38 năm (26/3/1988 - 26/3/2026), một hành trình bền bỉ như "mạch nước ngầm" tài chính, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank) không chỉ khẳng định vị thế ngân hàng thương mại hàng đầu Việt Nam mà còn viết nên câu chuyện về sự tận tụy với nông nghiệp, nông dân, nông thôn. Trong kỷ nguyên mới, dòng vốn ấy đang chuyển mình, mang theo khát vọng về một nền nông nghiệp số, nông nghiệp xanh và bền vững.
Trong bức tranh kinh tế Việt Nam, nông nghiệp luôn được xác định là trụ đỡ chiến lược. Năm 2025, ngành nông nghiệp ghi nhận cột mốc lịch sử khi kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản lần đầu tiên vượt mốc 70 tỷ USD. Phía sau những con số đầy ấn tượng ấy là sự hiện diện xuyên suốt của dòng vốn Agribank. Tính đến cuối năm 2025, tổng tài sản của Agribank đã đạt hơn 2,6 triệu tỷ đồng, với dư nợ cho vay nền kinh tế đạt gần 2 triệu tỷ đồng. Đáng chú ý, khoảng 65% tổng dư nợ được tập trung đầu tư cho lĩnh vực "tam nông".
Lãnh đạo Agribank khẳng định, ngân hàng luôn kiên định định hướng phát triển gắn với nông nghiệp, nông thôn và nông dân, xem đây là "trận địa" chính để thực hiện trách nhiệm quốc gia..
Trời vừa hửng sáng trên đầm Đề Gi (thuộc tỉnh Bình Định cũ, nay là tỉnh Gia Lai). Một lớp sương mỏng còn lững lờ trên mặt nước. Từ phía cửa biển, những con tàu cá bắt đầu trở về sau chuyến vươn khơi trong đêm. Tiếng máy tàu hòa với tiếng gió biển, từng thúng cá, mực được chuyền tay đưa lên bến.
Chiếc tàu của gia đình ông Nguyễn Văn Phưỡng sau những ngày dài nơi khơi xa cũng vừa trở về. Những người thợ tàu đứng trên boong, đôi tay rám nắng thoăn thoắt đưa từng con cá ngừ đại dương xuống bờ. Mùi biển, mùi dầu máy và tiếng người gọi nhau, ghi chép từng cân cá, tạo nên một nhịp sống quen thuộc của làng chài buổi sớm.
Ở những làng chài ven biển miền Trung, mỗi chuyến ra khơi là một cuộc mưu sinh giữa sóng gió. Nhưng phía sau những con tàu ấy không chỉ là kinh nghiệm hay sự ưu đãi của ngư trường. Ít ai nhắc đến những con số phía sau mỗi chuyến biển. Với ngư dân, họ hiểu rất rõ: để một con tàu có thể ra khơi, cần một nguồn vốn không nhỏ.
Như miền biển Đề Gi này, nơi thủy sản là sinh kế chính, vai trò của Agribank hiện hữu rõ nét qua từng ao nuôi và những thân tàu vững chãi. Phó Bí thư kiêm Chủ tịch Uỷ ban Nhân dân xã Đề Gi Võ Văn Tài cho biết:
“Khu vực ven đầm Đề Gi có tới 580 tàu đánh bắt xa bờ. Ngư dân và các hộ nuôi trồng ở đây vay vốn Agribank rất nhiều vì đây là ngân hàng gắn bó lâu năm, được bà con tin tưởng tuyệt đối”.
Tại phường Hoài Nhơn, ông Phưỡng gắn bó với nghề biển gần hai mươi năm. Chiếc tàu đầu tiên của ông chỉ là tàu gỗ nhỏ. Để có tiền mua máy và sắm ngư cụ, ông phải vay vốn ngân hàng.
“Lúc đó vay hơn trăm triệu đồng thôi, nhưng với ngư dân thì đó là khoản tiền rất lớn”
Ông Võ Văn Tài - Chủ tịch Uỷ ban Nhân dân xã Đề Gi
Ông Võ Văn Tài - Chủ tịch Uỷ ban Nhân dân xã Đề Gi
Những chuyến biển đầu tiên không phải lúc nào cũng thuận lợi. Có chuyến lỗ, có chuyến gặp gió lớn phải quay vào sớm. Nhưng rồi từng mùa cá trôi qua, chiếc tàu nhỏ dần được thay bằng tàu lớn hơn. “Có vốn thì mình mới dám đầu tư dài hơi,” ông Phưỡng chia sẻ.
Đến nay, với hạn mức tín dụng là 9 tỷ đồng, hiện dư nợ của ông khoảng 8,75 tỷ đồng. Đội tàu của gia đình ông đã phát triển lên 5 tàu câu cá ngừ đại dương. Mỗi chuyến biển thường kéo dài gần một tháng.
