DÒNG VỐN CHẤT LƯỢNG ĐƯỢC ĐẶT LÊN HÀNG ĐẦU
Không chỉ tiếp tục là địa phương dẫn đầu cả nước về thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài, Thành phố Hồ Chí Minh còn ghi nhận sự chuyển biến đáng chú ý về chất lượng dòng vốn. Thay vì chạy theo quy mô đăng ký hay số lượng dự án như trước, Thành phố đang ưu tiên lựa chọn những nhà đầu tư có năng lực công nghệ, quản trị hiện đại và cam kết phát triển lâu dài.
Theo Sở Tài chính Thành phố Hồ Chí Minh, trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng vốn FDI thu hút được đạt hơn 6,8 tỷ USD, tăng 214,15% so với cùng kỳ năm 2025 và hoàn thành 61,8% kế hoạch cả năm. Kết quả này đến từ ba hình thức gồm cấp mới, điều chỉnh tăng vốn và góp vốn, mua cổ phần.
Trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục đối mặt nhiều biến động, dòng vốn đầu tư quốc tế có xu hướng dịch chuyển thận trọng hơn, kết quả trên không chỉ phản ánh sức hút của Thành phố Hồ Chí Minh mà còn cho thấy niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp quốc tế đối với môi trường đầu tư của Việt Nam.
Đi sâu vào cơ cấu dòng vốn có thể thấy xu hướng đầu tư đang thay đổi rõ rệt. Nguồn vốn điều chỉnh tăng thêm đạt 3,19 tỷ USD từ 99 lượt dự án, chiếm tỷ trọng lớn nhất. Đây là tín hiệu cho thấy nhiều doanh nghiệp nước ngoài sau thời gian hoạt động đã quyết định mở rộng quy mô, thay vì chỉ đầu tư thăm dò thị trường.
Hoạt động góp vốn, mua cổ phần cũng diễn ra sôi động với 2,52 tỷ USD thông qua 861 giao dịch, phản ánh thị trường mua bán, sáp nhập doanh nghiệp vẫn duy trì sức hấp dẫn. Trong khi đó, vốn cấp mới đạt 1,12 tỷ USD với 888 dự án, tập trung nhiều hơn vào các lĩnh vực công nghệ cao, trung tâm dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và thương mại số, thay cho các ngành sử dụng nhiều lao động như trước.
Thành phố Hồ Chí Minh hướng tới thu hút các dự án FDI có giá trị gia tăng cao, gắn với chuyển giao công nghệ và đào tạo nhân lực.
Thành phố Hồ Chí Minh hướng tới thu hút các dự án FDI có giá trị gia tăng cao, gắn với chuyển giao công nghệ và đào tạo nhân lực.
Sự thay đổi này phản ánh một xu hướng đáng chú ý. Thành phố Hồ Chí Minh không còn đặt trọng tâm vào việc gia tăng số lượng dự án, mà hướng đến lựa chọn những dự án có khả năng tạo giá trị gia tăng cao, đóng góp vào quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.
Thành phố Hồ Chí Minh, nơi thu hút nhiều dự án FDI có hàm lượng công nghệ cao.
Thành phố Hồ Chí Minh, nơi thu hút nhiều dự án FDI có hàm lượng công nghệ cao.
Tốc độ tăng trưởng này là kết quả từ quá trình kiên trì thực hiện cải cách thủ tục hành chính, tập trung tháo gỡ các nút thắt về hạ tầng giao thông kết nối vùng (như dự án Vành đai 3, Vành đai 4, cao tốc Biên Hòa-Vũng Tàu) và việc chủ động xây dựng danh mục 250 dự án kêu gọi đầu tư giai đoạn 2026-2030 tập trung vào các ngành kinh tế mũi nhọn.
XU HƯỚNG FDI THẾ HỆ MỚI VÀ CÔNG NGHỆ CHIẾN LƯỢC
Hoạt động sản xuất công nghệ cao tại Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh, nơi thu hút nhiều dự án FDI có hàm lượng công nghệ cao.
