Ngăn chặn tình trạng xe quá tải trên tuyến cao tốc Nội Bài - Lào Cai

Sau hơn 1 năm đưa vào khai thác, đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai đang phải đối diện với vấn nạn xe quá tải diễn ra hết sức nghiêm trọng. Mỗi ngày, trên tuyến có hàng trăm xe trọng tải lớn lưu thông, trong đó không ít xe chở quá tải. Thực trạng này không chỉ gây khó khăn cho đơn vị quản lý, vận hành tuyến đường mà còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông (ATGT) cũng như ảnh hưởng đến chất lượng công trình.

Giữa tháng 9 vừa qua, xe đầu kéo BKS 29C-515.04 chở quá tải đã không chấp hành hiệu lệnh của CSGT, lùi xe vào làn cân và khóa cửa bỏ đi, gây ùn tắc trên đường cao tốc.
Giữa tháng 9 vừa qua, xe đầu kéo BKS 29C-515.04 chở quá tải đã không chấp hành hiệu lệnh của CSGT, lùi xe vào làn cân và khóa cửa bỏ đi, gây ùn tắc trên đường cao tốc.

Cố tình “né” trạm

Đi thực tế trên tuyến cao tốc dài nhất nước này, chúng tôi nhận thấy, tại vị trí hai đầu vào và ra, chủ đầu tư Tổng công ty Đầu tư và Phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) đã giao Công ty Vận hành và bảo trì đường cao tốc Việt Nam (VEC O&M) bố trí thường trực bốn trạm cân kiểm soát tải trọng xe cố định và lưu động để cân tải trọng xe trước khi lưu thông trên tuyến. Còn trên phạm vi toàn tuyến, VEC O&M bố trí tất cả 10 trạm cân để thường xuyên phối hợp lực lượng chức năng tuần tra, ngăn chặn và xử lý xe quá tải. Việc kiểm soát tải trọng xe được thực hiện hết sức nghiêm ngặt. Tất cả xe có tải trọng lớn đều được lực lượng cảnh sát giao thông (CSGT) hướng dẫn vào trạm để cân xe. Chứng kiến trong khoảng 4 giờ kiểm tra, tại các chốt cân xe, chúng tôi thấy gần 30 xe bị phát hiện chở quá tải đều bị lực lượng chức năng yêu cầu quay đầu không cho lưu thông. Song, bất chấp sự quyết liệt của các lực lượng chức năng, nhiều lái xe vẫn tìm đủ chiêu trò nhằm “né” các trạm cân.

Giám đốc Công ty VEC O&M Bùi Đình Tuấn cho biết: Để “né” trạm cân, các xe quá tải còn tập hợp thành đoàn xe lớn để gây áp lực tại trạm thu phí hoặc chờ thời điểm lực lượng chuyên ngành tạm nghỉ để đi vào hoặc cố tình vượt trạm khi nhận được thông báo hiển thị xe quá tải. Nhiều lái xe quá tải còn liên hệ với cán bộ cân xe, điều hành đường cao tốc để hối lộ, xin không kiểm soát tải trọng xe. Nhiều trường hợp xe quá tải do áp lực thời gian vận chuyển, không được đi vào cao tốc, đã chấp nhận chuyển sang đi quốc lộ 70 cũ. Hiện tượng ô-tô tải dừng đỗ thành hàng dài trước trạm, chờ đợi, nghe ngóng tình hình, cố thủ không qua trạm cân,… diễn ra thường xuyên.

Theo thống kê của VEC O&M, tuyến cao tốc Nội Bài - Lào Cai sau gần một năm khai thác luôn phải đối diện với vấn nạn xe quá tải. Bình quân mỗi ngày, có tới 800 đến 1.000 lượt xe tải nặng lưu thông trên tuyến, đe dọa tàn phá tuyến đường. Số liệu thống kê mới nhất cho thấy, từ ngày 1-9 đến 23-9-2015, trên tuyến Nội Bài - Lào Cai đã kiểm soát tải trọng với hơn 37.000 phương tiện, xử lý 1.356 xe vi phạm. Lực lượng CSGT chốt tại trạm thu phí Km 6 đầu vào tuyến cao tốc cho biết: Mỗi ngày, có hàng trăm lượt xe tải lớn được kiểm tra tải trọng, nhưng chỉ có vài xe bị phát hiện quá tải, hầu hết là những xe lần đầu tiên đi qua tuyến cao tốc này. Khó khăn hiện nay trong công tác kiểm soát tải trọng xe trên tuyến là tại các nút giao với đường địa phương. Tại đây, xe quá tải thường “né” trạm cân tại các tuyến đường chưa có sự phối hợp thường xuyên giữa các lực lượng tuần tra, kiểm soát. Vì vậy, khi vắng lực lượng chuyên ngành là xe quá tải tìm cách đi vào cao tốc, nếu lực lượng chức năng làm việc các lái xe án binh bất động.

