Sau thời gian đấu nối vào hệ thống thoát nước chung của thành phố, các công trình, dự án chống ngập thực hiện theo lệnh xây dựng công trình khẩn cấp trên địa bàn thành phố Hà Nội phát huy hiệu quả rõ rệt. Thành phố tiếp tục triển khai các dự án thoát nước theo quy hoạch, phấn đấu hoàn thành khắc phục điểm nghẽn úng ngập trong năm 2027.

Do ảnh hường dải hội tụ nhiệt đới và áp thấp nhiệt đới, bão số 4 trên khu vực bắc biển đông, những ngày gần đây trên địa bàn thành phố Hà Nội liên tiếp xảy ra mưa lớn.

Từ đêm 20/8 đến rạng sáng 21/8, mưa lớn xảy ra trên diện rộng, với lượng mưa trung bình từ 60 đến 130mm, trong đó một số khu vực có lượng mưa trên 100mm, như Yên Sở 132mm, Hai Bà Trưng 117mm, Phúc Lợi 104mm, Nguyễn Chính 101mm… Tuy nhiên, ngay tại thời điểm 6 giờ ngày 21/8, trên địa bàn thành phố không xảy ra ngập úng. Việc tiêu thoát nước tại các khu vực thường xuyên xảy ra ngập úng trước đây được cải thiện rõ rệt. Giao thông đi lại bình thường, khiến không ít người dân “bất ngờ”.

Anh Nguyễn Văn Thanh, sinh sống tại Phú Đô chia sẻ, do đã “quen” với cảnh ngập úng, ùn tắc kéo dài thường xuyên diễn ra tại khu vực chung quanh sân vận động Mỹ Đình, nhất là đường Lê Quang Đạo, cho nên anh đã dời nhà đi làm sớm hơn thường lệ gần 1 giờ để có thời gian chờ đợi di chuyển qua điểm ngập úng. Kèm theo đó, anh không quên đi dép nhựa có quai hậu, để giày da vào cốp xe đề phòng ngập nước. Tuy nhiên, anh rất bất ngờ và vui mừng khi không xuất hiện ngập úng, chỉ có một vài vị trí nhỏ trên mặt đường bị đọng nước. Giao thông đi lại ổn định.

Theo lý giải của đại diện Xí nghiệp Thoát nước số 2, Công ty Thoát nước Hà Nội, từ ngày hồ điều hòa Phú Đô (phường Từ Liêm) hoàn thành, đưa vào khai thác, việc tiêu thoát nước mưa tại địa bàn các phường Tây Hồ, Phú Thượng, Cầu Giấy và Từ Liêm, được cải thiện rõ rệt. Trong các trận mưa lớn, khu vực Mỹ Đình chỉ có nước ngập trên mặt đường khoảng 10 đến 15cm và tiêu thoát nhanh chóng ngay sau mưa. Giao thông đi lại bình thường.
Có được kết quả này nhờ hồ Phú Đô có diện tích mặt nước hơn 315.000m², dung tích thiết kế đạt 930.000m³ nước, được kết nối trực tiếp với hệ thống kênh tiêu Mai Dịch – Phú Đô và kênh Mỹ Đình - Tân Mỹ thông qua hệ thống cống ngầm điều tiết. Mỗi khi có mưa lớn, nước mưa sẽ được điều tiết về hồ tạm trữ, bơm cưỡng bức qua các trạm bơm, góp phần giải quyết cơ bản nhiều điểm úng ngập trong khu vực.

Trước khi đón đợt mưa lớn lần này, mực nước trong hồ đã được hạ thấp để chủ động tích trữ nước. Cùng với đó, đơn vị bố trí nhân lực, phương tiện máy móc ứng trực tại các điểm trũng thấp để vớt rác thải, mở nắp cống… bảo đảm tiêu thoát nước kịp thời, nhanh chóng.

Một “thử thách đặc biệt” khác đối với hệ thống thoát nước là trận mưa có cường độ cực đoan xảy ra chiều 27/8.

Chỉ trong khoảng 45 phút, từ 16 giờ 15 phút đến 17 giờ, lượng nước mưa đo tại khu vực Tây Mỗ đạt hơn 130mm, Đại Mỗ gần 120mm, Phú Diễn gần 120mm, Cầu Giấy gần 110mm…, khiến ngập úng xảy ra.

Tuy nhiên, nước rút nhanh ngay sau khi cường độ mưa giảm. Đến 20 giờ tối 27/8, chỉ còn tám điểm ngập úng với độ sâu từ 15 đến 30cm, như tại phố Hoa Bằng, khu vực ngã ba đường Mỹ Đình, phố Trần Bình, Võ Chí Công, hầm chui 5, 6, 9 Đại lộ Thăng Long, đường Nguyễn Gia Bồng, phố Ngọc Lâm…

Đánh giá từ cơ quan chuyên môn cho thấy, tại các khu vực được đầu tư dự án chống ngập cục bộ, việc chủ động hạ mực nước đệm tại các hồ điều hòa, kênh dẫn nước đã phát huy hiệu quả rõ rệt, nâng cao khả năng điều tiết và tiêu thoát nước đối với những trận mưa có cường độ cực đoan.

Cùng với hồ Phú Đô, hồ Mễ Trì (Đồng Bông 2) thuộc địa bàn phường Đại Mỗ, có diện tích mặt nước hơn 120.000m², dung tích chứa hơn 600.000m³, cũng có vai trò rất quan trọng trong việc điều tiết, tiêu thoát nước khu vực. Hệ thống cống điều tiết cỡ lớn giúp kết nối linh hoạt giữa hồ và hệ thống kênh tiêu. Đáng chú ý, việc xây dựng hồ điều hòa Mễ Trì còn tạo ra cảnh quan môi trường, diện mạo đô thị mới khang trang, sạch đẹp…

Ngoài hai dự án hồ điều hòa nêu trên, ba dự án xây dựng hồ điều hòa khác, gồm Yên Nghĩa 1, Yên Nghĩa 2 và Thụy Phương cũng đóng góp quan trọng trong việc điều tiết, tiêu thoát nước những ngày qua.

Ông Lê Văn Du, Trưởng Phòng Quản lý hạ tầng cấp thoát nước, Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, trong hệ thống thoát nước, hồ điều hòa là một trong những hạng mục quan trọng nhất, đóng vai trò bảo đảm dung tích chứa và điều tiết hệ thống, nhất là khả năng cắt đỉnh lũ trong các trận mưa lớn để giải quyết vấn đề úng ngập. Các hồ điều hòa được đầu tư xây dựng theo lệnh khẩn cấp được kết nối giữa mạng lưới hiện tại với các công trình mới xây dựng, nhằm phát huy tối đa hiệu quả thoát nước, giảm quy mô và thời gian ngập nếu xảy ra những trận mưa vượt công suất thiết kế.