“Nhưng trước khi tàu ra khơi, tôi đã phải ứng trước toàn bộ tiền công cho bạn tàu, chi phí nhiên liệu và nhiều khoản chi phí khác, cho nên nguồn vốn tín dụng ngân hàng có vai trò rất quan trọng trong việc duy trì hoạt động sản xuất của gia đình”
Trong khi đó cách bến cá không xa là những vùng nuôi trồng thủy sản ven đầm. Giữa hệ thống lồng bè, ông Trần Văn Lẹ đang kiểm tra lại các ô nuôi cá. Mặt nước lặng, nhưng phía dưới là cả một quá trình đầu tư dài hơi.
Gia đình ông Lẹ bắt đầu vay vốn Agribank từ năm 2016. Đến nay, hạn mức tín dụng khoảng 3,2 tỷ đồng, dư nợ còn khoảng 600 triệu đồng. Nhưng năm 2025, cơn bão số 13 đã khiến gia đình ông gần như mất trắng. “Thiệt hại gần 1,3 tỷ đồng, nhiều lồng bè bị cuốn trôi. Tưởng như không thể làm lại”, ông Lẹ nhớ lại.
Sau cơn bão số 13 năm 2025, đầm Đề Gi gần như trắng xóa. Những lồng bè nuôi cá bị cuốn trôi, ao đầm vỡ bờ, nhiều hộ nuôi trồng thủy sản đứng trước nguy cơ mất trắng. Trong bối cảnh đó, câu hỏi lớn nhất với người dân không phải là thiệt hại bao nhiêu, mà là: có thể làm lại hay không?
Cũng như ông Trần Văn Lẹ, với bà Bùi Thị Thu Cúc, thôn An Quang Tây, ký ức về trận bão vẫn còn nguyên vẹn. Gia đình bà thiệt hại gần 1,3 tỷ đồng, toàn bộ hệ thống nuôi cá bớp, cá mú, cá chim bị phá hủy. “Sáng ra nhìn đầm mà không biết bắt đầu lại từ đâu”, bà Cúc nhớ lại. Nhưng điều khiến bà nhớ nhất không phải là thiệt hại, mà là sự xuất hiện rất sớm của cán bộ Agribank ngay sau bão. Không phải để nhắc nợ, mà để khảo sát thiệt hại và thông báo chính sách hỗ trợ. Khoản vay hơn 2 tỷ đồng của gia đình được giảm lãi suất từ 6,5% xuống còn 5,5%, giúp giảm đáng kể áp lực tài chính trong giai đoạn khó khăn nhất. “Lúc đó mới dám nghĩ đến chuyện làm lại”, bà cho hay. Đến nay, sau gần một năm, hoạt động nuôi trồng của gia đình bà Cúc đã phục hồi khoảng 90%, sản lượng đạt hơn 20 tấn cá mỗi năm, lợi nhuận từ 800 triệu đến hơn 1 tỷ đồng, tùy theo giá thị trường.
Ở nhiều vùng ven biển, những câu chuyện như vậy không còn hiếm. Ông Nguyễn Ngọc Châu, Giám đốc Công ty TNHH Ngọc Châu, cũng trải qua một cú sốc lớn khi hơn 40 hồ nuôi tôm bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi bão, thiệt hại khoảng 18 tỷ đồng. Hôm nay, bước dọc theo các hồ nuôi, ông Châu dừng lại kiểm tra hệ thống máy sục khí, mắt không rời mối hàn mà những người công nhân đang sửa chữa đường ống, bồi hồi nhớ lại: “Cả đời làm nghề, tôi chưa thấy cơn bão nào như vậy. Gần như mất trắng”. Trước thiệt hại như vậy, Agribank đã giảm 1% lãi suất đối với khoản dư nợ khoảng 17,5 tỷ đồng, giúp doanh nghiệp của ông có thêm nguồn lực phục hồi.
“Nuôi tôm là ngành đầu tư lớn và rủi ro cao”, ông Châu chia sẻ thêm: “Có sự đồng hành của ngân hàng thì doanh nghiệp mới yên tâm đầu tư lâu dài”.
Theo thống kê, tại khu vực Bình Định (cũ), có 1.173 khách hàng vay vốn Agribank bị ảnh hưởng bởi thiên tai với tổng dư nợ hơn 2.914 tỷ đồng, trong đó thiệt hại ước tính gần 1.770 tỷ đồng. Trước tình hình này, Agribank đã triển khai đồng bộ các giải pháp như cơ cấu lại thời hạn trả nợ, giảm lãi suất và cho vay mới để hỗ trợ khách hàng khôi phục sản xuất.
Trong năm 2025, trên phạm vi toàn hệ thống Agribank, hơn 26.300 khách hàng bị ảnh hưởng bởi thiên tai đã được hỗ trợ với tổng dư nợ hơn 13.380 tỷ đồng. Riêng tại chi nhánh Bình Định, đã có 354 khách hàng được giảm lãi suất với tổng dư nợ gần 895 tỷ đồng.
