Gần 600 triệu đồng xử phạt vi phạm pháp luật lao động ở ngành dệt may

NDO -

NDĐT- Chiến dịch thanh tra lao động trong lĩnh vực dệt may phát hiện gần 1.800 sai phạm trong lĩnh vực tiền lương, an toàn lao động… Cơ quan thanh tra đã lập biên bản với 19 doanh nghiệp vi phạm pháp luật lao động, với tổng số tiền xử phạt là 594 triệu đồng.

Ảnh minh hoạ: hanoimoi.com.vn
Ảnh minh hoạ: hanoimoi.com.vn

Thanh tra Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội vừa công bố kết quả chiến dịch thanh tra lao động tại 152 doanh nghiệp dệt may trên toàn quốc.

Được biết, thanh tra lao động đã phối hợp với các đối tác tiến hành thanh tra 152 doanh nghiệp dệt may trên địa bàn 12 tỉnh, thành phố. Qua thanh tra, các đoàn thanh tra đã phát hiện 1.786 sai phạm, với tỷ lệ trung bình 12 sai phạm/doanh nghiệp. Qua đó, cơ quan thanh tra đã yêu cầu các doanh nghiệp thực hiện các kiến nghị nhằm khắc phục những sai phạm trên.

Các đoàn thanh tra đã lập 19 biên bản vi phạm hành chính để xử lý 19 doanh nghiệp vi phạm các quy định của pháp luật lao động, với tổng số tiền xử phạt là 594 triệu đồng.

Các vi phạm chính được phát hiện trong quá trình thanh tra tập trung chủ yếu về các nội dung về thời giờ làm việc; tiền lương, tiền công; dụng cụ bảo vệ cá nhân; đường và cửa thoát hiểm; rủi ro về điện; đo, kiểm tra môi trường tại nơi làm việc, các biện pháp khắc phục yếu tố nguy hiểm, độc hại; lập kế hoạch an toàn, vệ sinh lao động và thực hiện kế hoạch; huấn luyện an toàn, vệ sinh lao động.

Theo đó, nội dung vi phạm nhiều nhất là huy động người lao động làm thêm quá số giờ quy định; thực hiện không đúng quy định về nghỉ ng tuần, nghỉ lễ, nghỉ hằng năm, nghỉ việc riêng có lương; không thực hiện đúng quy định về thời gian làm việc cho lao động nữ trong thời gian nuôi con dưới 12 tháng tuổi, lao động nữ làm công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm có thai từ tháng thứ 7 trở lên…

Ngoài ra, vi phạm về tiền lương, tiền công chủ yếu như chưa thực hiện xây dựng định mức lao động, hệ thống thang lương, bảng lương và không gửi tới cơ quan quản lý lao động cấp huyện; chưa trả lương những ngày chưa nghỉ hàng năm hoặc chưa nghỉ hết số ngày; Không thực hiện trả lương làm việc vào ban đêm, làm thêm giờ đầy đủ cho người lao động; trả lương cho người lao động thấp hơn mức lương tối thiểu vùng Nhà nước quy định …

Nguyên nhân của các vi phạm trên đến từ phía người sử dụng lao động, người lao động và cả từ cơ chế chính sách pháp luật, quản lý của cơ quan nhà nước.

Cụ thể như, ý thức chấp hành pháp luật của người sử dụng lao động chưa tốt. Điều này thể hiện qua việc doanh nghiệp nắm được các quy định của pháp luật về lao động nhưng để tiết kiệm chi phí sản xuất, tăng lợi nhuận, doanh nghiệp cố tình không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ các quy định của pháp luật để hạn chế tối đa các chi phí. Thêm vào đó, do đặc thù sản xuất theo đơn đặt hàng của ngành may mặc, tại thời điểm doanh nghiệp có đơn đặt hàng với thời hạn gấp, người sử dụng lao động thường huy động người lao động làm thêm giờ vượt mức quy định. Các doanh nghiệp thường viện lý do việc tuyển dụng lao động ngắn hạn để thực hiện đơn hàng số lượng lớn cũng gặp khó khăn nên phải huy động công nhân có sẵn làm thêm giờ quá quy định.