Ngăn chặn, xử lý nghiêm vi phạm

Tổng Giám đốc VEC Mai Tuấn Anh khẳng định: Đối phó với xe quá tải trên đường cao tốc, cần sự phối hợp đồng bộ, chặt chẽ hơn giữa lực lượng vận hành, trạm cân và lực lượng CSGT tuần tra. Nếu không có biện pháp hữu hiệu nhằm ngăn chặn, xử lý nghiêm nạn xe quá tải hoành hành, cao tốc Nội Bài - Lào Cai sẽ đối diện với nguy cơ bị phá vỡ kết cấu mặt đường và xuống cấp nhanh.

Mặc dù kiểm soát nghiêm ngặt tải trọng phương tiện, nhưng đại diện VEC O&M cho biết, trong thời gian gần đây, tình trạng xe quá tải đi vào đường cao tốc qua các nút giao chưa có chiều hướng thuyên giảm. Đáng chú ý, tại nút giao IC12 (dẫn vào TP Yên Bái), có những đêm lực lượng vận hành của VEC O&M đã từ chối phục vụ gần 100 xe quá tải. Vào lúc 12 giờ ngày 15-9 vừa qua, tại làn cân xe Trạm thu phí Km 6+000 đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai, đã xảy ra ùn tắc nghiêm trọng, kéo dài gần ba giờ. Nguyên nhân gây ùn tắc giao thông được Trung tâm Điều hành đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai cho biết: Khoảng 12 giờ ngày 15-9, xe đầu kéo BKS 29C-515.04, biển rơ-moóc 29R-035.14 bị phát hiện chở quá tải. Khi bị từ chối không cho lưu thông, lái xe không chấp hành hiệu lệnh của CSGT, lùi xe vào làn cân và khóa cửa bỏ đi. Đến 14 giờ cùng ngày, chủ xe mới đến hiện trường, tuy nhiên sự việc đã gây ra tình trạng ùn tắc trên đường cao tốc. Theo thống kê, chỉ trong bốn ngày từ 20-9 đến 23-9 vừa qua, riêng trạm IC12 đã kiểm tra 1.173 xe, phát hiện 167 xe chở quá tải, đều được lực lượng chức năng xử lý, yêu cầu quay đầu không cho lưu thông trên đường cao tốc. Trong vòng một tuần, từ ngày 13-9 đến 19-9, VEC O&M từ chối 503 xe quá tải, tính trung bình mỗi ngày từ chối phục vụ 71 xe trên toàn tuyến.

Để ngăn chặn tình trạng nêu trên, Cục Quản lý đường bộ I (Tổng cục Đường bộ Việt Nam) phối hợp Sở GTVT các tỉnh Yên Bái, Phú Thọ, Lào Cai, Vĩnh Phúc đã có kế hoạch vùng với VEC O&M để kiểm tra, xử lý xe quá tải trên tuyến cao tốc này. Theo đó, mỗi nút giao sẽ có 5 đến 6 thanh tra viên kiểm tra tải trọng bằng cân lưu động, các trạm thu phí sẽ đặt hệ thống cân điện tử hoặc cân cố định để kiểm tra xe trước khi vào cao tốc. Ngoài ra, VEC O&M thường xuyên tổ chức các khóa tập huấn, giáo dục, giám sát khác để nâng cao nhận thức cho nhân viên về việc ngăn chặn xe quá tải đi vào đường cao tốc. Cùng với đó, lực lượng CSGT, thanh tra giao thông quyết liệt triển khai các biện pháp phát hiện, xử lý nghiêm, phạt nặng đối với phương tiện chở hàng quá khổ, quá tải cố tình vi phạm.

Ngăn chặn xe quá tải trên cao tốc Nội Bài - Lào Cai sẽ còn là “cuộc chiến” lâu dài. Theo Giám đốc VEC O&M Bùi Đình Tuấn, công ty đã thống kê các xe quá tải đăng ký theo địa phương và gửi về Sở GTVT có xe đăng ký để chấn chỉnh, xử lý, đồng thời, tiến hành tuyên truyền rộng rãi đến các hãng xe vận tải, thực hiện việc san tải hoặc tăng chuyến nhằm bảo đảm ATGT.

Cách đây không lâu, Bộ trưởng GTVT Đinh La Thăng đã có văn bản gửi Bộ Công an đề nghị phối hợp, xử lý tình trạng một số nhóm “đầu gấu, xã hội đen” bảo kê, yểm trợ xe quá tải đi vào đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai để “né” trạm cân. Bộ GTVT đề nghị Bộ Công an tiếp tục chỉ đạo lực lượng CSGT, phối hợp công an các địa phương có đường cao tốc đi qua tăng cường kiểm soát tải trọng xe tại các vị trí trước khi vào, sau khi ra cao tốc và các nút giao. Có biện pháp xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân cầm đầu cố tình dẫn xe, trấn áp lực lượng bảo vệ và đơn vị quản lý vận hành đường cao tốc, cũng như các chủ xe quá tải cố tình dừng, đỗ trên đường cao tốc.