Xử lý những sai phạm trên thị trường chứng khoán

Thứ Sáu, 29-04-2022, 19:42
Họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 4. (Ảnh: VGP)

Chiều 29/4, tại Hà Nội, Văn phòng Chính phủ họp báo thường kỳ dưới sự chủ trì của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Trần Văn Sơn. Tại họp báo, đại diện lãnh đạo một số bộ, ngành đã trả lời nhiều câu hỏi mà dư luận đang quan tâm.

Thứ trưởng Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, đối với những việc thao túng chứng khoán thị trường thì thời gian vừa qua, các Sở Giao dịch chứng khoán TP Hồ Chí Minh và Hà Nội đã giám sát và thực hiện cảnh báo, xử lý các vụ vi phạm theo phạm vi thẩm quyền. Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng thường xuyên, chủ động yêu cầu 2 Sở tăng cường giám sát chặt chẽ các mã giao dịch chứng khoán của các tổ chức niêm yết có kinh doanh thua lỗ nhưng giá cổ phiếu lại tăng phiên liên tiếp; các giao dịch có khối lượng lớn, có dấu hiệu bất thường thì Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã tổ chức kiểm tra, chủ động và chuyển cơ quan công an xử lý theo thẩm quyền, đối với các vụ việc vi phạm pháp luật như FLC, Tân Hoàng Minh…

Nhằm bảo đảm thị trường chứng khoán được phát triển minh bạch, bền vững, tại Hội nghị do Thủ tướng Chính phủ chủ trì cách đây 1 tuần về "Phát triển thị trường vốn an toàn, minh bạch, hiệu quả nhằm ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế", Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo các bộ, ngành, cơ quan theo chức năng nhiệm vụ được giao, thực hiện các giải pháp để bảo đảm an toàn thị trường tài chính tiền tệ, không để xảy ra các vụ việc ảnh hưởng đến niềm tin của nhà đầu tư, đến kênh huy động vốn qua thị trường trái phiếu, thị trường cổ phiếu và việc phát triển kinh tế đất nước. Những trường hợp cố tình vi phạm sẽ bị xử lý, nhưng không hình sự hóa các quan hệ dân sự, quan hệ kinh tế.

Về phía Bộ Tài chính, cơ quan này đưa ra một số giải pháp như sau: trước hết, cần hoàn thiện khuôn khổ pháp lý và tổ chức điều hành thị trường. Đối với thị trường cổ phiếu, chúng ta cần tập trung nâng cao chất lượng hàng hóa, tăng cường tính tuân thủ của các doanh nghiệp trên thị trường. Đối với thị trường trái phiếu doanh nghiệp, cần phát triển theo hướng bền vững, xây dựng chuẩn mực thị trường, tách bạch rõ trái phiếu phát hành ra công chúng và phát hành trái phiếu riêng lẻ.

Theo đó, Bộ Tài chính sẽ tiến hành rà soát ngay những quy định pháp luật trong Luật Chứng khoán, Luật Doanh nghiệp và rất sớm sẽ báo cáo Chính phủ để sửa đổi quy định của Nghị định 153 về phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, bảo đảm những quy định pháp luật về thị trường chứng khoán và trái phiếu phù hợp điều kiện và yêu cầu điều tiết của thị trường, tránh việc doanh nghiệp, nhóm nhà đầu tư thu lợi nhuận phi pháp.

Thứ hai, triển khai công tác tái cấu trúc thị trường chứng khoán theo 4 trụ cột. Đó là tăng cường chất lượng của các công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ; tăng cơ sở các nhà đầu tư, tăng hàng hóa chất lượng cho thị trường và cơ cấu lại thị trường. Đối với các tổ chức trung gian: Tập trung nâng cao đạo đức nghề nghiệp, chất lương nghề nghiệp của các tổ chức cung cấp dịch vụ bao gồm công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ; công ty kiểm toán độc lập, công ty định mức tín nhiệm. Khuyến khích các tổ chức cung cấp dịch vụ trên thị trường chứng khoán triển khai ứng dụng công nghệ thông tin phù hợp với nhu cầu của nhà đầu tư và thị trường.

Thứ ba, sẽ phát triển các nhà đầu tư, thúc đẩy hình thành các quỹ đầu tư, định chế đầu tư chuyên nghiệp, nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp, ưu tiên phát triển các nhà đầu tư dài hạn như các quỹ đầu tư, quỹ hưu trí tự nguyện, doanh nghiệp bảo hiểm…; tăng cường đào tạo và phát triển các nhà đầu tư cá nhân có đầy đủ kiến thức khi tham gia thị trường chứng khoán; tuyên truyền tăng cường công tác thông tin chính thống giúp nhận thức về kỹ năng tài chính của các nhà đầu tư.

