại phải là đề nghị cấp mới chứ không phải “cấp trở lại”.
Theo ông Cường, mấu chốt vấn đề là việc hộ ông Xuân khẳng định có việc UBND thành phố Hải Phòng điều chỉnh Quyết định 1930. Tuy nhiên, các cơ quan quản lý như phường Quán Trữ, Phòng TN&MT quận Kiến An hay Văn phòng đăng ký đất đai thuộc Sở TN&MT đều không rà soát thấy văn bản nào về việc này.
Liên quan sự việc lô đất của hộ ông Xuân, bà Cậy, nhiều cơ quan liên quan đã vào cuộc, nhưng đến nay vẫn chưa có hướng xử lý dứt điểm, do khi được yêu cầu rà soát, cả phường và quận đều không còn hồ lưu về việc giao cấp đất cho bà Cậy.
Ngày 6/3/2024, UBND quận Kiến An có văn bản gửi Chi cục văn thư lưu trữ TP Hải Phòng về việc xin sao lưu hồ sơ giao đất do “qua kiểm tra hồ sơ giao đất cho nhân dân làm nhà ở tại khu vực Đầm Triều thuộc phường Quán Trữ, quận Kiến An giai đoạn từ năm 1994-2000 không được lưu trữ”. Chi cục văn thư lưu trữ đã kiểm tra, sao lưu, cung cấp cho UBND quận Quyết định 1930; bản đồ địa chính (trích đo) tỷ lệ 1/500 và sơ đồ vị trí khu Đầm Triều do Viện quy hoạch thành phố đo vẽ tháng 4/1998. Ngoài các tài liệu trên, chi cục không sao lưu cung cấp tài liệu nào khác.
Trong văn bản gửi UBND và Thanh tra TP Hải Phòng vào tháng 4/2024, UBND quận Kiến An báo cáo việc đã yêu cầu bà Trần Thị Cậy và ông Phạm Ngọc Xuân “liên hệ UBND phường Quán Trữ và các phòng, ban chuyên môn thuộc quận để được hướng dẫn cung cấp các giấy tờ liên quan”. Trước đó, tháng 6/2023, Văn phòng đăng ký đất đai thành phố, chi nhánh quận Kiến An cũng gửi văn bản cho ông Xuân, bà Cậy, với nội dung: “Đối với diện tích tăng 32,46 m² ngoài quyết định nêu trên (Quyết định 1930), đề nghị công dân bổ sung căn cứ pháp lý theo quy định”. Điều này khiến gia đình ông Xuân rất bức xúc, khi cho rằng người dân không thể có quyền hạn, nghĩa vụ lưu trữ, rà soát, hoàn thiện hồ sơ để cơ quan chức năng giải quyết thủ tục cho… chính mình.
Còn theo ông Bùi Đức Cường, Trưởng phòng TN&MT quận Kiến An, mọi căn cứ để cấp “sổ đỏ” cho hộ ông Xuân hiện tại chỉ có Quyết định 1930, trong đó diện tích đủ điều kiện được cấp sổ là 67,5 m². Quận không thể cấp sổ với diện tích 99,96 m² như yêu cầu của công dân, bởi “như thế là làm trái quy định”.
