Lãng phí nhiều công trình tiền tỷ tại Ngân Sơn, Bắc Cạn

NDO -

NDĐT - Những năm qua Nhà nước đầu tư cho huyện Ngân Sơn, Bắc Cạn nhiều công trình, dự án có giá trị hàng chục tỷ đồng. Tuy nhiên, chủ đầu tư là UBND dường như coi nhẹ hiệu quả đầu tư, hàng loạt công trình lãng phí, không phát huy hiệu quả, sai phạm trong quản lý mang tính chất hệ thống làm nhân dân bức xúc.

Khu tái định cư Bản Piêng đến nay vẫn chỉ là bãi đất trống.
Khu tái định cư Bản Piêng đến nay vẫn chỉ là bãi đất trống.

Công trình tiền tỷ bỏ hoang, lãng phí

Những năm gần đây, Nhà nước đầu tư cho huyện Ngân Sơn nhiều công trình, dự án, nhưng huyện lại chỉ chú trọng vào việc thực hiện dự án mà coi nhẹ hiệu quả, phát huy tác dụng đối với đời sống nhân dân.

Điển hình là, để ổn định đời sống 46 hộ dân tộc thiểu số không có đất sản xuất, đất ở, du canh, du cư, Nhà nước đầu tư cho huyện Ngân Sơn gần 30 tỷ đồng thực hiện dự án tái định cư Bản Piêng ở xã Vân Tùng. Sau gần năm năm xây dựng, số tiền đã “tiêu” hết 15,8 tỷ đồng mà toàn bộ dự án vẫn dang dở và “đắp chiếu”, các hạng mục như san gạt đất ở, đường giao thông, điện, nước, khai hoang đất sản xuất chưa được xây dựng, hoặc đang trong tình trạng dở dang, đến nay chỉ duy nhất có hai hộ đến ở.

Đặc biệt, để có lý do xây dựng dự án này, UBND huyện Ngân Sơn đã “vẽ” ra danh sách các hộ chuyển đến khu tái định cư mà thực chất trong đó hơn một nửa số hộ không đúng đối tượng, không có nhu cầu chuyển đến khu tái định cư Bản Piêng. Xét thấy dự án không có hiệu quả, sai phạm trong quá trình thực hiện nên UBND tỉnh Bắc Cạn đã dừng dự án. Tuy nhiên, các hạng mục công trình bỏ hoang thời gian qua gây lãng phí, đến nay huyện Ngân Sơn chưa có giải pháp gì để khắc phục.

Khu tái định cư Pù Pết ở xã Bằng Vân được đầu tư hơn mười tỷ đồng để tạo đất ở, đất sản xuất, công trình cấp điện, cấp nước cho mười hộ đến ở. Tuy nhiên, chuyển đến một thời gian thì có tới tám hộ bỏ đi, nguyên nhân là do đất sản xuất toàn sỏi đá, công trình cấp nước xuống cấp. Đến nay, Pù Pết trở thành khu tái định cư vườn không nhà trống.
Tương tự như vậy, một công trình khác cũng không mang lại hiệu quả, Nhà nước đầu tư 9,8 tỷ đồng, UBND huyện Ngân Sơn được giao làm chủ đầu tư xây dựng kè chống xói lở bờ suối, bảo vệ 15 ha đất canh tác của nhân dân các thôn Đông Van, Cò Luồng, xã Thượng Quan. Lẽ ra công trình sẽ được hoàn thành vào cuối năm 2010, nhưng đến nay vẫn trong tình trạng dang dở. Điều làm cho chính quyền địa phương và nhân dân bức xúc là từ cuối năm 2011 đến nay, nhà thầu rút hết máy móc, công nhân ra khỏi công trường thi công, vật tư, thiết bị xây dựng công trình như tấm bê tông, ống cống đã được đúc sẵn bỏ ngổn ngang, còn đồng ruộng bị xói lở, thiên nhiên tàn phá.