Thứ tư, nâng cao hiệu quả công tác giám sát, được giám sát từ 3 cấp, đó là Công ty chứng khoán, Sở Giao dịch chứng khoán và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước; tăng tần suất giám sát thanh tra, kiểm tra, nâng cao hiệu quả giám sát, cưỡng chế thực thi; kịp thời phát hiện và cưỡng chế rủi ro trên thị trường chứng khoán. Trong giai đoạn tới sẽ thanh kiểm tra các công ty đại chúng và công ty không đại chúng khi huy động vốn; tăng cường giám sát hiện tượng thao túng và làm giá nhằm phát triển thị trường chứng khoán theo hướng an toàn, công khai và minh bạch.

Đối với thị trường trái phiếu doanh nghiệp thì giám sát, kiểm tra, chấn chỉnh các sai phạm, đặc biệt sai phạm về công bố thông tin, sai phạm về sử dụng vốn; sai phạm về nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp. Đồng thời trực tiếp kiểm tra, kiểm toán Báo cáo tài chính tại các đơn vị phát hành doanh nghiệp. Nếu phát hiện sai phạm sẽ xử lý nghiêm, kể cả các đơn vị kiểm toán độc lập thiếu trách nhiệm để xảy ra những sai sót trong việc kiểm toán báo cáo tài chính của những doanh nghiệp phát hành trái phiếu.

Thứ năm, sẽ tăng cường phối hợp công tác giữa các bộ, ngành và các cơ quan liên quan trong công tác điều hành, quản lý giám sát thị trường chứng khoán, thị trường trái phiếu với thị trường tiền tệ, tín dụng ngân hàng, bảo hiểm, bảo đảm công khai minh bạch trên thị trường vốn, ổn định thị trường tài chính; qua đó góp phần ổn định kinh vĩ mô.

Thứ sáu, tăng cường phối hợp các cơ quan thông tấn báo chí để kịp thời đưa các thông tin chính thống về phát triển thị trường, tình hình doanh nghiệp… giúp thị trường được minh bạch, chính xác. Trên cơ sở đó, đấu tranh với những tin đồn thất thiệt nhằm trục lợi của các tổ chức, cá nhân.

Bảo đảm cung ứng xăng dầu

Thứ trưởng Công thương Đỗ Thắng Hải cho biết, trong thời gian gần đây, vấn đề năng lượng nói chung và xăng dầu, khí đốt nói riêng có sự xáo trộn lớn do tình hình chính trị, đặc biệt là xung đột giữa Nga và Ukraine. Tại Việt Nam hiện nay, việc cung ứng từ nguồn trong nước tại 2 nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn và Bình Sơn chiếm 70-75%; như vậy chúng ta chỉ nhập khẩu 25-35%.

Tuy nhiên thị trường xăng dầu trong nước quý I/2022 có nhiều biến động bởi nguồn cung ứng xăng dầu trong nước chịu ảnh hưởng bởi Nhà máy Lọc dầu Nghi Sơn, đơn vị chiếm 35-40% thị phần cung bảo đảm cho thị trường trong nước nhưng đã phải giảm mạnh công suất sản xuất trong tháng 1 và đầu tháng 2, từ 100% xuống 85%, 60% rồi 55%, thậm chí có thời điểm phải dừng sản xuất. Trong khi đó, tình hình địa chính trị khiến nguồn cung nhập khẩu gặp khó khăn, giá cả tăng, đặc biệt là chi phí về logistics, kể cả các nguồn cung bị hạn chế.

Trong bối cảnh đó, liên Bộ Công thương-Tài chính đã yêu cầu các doanh nghiệp đầu mối chủ động nhập khẩu, cũng đã tính đến việc giảm công suất của Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn và như vậy trong quý I, không xảy ra hiện tượng không đủ nguồn cung xăng dầu, vẫn bảo đảm xăng dầu cho hoạt động sản xuất kinh doanh,.

Đến quý II/2022, sau khi làm việc với Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn, xem xét quá trình sản xuất của Nhà máy và việc chưa bảo đảm cung ứng xăng dầu trong nước, Bộ Công thương đã ban hành Quyết định 242 ngày 24/2/2022 về việc phân giao sản lượng nhập khẩu xăng dầu tăng thêm trong quý II cho 10 tư nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu để bổ sung nguồn thiếu hụt từ Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn.