Hoạt động sản xuất công nghệ cao tại Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh, nơi thu hút nhiều dự án FDI có hàm lượng công nghệ cao.
Hai thập niên trước, quyết định đầu tư của Intel vào Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh được xem là dấu mốc đưa Việt Nam tham gia chuỗi sản xuất bán dẫn toàn cầu. Từ dự án có vốn đăng ký ban đầu khoảng 1 tỷ USD, đến nay tổng vốn đầu tư đã tăng lên hơn 4,1 tỷ USD, đồng thời góp phần hình thành hệ sinh thái công nghệ cao đầu tiên của cả nước.
Sau nhiều năm thu hút đầu tư theo hướng mở rộng quy mô, Thành phố Hồ Chí Minh đang bước vào một giai đoạn mới, khi các dự án FDI không chỉ mang theo nguồn vốn mà còn mang theo công nghệ, tri thức và mô hình phát triển mới.
Điểm khác biệt dễ nhận thấy là tiêu chí lựa chọn địa điểm đầu tư của các tập đoàn quốc tế đã thay đổi đáng kể. Nếu trước đây, lợi thế cạnh tranh chủ yếu nằm ở chi phí lao động và quỹ đất, thì nay các doanh nghiệp quan tâm nhiều hơn đến hạ tầng số, nguồn năng lượng xanh, chất lượng nguồn nhân lực và khả năng tham gia hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
Intel không chỉ là nhà sản xuất vi xử lý hàng đầu thế giới mà còn là một trong những nhà đầu tư công nghệ nước ngoài lớn nhất tại Việt Nam.
Intel không chỉ là nhà sản xuất vi xử lý hàng đầu thế giới mà còn là một trong những nhà đầu tư công nghệ nước ngoài lớn nhất tại Việt Nam.
Mercedes-Benz nỗ lực để trở thành một doanh nghiệp FDI mẫu mực.
Mercedes-Benz nỗ lực để trở thành một doanh nghiệp FDI mẫu mực.
Thực tế những tháng đầu năm 2026 cho thấy xu hướng này ngày càng rõ nét. Hàng loạt dự án quy mô lớn được triển khai không còn tập trung vào lĩnh vực sản xuất truyền thống mà hướng đến trung tâm dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây và hạ tầng số.
2026
Có thể thấy, dòng vốn FDI đang mở rộng sang nhiều lĩnh vực có giá trị gia tăng cao, từ bán dẫn, trí tuệ nhân tạo đến dữ liệu lớn và logistics hiện đại. Đây cũng là những ngành được kỳ vọng tạo sức lan tỏa mạnh mẽ đối với nền kinh tế trong nhiều năm tới.
Sự liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước được kỳ vọng tạo sức lan tỏa công nghệ và nâng cao năng lực tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.
Sự liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước được kỳ vọng tạo sức lan tỏa công nghệ và nâng cao năng lực tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.
Sự chuyển dịch này cũng kéo theo thay đổi trong cách lựa chọn nhà đầu tư. Thay vì ưu tiên lấp đầy quỹ đất công nghiệp, Thành phố Hồ Chí Minh bắt đầu áp dụng những tiêu chí định lượng cụ thể nhằm bảo đảm hiệu quả sử dụng đất và chất lượng dự án.
Theo Ban Quản lý Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh, các dự án trung tâm dữ liệu phải đạt suất đầu tư tối thiểu trên 100 triệu USD/ha; lĩnh vực nghiên cứu và phát triển đạt khoảng 11,5 triệu USD/ha; còn sản xuất công nghệ cao đạt khoảng 20,4 triệu USD/ha. Cùng với đó, nhà đầu tư phải cam kết chuyển giao công nghệ, đầu tư cho nghiên cứu phát triển và đào tạo nguồn nhân lực.
Việc thiết lập các tiêu chí cụ thể cho thấy mục tiêu của Thành phố Hồ Chí Minh không còn dừng ở việc thu hút thêm dự án FDI. Điều Thành phố hướng tới là hình thành một hệ sinh thái công nghệ có khả năng lan tỏa sang khu vực doanh nghiệp trong nước, tạo ra giá trị gia tăng lớn hơn cho nền kinh tế.