UBND huyện Ngân Sơn đã thanh toán tiền cho các ống cống chống xói lở, tấm bê tông đã được đúc sẵn, nhưng những năm qua các loại vật liệu này nằm lăn lóc dưới lòng suối, số khác để ngổn ngang trên công trường cỏ dại mọc um tùm trùm kín, nhiều ống cống bị hư hỏng, kẻ gian đập phá lấy sắt.

Bà Đàm Thị Hằng ở thôn Cò Luồng, xã Thượng Quan bức xúc: "Vào mùa mưa ở đây thường xảy ra lũ quét, sạt lở. Chỉ tính riêng từ năm trước đến nay, các thửa ruộng chạy dọc dòng suối đã bị lở vào vài mét; số khác bị lũ quét “càm” đất cát vùi lấp mặt ruộng gây thiệt hại cho bà con. Từ khi khởi công xây dựng kè chống xói lở, trước mỗi mùa mưa lũ, năm nào bà con cũng đỏ mắt mong chờ công trình hoàn thành để bảo vệ đồng ruộng, nào ngờ làm mãi không xong, bỏ dở lâu lắm rồi”.

Buông lỏng quản lý

Gần đây, Thanh tra Sở Xây dựng thanh tra sáu công trình, dự án xây dựng do UBND huyện Ngân Sơn làm chủ đầu tư, phát hiện đến năm công trình có sai phạm. Đáng chú ý, các công trình này được giao cho Ban Quản lý đầu tư và xây dựng huyện làm đại diện chủ đầu tư, đồng thời hầu hết đều các công trình đều do Ban này trực tiếp giám sát thi công và để xảy ra sai phạm.

Điển hình là trụ sở thị trấn Nà Phặc, có vốn đầu tư 10,8 tỷ đồng, được đưa vào sử dụng từ năm 2015, nhưng đến nay còn nhiều hạng mục dang dở, nhưng điều nghiêm trọng hơn là trong quá trình xây dựng công trình này, cả chủ đầu tư và nhà thầu “bắt tay” tùy tiện làm theo ý của mình, không tuân thủ quy định của pháp luật nhằm chiếm đoạt tiền hơn 400 triệu đồng của Nhà nước làm những người công tác tại đây và nhân dân địa phương bức xúc.

Tuyến đường Bó Lếch - Khuổi Luông dài 4,6 km ở xã Lãng Ngâm với số vốn 14,3 tỷ đồng, vừa được bàn giao đưa vào sử dụng, nhưng đến nay mặt đường bị xói lở, nhiều điểm bị ta-luy dương sạt lở trùm hết mặt đường nên đi lại rất khó khăn. Nguyên nhân chủ yếu được xác định là, chủ đầu tư không tuân thủ quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn áp dụng khi xây dựng công trình dẫn đến nhanh chóng xuống cấp, không phát huy hiệu quả. Sở Xây dựng đã yêu cầu chủ đầu tư hót dọn đất sạt lở, làm lại nền đường, cầu đường để thông tuyến, phát huy hiệu quả công trình, nhưng đến nay UBND huyện vẫn bỏ đó.

Hệ lụy của việc chưa chú trọng hiệu quả đầu tư là xây dựng dang dở, gây lãng phí rất lớn, đến nay huyện Ngân Sơn chưa có cách nào để khắc phục. Vì không có vốn đầu tư để hoàn thiện công trình; dự án tái định cư Bản Piêng bố trí được vốn nhưng không thể đầu tư xây dựng tiếp, làm xong không biết... để làm gì, vì ngay từ ban đầu lập dự án đã không căn cứ vào nhu cầu của người dân.

Liên quan đến những công trình, dự án không mang lại hiệu quả, gây lãng phí, sai phạm trên đây, một số lãnh đạo UBND huyện Ngân Sơn, Ban Quản lý Dự án đầu tư và xây dựng huyện đã bị kỷ luật, kiểm điểm, thay thế, điều chuyển công tác. Đây là biện pháp cần thiết nhằm chấn chỉnh công tác quản lý đầu tư để các công trình được xây dựng lên mang lại hiệu quả thiết thực đối với nhân dân.