Như vậy trong quý II, chúng ta không tính đến lượng xăng dầu do Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn cung cấp mà chúng ta vẫn bảo đảm nguồn cung. Đây cũng là nỗ lực cố gắng của Chính phủ và trực tiếp sự chỉ đạo sát sao của Chính phủ cũng như liên Bộ Công thương-Tài chính, các sở ngành cũng như các doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu. Quý III và IV tới, Bộ làm việc lại với Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn, trên căn cứ cam kết của Nhà máy về việc cung ứng ở mức độ nào, chúng tôi sẽ ưu tiên mức độ đó để tiêu thụ trong nước. Phần còn lại nếu còn thiếu sẽ tiếp tục phân giao cho các đầu mối kinh doanh xăng dầu để nhập khẩu bù vào lượng thiếu hụt của Nhà máy.

Trong điều hành giá xăng dầu, hiện nay chúng ta phải bám vào Nghị định 83 ngày 3/9/2014 của Chính phủ cũng như Nghị định 95 ngày 1/11/2021 của Chính phủ.

Câu hỏi đặt ra là làm thế nào để giảm giá xăng dầu? Theo công thức tính toán để tính ra giá xăng dầu hiện nay thì một là phụ thuộc vào giá thế giới. Hiện nay, kinh doanh xăng dầu cũng tiến tới tiệm cận thị trường, nghĩa là giá thế giới tăng, điều hành tăng và nhập khẩu; giá thế giới giảm thì chúng ta cũng phải điều hành giảm để tạo điều kiện cho hoạt động sản xuất kinh doanh và người tiêu dùng.

Trong suốt thời gian qua, liên Bộ Công thương-Tài chính đã sử dụng quỹ bình ổn giá xăng dầu (quỹ POJ) liên tục. Do đó, mặc dù giá thế giới liên tục tăng nhưng mức tăng của chúng ta so thế giới thấp hơn. Thí dụ, trong kỳ điều hành gần đây nhất, ngày 21/4/2022, so đầu năm 2022 giá xăng dầu có biến động tăng, nhưng giá trong nước vì sử dụng quỹ bình ổn xăng dầu nên chỉ tăng 17,16% đến 39,04%, tùy từng loại xăng dầu.

Bên cạnh đó, cần điều chỉnh về thuế. Vừa qua, theo đề xuất của Quốc hội đã giảm thuế môi trường từ 1/4/2022 đến hết năm nay, đối với xăng giảm thuế này 2.000 đồng/lít, dầu 1.000 đồng/ lít. Hiện nay, thực hiện theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Quốc hội, liên ngành Bộ Công thương-Tài chính tiếp tục nghiên cứu và rà soát xem giảm được thêm thuế nào để phù hợp tình hình chung, quan trọng là bảo đảm cho các doanh nghiệp sử dụng xăng dầu đầu vào cũng như nhu cầu người dân.

Liên quan dự trữ xăng dầu, có 2 dự trữ: dự trữ thứ nhất là trong doanh nghiệp. Đây là yêu cầu bắt buộc trong Nghị định 83 và Nghị định 95, có nghĩa là xăng dầu đầu mối dự trữ 20 ngày trong các kho, còn các doanh nghiệp cung ứng dự trữ 5 ngày; thứ hai là dự trữ Nhà nước. Hiện nay do khả năng và ngân sách nhà nước còn hạn chế nên liên Bộ Công thương-Tài chính đang bàn với các bộ ngành liên quan để đề xuất những giải pháp phù hợp nhất với tình hình thực tế Việt Nam và ngân sách nhà nước để bảo đảm mức tối đa cho dự trữ xăng dầu phục vụ sản xuất kinh doanh và nhu cầu tiêu dùng của người dân.

Ngăn chặn, kiểm soát và xử lý tung tin thất thiệt

Thời gian qua, các cơ quan bảo vệ pháp luật, đặc biệt các cơ quan tố tụng, đã khởi tố các vụ án được dư luận quan tâm. Tất cả các vụ án này đều được Bộ Công an thông tin nhanh chóng, cởi mở trong điều kiện cho phép để đáp ứng nhu cầu của người dân. Bộ Công an đã chỉ đạo các đơn vị như an ninh mạng, phòng chống tội phạm công nghệ cao, an ninh chính trị nội bộ, an ninh kinh tế… tập trung lực lượng áp dụng các biện pháp ngăn chặn, kiểm soát và răn đe, truy tố các cá nhân tung tin thất thiệt. Các cảnh báo, biện pháp được đưa ra từ hành chính đến hình sự theo từng cấp độ. Bộ có nhiều biện pháp giáo dục và răn đe. Các biện pháp cảnh báo chúng tôi cũng đã thông tin đầy đủ trên các phương tiện như: Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, Bộ Công an, Đài Truyền hình Việt Nam, An ninh TV… để những ai quan tâm có thể tham khảo.