Đây cũng là bước chuyển quan trọng trong chiến lược phát triển của Thành phố Hồ Chí Minh. Từ vị thế là điểm đến của dòng vốn đầu tư quốc tế, Thành phố đang từng bước hướng tới vai trò trung tâm đổi mới sáng tạo, nơi công nghệ, dữ liệu và nguồn nhân lực chất lượng cao trở thành nền tảng cho tăng trưởng trong giai đoạn mới.
NÂNG CAO NỘI LỰC, TỐI ƯU NGUỒN VỐN NƯỚC NGOÀI
Thu hút được dòng vốn lớn mới chỉ là bước khởi đầu. Điều quan trọng hơn là làm thế nào để nguồn vốn ấy tạo ra năng lực sản xuất mới, thúc đẩy đổi mới công nghệ và hình thành các doanh nghiệp Việt Nam đủ sức tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu. Đây cũng là bài toán Thành phố Hồ Chí Minh đang phải giải khi bước vào giai đoạn cạnh tranh bằng chất lượng thay vì số lượng dự án.
Các doanh nghiệp FDI đẩy mạnh đầu tư, mở rộng hoạt động sản xuất tại Việt Nam.
Các doanh nghiệp FDI đẩy mạnh đầu tư, mở rộng hoạt động sản xuất tại Việt Nam.
Nhiều chuyên gia cho rằng, khu vực FDI nhiều năm qua đã đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế, xuất khẩu và tạo việc làm. Tuy nhiên, mức độ lan tỏa sang khu vực doanh nghiệp trong nước vẫn chưa tương xứng với quy mô dòng vốn.
Theo các chuyên gia, trong nhiều năm, FDI chủ yếu được nhìn nhận như nguồn lực bổ sung cho tăng trưởng, trong khi việc xây dựng năng lực nội sinh của doanh nghiệp Việt Nam chưa được quan tâm đúng mức. Không ít doanh nghiệp FDI vẫn hình thành chuỗi cung ứng tương đối khép kín, khiến doanh nghiệp trong nước gặp khó khăn khi tham gia vào mạng lưới sản xuất toàn cầu.
Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài góp phần tăng cường năng lực sản xuất và kết nối chuỗi cung ứng tại Việt Nam.
Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài góp phần tăng cường năng lực sản xuất và kết nối chuỗi cung ứng tại Việt Nam.
Sự hạn chế này xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Chính sách ưu đãi trước đây chủ yếu tập trung thu hút các tập đoàn lớn, nhưng chưa có những ràng buộc đủ mạnh về chuyển giao công nghệ, phát triển nhà cung ứng trong nước hay nâng cao tỷ lệ nội địa hóa. Vì vậy, dù quy mô FDI liên tục tăng, khả năng lan tỏa về công nghệ và quản trị vẫn chưa đạt như kỳ vọng.
Để hiện thực hóa tinh thần Nghị quyết số 10-NQ/TW của Bộ Chính trị về định hướng chiến lược hợp tác đầu tư nước ngoài thế hệ mới, các chuyên gia cho rằng Thành phố Hồ Chí Minh và các cơ quan quản lý cần tập trung triển khai đồng bộ ba giải pháp cốt lõi. Trước hết, việc xây dựng bộ tiêu chí quốc gia về thu hút FDI thế hệ mới là vô cùng cần thiết nhằm lượng hóa rõ ràng các yêu cầu về tỷ lệ nội địa hóa cũng như cam kết chuyển giao công nghệ, tạo cơ sở vững chắc để lựa chọn và sàng lọc dự án chất lượng.
Song song với đó, các địa phương cần chuyển từ tư duy cạnh tranh thu hút đầu tư sang phát triển các cụm liên kết ngành và hệ sinh thái công nghiệp quy mô vùng. Chỉ khi doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp Việt Nam cùng tham gia một chuỗi giá trị, hiệu ứng lan tỏa mới được phát huy.
