Nhận lời mời của Toàn quyền Australia Sam Mostyn, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Tô Lâm cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam thăm cấp Nhà nước tới Australia.

Chuyến thăm cấp Nhà nước đến Australia của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mang ý nghĩa lịch sử đặc biệt quan trọng khi đây là lần đầu tiên một Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam thăm Australia trên cương vị này. Chuyến thăm không chỉ là dấu mốc mở ra giai đoạn phát triển mới của quan hệ song phương, mà còn gửi đi thông điệp mạnh mẽ về quyết tâm của lãnh đạo hai nước trong việc thúc đẩy quan hệ Việt Nam-Australia phát triển ngày càng hiệu quả, trên cơ sở tin cậy, tôn trọng lẫn nhau và cùng có lợi.

Quan hệ hợp tác giữa các địa phương hai nước đang phát triển tốt đẹp. Đến nay đã có 15 cặp địa phương kết nghĩa. Tại Thành phố Hồ Chí Minh, đã có Văn phòng đại diện Thương mại và Đầu tư của 4 bang: Queensland, New South Wales, Victoria và Tây Australia.

Australia coi Đông Nam Á là ưu tiên trong triển khai chính sách khu vực, trong đó Việt Nam được coi là đối tác quan trọng hàng đầu. Australia có quan điểm tích cực, ủng hộ vai trò trung tâm của ASEAN cũng như lập trường của ASEAN trong các vấn đề khu vực, bao gồm Biển Đông. Australia thường xuyên ủng hộ Việt Nam tại các diễn đàn khu vực và quốc tế.

Tin cậy chính trị tiếp tục được củng cố thông qua các chuyến thăm, tiếp xúc cấp cao, các cơ chế đối thoại và sự phối hợp chặt chẽ tại các diễn đàn khu vực, quốc tế. Hai bên tích cực triển khai các định hướng lớn trong Tuyên bố chung về nâng cấp quan hệ và thực hiện kế hoạch hành động giai đoạn 2024-2027. Đến nay, khoảng 96% các dòng hành động đã hoàn thành hoặc được triển khai đúng tiến độ, cho thấy quyết tâm chính trị cao và sự phối hợp hiệu quả giữa các bộ, ngành, địa phương hai nước.    

Triển vọng hợp tác rộng mở

Sau khi nâng cấp quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện, quan hệ Việt Nam-Australia phát triển rất mạnh mẽ. Trong cuộc điện đàm với Thủ tướng Australia Anthony Albanese vào ngày 24/4 vừa qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đánh giá, Australia luôn là người bạn tin cậy, là Đối tác chiến lược toàn diện giàu tiềm năng và có vị thế, vai trò ngày càng tăng ở khu vực, cùng chia sẻ với Việt Nam nhiều lợi ích chiến lược cũng như các điểm tương đồng về phát triển bao trùm, chuyển đổi xanh, kinh tế số và tự chủ chiến lược.

Hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư tiếp tục là một trụ cột quan trọng của quan hệ song phương. Australia hiện là một trong những đối tác kinh tế hàng đầu của Việt Nam, trong khi Việt Nam ngày càng khẳng định vị thế là đối tác thương mại năng động của Australia tại Đông Nam Á. Kim ngạch thương mại song phương năm 2025 đạt 14 tỷ USD. Hiện Australia là đối tác thương mại lớn thứ 7 của Việt Nam và Việt Nam là đối tác lớn thứ 10 của Australia. Tính đến ngày 31/5/2026, các nhà đầu tư Australia có 734 dự án còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký đạt hơn 1,9 tỷ USD, đứng thứ 22 trong số các quốc gia và vùng lãnh thổ có đầu tư tại Việt Nam.

Australia là một trong những đối tác song phương cung cấp ODA không hoàn lại lớn nhất cho Việt Nam. Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao, Australia đã hỗ trợ Việt Nam tổng cộng hơn 3 tỷ AUD. Australia cũng dành những sự hỗ trợ quý giá góp phần giúp Việt Nam vượt qua khó khăn sau bão Yagi (2024), Bualoi và Matmo (2025).

Hai bên hợp tác tốt trong lĩnh vực an ninh, quốc phòng thông qua trao đổi đoàn, ký thỏa thuận hợp tác, hợp tác phòng chống tội phạm, quản lý xuất nhập cảnh, chống di cư bất hợp pháp, trao đổi thông tin, kinh nghiệm, đào tạo tiếng Anh... Hai bên đã thiết lập quan hệ Đối tác Gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc. Không quân Hoàng gia Australia đã 7 lần hỗ trợ vận chuyển bệnh viện dã chiến của Việt Nam tới Phái bộ gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc tại Nam Sudan. Tàu hải quân Australia nhiều lần thăm Việt Nam. Australia là nước duy nhất đặt đại diện thường trực tại Trung tâm phòng chống tội phạm xuyên quốc gia tại Thành phố Hồ Chí Minh, qua đó hai bên thường xuyên trao đổi thông tin tình báo, hợp tác chống khủng bố, buôn người, tội phạm ma túy...