Không có việc ép học sinh thành tích kém

Thứ trưởng Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Hữu Độ cho biết, ngay sau khi được biết thông tin việc một  số trường ở Hà Nội ép học sinh lớp 9 thành tích kém phải chuyển trường hoặc không đăng ký thi vào lớp 10, Bộ đã chỉ đạo ngay Sở Giáo dục và Đào tạo rà soát, làm rõ thông tin này. Sở đã yêu cầu Phòng Giáo dục và Đào tạo xuống các trường này rà soát, làm việc với trường và phụ huynh học sinh liên quan. Sau khi xác minh, Phòng Giáo dục và Đào tạo đã kết luận là không có sự việc này. Những thông tin này có thể xuất phát từ việc tư vấn hướng nghiệp cho các em học sinh cuối cấp.

Hiện nay, UBND TP Hà Nội đã ban hành Chỉ thị số 08/CT-UBND của UBND TP Hà Nội về việc tăng cường chỉ đạo công tác tuyển sinh vào các trường mầm non, lớp 1, lớp 6, lớp 10 năm học 2022-2023 bảo đảm chặt chẽ nghiêm túc, nếu phát hiện ra sai phạm sẽ xử lý kịp thời.

Về phía Bộ Giáo dục và Đào tạo, từ ngày 28/12/2017, Bộ đã ban hành Công văn 6122 khắc phục bệnh thành tích trong giáo dục, tăng cường quản lý thi cử. Thời gian tới, Bộ sẽ tiếp tục ban hành các văn bản, đặc biệt sẽ triển khai nghiêm túc việc chống bệnh thành tích trong giáo dục.

Bộ cũng sẽ chỉ đạo các tỉnh, thành phố quản lý chặt chẽ, tổ chức thực chất các kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10, xét tuyển vào THCS, THPT cũng như vấn đề thi tốt nghiệp. Đồng thời, Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục làm tốt công tác hướng nghiệp trong nhà trường, tránh không thực chất, làm hình thức dẫn đến việc thấy học sinh có thể chưa có kết quả tốt mà tư vấn chuyển trường này trường khác như sự việc vừa qua. Việc hướng nghiệp thực hiện theo Nghị quyết 29-NQ/TW sau năm 2020 hướng tới giáo dục bắt buộc 9 năm, đến lớp 10 sẽ phân bổ hướng nghiệp. Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng sẽ tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm nếu phát hiện sai phạm.

Linh hoạt áp dụng 5K

Về áp dụng 5K, ngay từ đầu Bộ Y tế đưa ra không cứng nhắc, rất linh hoạt, để bảo đảm hiệu quả. Thứ hai, trước hết chúng ta thường xuyên đeo khẩu trang, thường xuyên rửa tay bằng nước sát khẩu, xà phòng. Đây là 2K chúng ta thực hiện thường xuyên. 3K còn lại linh hoạt hơn, thí dụ như khai báo y tế, không tập trung đông người. Do vậy trong từng hoạt động cụ thể, đặc thù của từng địa phương, từng đơn vị, từng lĩnh vực, từng bộ, ngành, chúng ta thực hiện cho phù hợp.

Hiện nay, Việt Nam đã hoàn toàn mở cửa, đã cho học sinh đến trường; tại doanh nghiệp, công nhân đã trở lại làm việc, du lịch và lễ hội bắt đầu hoạt động. Đặc biệt, chúng ta đã cho phép các chuyến bay thương mại hoạt động trở lại.

Ngoài những biện pháp 5K như vừa nói thì chúng ta vẫn duy trì, đẩy nhanh tiến độ tiêm vaccine. Bộ Y tế đang chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ tiêm vaccine mũi 3 cho người từ 18 tuổi trở lên. Đến hết ngày 28/4, đối tượng này mới tiêm được xấp xỉ 60% trong khi theo chỉ đạo của Thủ tướng là phải hoàn thành trong quý II này. Bộ Y tế đang giao cho Hội đồng vaccine họp và chuẩn bị hướng dẫn để tiêm mũi 4 cho các đối tượng từ 18 tuổi trở lên, đồng thời đẩy nhanh tiến độ tiêm vaccine cho trẻ em từ 5 đến 11 tuổi. Theo chỉ đạo của Thủ tướng, hoàn thành tiêm cho các đối tượng trẻ em từ 5 đến 11 tuổi chưa bị nhiễm virus SARS-CoV-2, cơ bản xong mũi 1, mũi 2 trong quý II.

THANH GIANG