Những con số này, nếu nhìn từ góc độ tài chính, là chi phí. Nhưng nếu nhìn từ góc độ phát triển, đó là cách giữ cho một khu vực kinh tế không bị “đứt mạch”. “Thủy sản là sinh kế chính của người dân địa phương. Sau bão, nếu không có sự hỗ trợ kịp thời về vốn thì rất khó để bà con khôi phục sản xuất”, ông Võ Văn Tài nhấn mạnh. Cũng theo ông Tài, ngay sau thiên tai, chính quyền địa phương và Agribank đã phối hợp rà soát thiệt hại, triển khai chính sách hỗ trợ, tạo điều kiện để người dân tiếp tục vay vốn. Nhờ đó, chỉ sau một thời gian ngắn, nhiều hộ đã cải tạo lại ao đầm, thả giống và từng bước ổn định sản xuất.
Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, dòng vốn tín dụng không chỉ là công cụ tài chính, mà là yếu tố quyết định khả năng phục hồi của khu vực nông nghiệp sau thiên tai. Khi dòng vốn được duy trì, sản xuất có thể tiếp tục. Ngược lại, nếu dòng vốn bị gián đoạn, chuỗi sản xuất sẽ đứt gãy.
Sau mỗi cơn bão, thứ còn lại không chỉ là thiệt hại, mà là khả năng đứng dậy. Và ở nhiều vùng quê ven biển, khả năng đó phụ thuộc không nhỏ vào một yếu tố ít được nhìn thấy: dòng vốn nếu đến đúng lúc có thể giữ lại cả một sinh kế.
Bước vào giai đoạn phát triển mới, Agribank xác định "Xanh" và "Số" là hai mũi nhọn đột phá. Giám đốc Agribank chi nhánh Bình Định Nguyễn Hữu Câu chia sẻ, đơn vị đang tập trung dòng vốn vào các mô hình sản xuất ứng dụng khoa học công nghệ, nuôi trồng thủy sản theo tiêu chuẩn an toàn sinh học và liên kết chuỗi giá trị. Việc chuyển dịch sang nông nghiệp xanh không chỉ là yêu cầu của thị trường mà còn là cách để bảo vệ sinh kế bền vững cho ngư dân trước biến đổi khí hậu. Trên quy mô toàn hệ thống, đến nay, dư nợ tín dụng xanh của Agribank đạt khoảng 28.000 tỷ đồng. Agribank đang từng bước hình thành hệ sinh thái tín dụng xanh trong lĩnh vực nông nghiệp, qua đó góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển nông nghiệp bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu và thúc đẩy tăng trưởng xanh của nền kinh tế Việt Nam trong giai đoạn mới.
Trong khi đó, tại các vùng nông thôn, Agribank đang đẩy mạnh hệ sinh thái số với ứng dụng Agribank Plus, Internet Banking và thanh toán qua mã QR. Hiện nay, Agribank đang quản lý dữ liệu của khoảng hơn 40 triệu khách hàng, đồng thời triển khai hệ thống dịch vụ ngân hàng điện tử với hơn 140 tiện ích phục vụ đa dạng nhu cầu như thanh toán, chuyển tiền, tiết kiệm, mua sắm trực tuyến, đặt vé, thanh toán dịch vụ và nhiều tiện ích số khác. Hệ thống công nghệ thông tin của Agribank xử lý khoảng 60 triệu giao dịch mỗi ngày, trong đó khoảng 96% giao dịch được thực hiện tự động trên các nền tảng số. Toàn hệ thống Agribank hiện có hơn 3.300 máy ATM được lắp đặt tại khu vực nông thôn trên cả nước. Người dân giờ đây không còn phải lặn lội đường xa đến phòng giao dịch, mọi thao tác chuyển tiền, thanh toán dịch vụ đều nằm gọn trong lòng bàn tay. Điều này góp phần quan trọng vào việc minh bạch hóa tài chính và đẩy lùi tín dụng đen tại địa phương.
38 năm hình thành và phát triển, Agribank đã khẳng định bản sắc của một "Ngân hàng vì cộng đồng". Riêng trong năm 2025, đơn vị đã dành hơn 500 tỷ đồng cho công tác an sinh xã hội trên toàn quốc, trong đó gần 100 tỷ đồng tập trung hỗ trợ các địa phương khắc phục hậu quả thiên tai. Chủ tịch Uỷ ban Nhân dân xã Đề Gi Võ Văn Tài nhận định:
“Khi ngân hàng, chính quyền và người dân phối hợp tốt, nguồn vốn tín dụng sẽ phát huy hiệu quả rất tích cực. Agribank không chỉ cung ứng vốn mà còn là đối tác đồng hành cùng chúng tôi trong quá trình chuyển đổi số và phát triển kinh tế biển”.
Với tinh thần "Đoàn kết - Kỷ cương - Sáng tạo", Agribank tiếp tục viết tiếp hành trình phụng sự, để dòng vốn mãi là "mạch nước ngầm" nuôi dưỡng những khát vọng vươn mình của nông nghiệp Việt Nam.
Nội dung: Hồng Anh I Trình bày: Ngọc Bách