Giáo dục và phát triển nguồn nhân lực vẫn là trụ cột của hợp tác song phương, góp phần đào tạo thế hệ trẻ có kỹ năng và năng lực lãnh đạo để thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội và đổi mới sáng tạo của Việt Nam. Các trường đại học và viện nghiên cứu của Australia đang tăng cường hợp tác với các đối tác Việt Nam nhằm đẩy nhanh trao đổi tri thức và nâng cao năng lực khoa học-công nghệ. Năm 2026, với gần 25.000 sinh viên, Việt Nam xếp thứ 4 trong nhóm 5 nước có số lượng sinh viên theo học nhiều nhất tại Australia. Hiện có hơn 400 chương trình liên kết giữa các cơ sở đào tạo hai nước tại Việt Nam, trong đó có hơn 40 chương trình đại học.

Hợp tác khoa học, công nghệ nổi bật với nhiều liên kết giữa các trường Đại học/Viện của nhau. Hai nước triển khai giai đoạn 2 Chương trình Aus4Innovation và Bản ghi nhớ về đổi mới sáng tạo, với nhiều nội dung hợp tác thiết thực trong nông nghiệp, y tế, an ninh sinh học và môi trường.

Số lượng khách du lịch Australia đến Việt Nam tăng đều qua các năm với gần 550.000 lượt năm 2025 (tăng 12% so với năm 2024), đưa Australia vào nhóm 10 thị trường nguồn lớn nhất của Việt Nam. Số khách du lịch Việt Nam đến Australia vẫn tăng đều đặn qua các năm, đạt 200.000 năm 2025, lần đầu tiên vào nhóm 10 thị trường khách quốc tế hàng đầu của Australia. Hiện nay, số lượng chuyến bay giữa hai nước đạt 56 chuyến khứ hồi/tuần.

Chương trình lao động kỳ nghỉ cho phép 1.500 công dân Việt Nam/năm sang Australia du lịch kết hợp làm việc. Hai nước đã ký Bản ghi nhớ về hỗ trợ công dân Việt Nam tham gia Chương trình lao động nông nghiệp ở Australia (3/2022).

Cộng đồng người Việt tại Australia có khoảng 375.000 người, đứng thứ 5 trong số các cộng đồng sắc tộc gốc nước ngoài tại Australia. Người Việt có mặt ở hầu hết các bang song tập trung chủ yếu tại các bang Queensland, New South Wales, Nam Australia, Victoria…

Trao đổi với TTXVN, Giáo sư Carl Thayer, chuyên gia nghiên cứu về Việt Nam và khu vực Đông Nam Á tại Đại học New South Wales khẳng định, chuyến thăm Australia lần này có ý nghĩa đặc biệt bởi đây là chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Australia trên cương vị người đứng đầu Đảng và Nhà nước Việt Nam. Chuyến thăm diễn ra trong giai đoạn hai nước đang triển khai mạnh mẽ khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện, đồng thời hiện thực hóa cam kết duy trì các cuộc gặp thường niên giữa lãnh đạo cấp cao hai nước. Điều này thể hiện quyết tâm của Việt Nam và Australia trong việc duy trì động lực phát triển quan hệ ở cấp độ cao nhất.

Trên cơ sở dự kiến chương trình làm việc và các văn kiện có thể được ký kết trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Australia của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Đại sứ Việt Nam tại Australia Phạm Hùng Tâm cho rằng có một số lĩnh vực hợp tác có tiềm năng tạo đột phá trong thời gian tới. Trước hết là khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và kinh tế số, những động lực tăng trưởng mới của quan hệ song phương. Lĩnh vực thứ hai là hợp tác xây dựng các chuỗi cung ứng bền vững và nâng cao sức chống chịu của hai nền kinh tế. Bên cạnh đó, chuyến thăm sẽ tạo thêm xung lực cho các lĩnh vực hợp tác truyền thống như thương mại, đầu tư, giáo dục-đào tạo và y tế…

Đại sứ Phạm Hùng Tâm bày tỏ tin tưởng, chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Australia sẽ tạo dấu mốc quan trọng, góp phần nâng tầm tin cậy chính trị và làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Australia. Chuyến thăm sẽ tạo động lực để hai nước triển khai hiệu quả các định hướng hợp tác chiến lược, chuyển hóa cam kết chính trị thành những chương trình cụ thể, lâu dài và thực chất, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân và cộng đồng doanh nghiệp hai nước.