Phát triển công nghiệp công nghệ cao là một trong những định hướng của Thành phố Hồ Chí Mih trong thu hút dòng vốn FDI.
Phát triển công nghiệp công nghệ cao là một trong những định hướng của Thành phố Hồ Chí Mih trong thu hút dòng vốn FDI.
Một giải pháp quan trọng khác là nâng cao năng lực của doanh nghiệp trong nước. Điều này đòi hỏi các chính sách hỗ trợ dài hạn về vốn, đổi mới công nghệ, chuyển đổi số, đào tạo nhân lực và nâng cao năng lực quản trị để doanh nghiệp Việt Nam đủ điều kiện trở thành đối tác của các tập đoàn đa quốc gia.
CẠNH TRANH BẰNG MÔI TRƯỜNG ĐẦU TƯ, KHÔNG CHỈ BẰNG ƯU ĐÃI
Khi chính sách thuế tối thiểu toàn cầu được nhiều quốc gia áp dụng, lợi thế cạnh tranh trong thu hút FDI cũng thay đổi. Những ưu đãi về thuế hay giá thuê đất không còn là yếu tố quyết định như trước. Thay vào đó, các nhà đầu tư quan tâm nhiều hơn đến tính ổn định của thể chế, khả năng dự báo của chính sách, chất lượng hạ tầng, nguồn cung năng lượng xanh và đặc biệt là nguồn nhân lực chất lượng cao.
Các doanh nghiệp ký kết thỏa thuận hợp tác, thúc đẩy dòng vốn FDI vào Việt Nam.
Các doanh nghiệp ký kết thỏa thuận hợp tác, thúc đẩy dòng vốn FDI vào Việt Nam.
Đó cũng là những yếu tố Thành phố Hồ Chí Minh đang tập trung cải thiện để giữ lợi thế trong cuộc cạnh tranh thu hút các dự án công nghệ cao. Theo Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, chính quyền Thành phố xác định sẽ đồng hành cùng doanh nghiệp trong suốt quá trình đầu tư, lấy hiệu quả phục vụ làm thước đo cho hoạt động quản lý nhà nước.
Chính quyền Thành phố cam kết bảo vệ tuyệt đối quyền, lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư, chủ động tạo lập môi trường kinh doanh minh bạch, an toàn và chuẩn bị sẵn sàng hạ tầng thiết yếu.
Ông NGUYỄN VĂN ĐƯỢC
Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh
Bên cạnh cải thiện môi trường đầu tư, Thành phố Hồ Chí Minh cũng chú trọng chuẩn bị các điều kiện cho giai đoạn phát triển mới.
Việc đưa Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh vào vận hành với 19,1 tỷ USD vốn cam kết chỉ sau hai tháng hoạt động cho thấy sức hút ngày càng lớn của Thành phố đối với các dòng vốn tài chính quốc tế.
Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh là đòn bẩy chiến lược giúp chuyển dịch từ "thu hút dự án" sang "kiến tạo hệ sinh thái" dòng vốn FDI chất lượng cao.
Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh là đòn bẩy chiến lược giúp chuyển dịch từ "thu hút dự án" sang "kiến tạo hệ sinh thái" dòng vốn FDI chất lượng cao.
Cùng với đó, Quỹ Đầu tư mạo hiểm Thành phố Hồ Chí Minh được thành lập với vốn điều lệ ban đầu 500 tỷ đồng được kỳ vọng sẽ tạo thêm nguồn lực cho hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, hỗ trợ các doanh nghiệp khởi nghiệp công nghệ tiếp cận nguồn vốn ngay từ giai đoạn đầu.
Những con số tích cực trong thu hút FDI 6 tháng đầu năm 2026 phản ánh sức hấp dẫn của Thành phố Hồ Chí Minh, nhưng mục tiêu lớn hơn không nằm ở quy mô vốn đăng ký.
Điều Thành phố hướng đến là xây dựng một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, nơi các dự án FDI trở thành chất xúc tác để doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận công nghệ mới, nâng cao năng lực quản trị và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