Về phía người lao động, nhận thức của nhóm đối tượng này về các quy định của pháp luật còn hạn chế. Người lao động không biết hoặc không nắm đầy đủ các quy định của pháp luật về lao động, do đó người lao động không thể đề xuất, kiến nghị với người sử dụng lao động để đảm bảo doanh nghiệp thực hiện đúng các quy định của pháp luật hoặc người lao động biết các quy định của pháp luật nhưng đồng ý thỏa thuận với người sử dụng lao động không thực hiện để được làm việc tại doanh nghiệp. Mức lương trung bình trong ngành may mặc thấp buộc người lao động tự nguyện làm thêm giờ quá khả năng tái tạo sức lao động.

Theo kế hoạch, hoạt động thanh tra được diễn ra ở 150 doanh nghiệp tại địa bàn ở cả ba miền bắc, trung, nam. Tuy nhiên, triển khai vào thực tế, các đoàn thanh tra đã thực hiện thanh tra 152 doanh nghiệp, nhiều hơn hai đơn vị so với dự định ban đầu.

Nội dung thanh tra, kiểm tra gồm tám nội dung. Trong quá trình triển khai tại các địa phương, tùy vào đặc điểm, tình hình hoạt động của các doanh nghiệp, thanh tra ngành lao động, thương binh, xã hội còn thực hiện một số nội dung khác liên quan đến quyền lợi của người lao động như bảo hiểm xã hội, hợp đồng lao động…

Qua làm việc trực tiếp tại doanh nghiệp, các đoàn thanh tra đã hướng dẫn việc thực hiện các quy định của pháp luật lao động cho doanh nghiệp, qua đó đã nâng cao nhận thức của người sử dụng lao động tại các doanh nghiệp trong việc chấp hành các quy định của pháp luật lao động và có biện pháp điều chỉnh, khắc phục những nội dung chưa thực hiện hoặc thực hiện chưa đúng. Chiến dịch thanh tra cũng giúp cho giới sử dụng lao động và tổ chức công đoàn từng bước tham gia tích cực, có trách nhiệm vào công tác thanh tra; từ đó nâng cao nhận thức trong việc thực hiện các quy định của pháp luật lao động và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động.

Từ kết quả của chương trình này, thanh tra Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội đề xuất triển khai chiến dịch thanh tra lao động năm 2016 trong ngành xây dựng.

Chiến dịch thanh tra lao động năm 2015 diễn ra với sự hỗ trợ của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), Thanh tra Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội phối hợp với các đối tác ba bên như Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam... triển khai thí điểm trong lĩnh vực may mặc.

Mục tiêu của hoạt động nhằm nâng cao nhận thức về tuân thủ pháp luật lao động tại nơi làm việc cho người sử dụng lao động cũng như người lao động, tạo nên mối quan hệ lao động hài hòa, góp phần tạo sự phát triển bền vững của doanh nghiệp và xã hội.

Các doanh nghiệp nằm trong chiến dịch có tổng số lao động dưới 1.000 người, trong đó tập trung vào nhóm doanh nghiệp có 250 - 500 người.

Chiến dịch diễn ra ở 12 tỉnh, thành phố là Hà Nội, Hà Nam, Hải Dương, Vĩnh Phúc, Thanh Hóa, Thừa Thiên Huế, Đà Nẵng, Bình Định, Bến Tre, Đồng Nai, TP Hồ Chí Minh, Cần Thơ trong thời gian bốn tháng, từ tháng 5 đến tháng 9 năm 2015, chia thành ba giai đoạn chính.

* Những năm qua, may mặc là ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, chiếm 13,6% doanh thu xuất khẩu và 10,5% tổng GDP của cả nước. Tốc độ tăng trưởng dệt may trong giai đoạn 2008-2013 đạt 14,5%/năm. Hiện cả nước có khoảng 6.000 doanh nghiệp dệt may. Lực lượng lao động trong ngành dệt may rất lớn, thu hút hơn 2,5 triệu lao động; chiếm khoảng 25% lao động của khu vực kinh tế công nghiệp, nhưng hầu hết lao động của ngành là lao động phổ thông, có trình độ không cao, tinh thần, ý thức chấp hành kỷ luật lao động nhiều nơi chưa tốt.